Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 18

Yamapatha (The Road of Yama), Dāna-Phala, and the Imperishable Fruition of Karma

अन्नदास्तु मुनुश्रेष्ट भुंजंतः स्वादु यांति वै । नीरदा यांति सुखिनः पिबंतः क्षीरमुत्तममम् । तक्रदा दधिदाश्चैव तत्तद्भोगं लभंति वै । घृतदा मधुदाश्चैव क्षीरदाश्च द्विजोत्तम ॥ १८ ॥

annadāstu munuśreṣṭa bhuṃjaṃtaḥ svādu yāṃti vai | nīradā yāṃti sukhinaḥ pibaṃtaḥ kṣīramuttamamam | takradā dadhidāścaiva tattadbhogaṃ labhaṃti vai | ghṛtadā madhudāścaiva kṣīradāśca dvijottama || 18 ||

हे मुनिश्रेष्ठ! अन्नदान करणारे गोड भोजनाचा आस्वाद घेत जातात. जलदान करणारे सुखी होऊन उत्तम दूध पितात. ताक व दही देणारे त्या त्या भोगाचा लाभ घेतात. तसेच हे द्विजोत्तम! तूप, मध व दूध देणारेही आपल्या दानानुसार फल भोगतात।

अन्न-दाःgivers of food
अन्न-दाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअन्न (प्रातिपदिक) + दा (धातु) → द (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (अन्नं ददाति इति); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
तुindeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय (particle)
मुनि-श्रेष्ठO best of sages
मुनि-श्रेष्ठ:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक) + श्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास; पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
भुञ्जन्तःenjoying/eating
भुञ्जन्तः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootभुज् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले कर्तरि कृदन्त (present active participle/शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण
स्वादुsweet/pleasant (food)
स्वादु:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootस्वादु (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; (भोग्य-वस्तु)
यान्तिgo
यान्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलट्, परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-अव्यय (particle of emphasis)
नीर-दाःgivers of water
नीर-दाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनीर (प्रातिपदिक) + दा (धातु) → द (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (नीरं ददाति इति); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
यान्तिgo
यान्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलट्, परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
सुखिनःhappy
सुखिनः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसुखिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण
पिबन्तःdrinking
पिबन्तः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootपा (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले कर्तरि कृदन्त (present active participle/शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण
क्षीरम्milk
क्षीरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootक्षीर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
उत्तमम्excellent
उत्तमम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootउत्तम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
तक्र-दाःgivers of buttermilk
तक्र-दाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतक्र (प्रातिपदिक) + दा (धातु) → द (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
दधि-दाःgivers of curd
दधि-दाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदधि (प्रातिपदिक) + दा (धातु) → द (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
एवindeed
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (emphatic particle)
तत्-तत्-भोगम्that respective enjoyment/reward
तत्-तत्-भोगम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतत् (सर्वनाम) + तत् (सर्वनाम) + भोग (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (तत्तत् = respective); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
लभन्तिobtain
लभन्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootलभ् (धातु)
Formलट्, परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-अव्यय
घृत-दाःgivers of ghee
घृत-दाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootघृत (प्रातिपदिक) + दा (धातु) → द (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
मधु-दाःgivers of honey
मधु-दाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमधु (प्रातिपदिक) + दा (धातु) → द (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
एवindeed
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय
क्षीर-दाःgivers of milk
क्षीर-दाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootक्षीर (प्रातिपदिक) + दा (धातु) → द (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
द्विज-उत्तमO best of twice-born
द्विज-उत्तम:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक) + उत्तम (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास; पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

Narada (teaching a brahmin/sage interlocutor in the dāna-phala context)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

FAQs

It teaches the dāna-phala principle: gifts offered with dharmic intent return as corresponding enjoyments and well-being, reinforcing charity as a concrete means of accruing puṇya.

While not explicitly naming a deity, it supports bhakti-informed dharma: serving living beings through annadāna and jaladāna is a devotional expression, and the Purana links such service with auspicious spiritual outcomes.

Ritual ethics (dharma-śāstra orientation) is emphasized: selecting sattvic gifts like food, water, milk, curd, ghee, and honey and understanding their stated phala (result) as part of practiced religious discipline.