Shloka 35
उत्पातवर्णनम् (Utpāta-varṇanam) — Catalogue of Portents
Devanagari script
पतन्त्युल्का सनिर्घाता: शक्राशनिसमप्रभा: । अद्य चैव निशां व्युष्टामनयं समवाप्स्यथ,बिजलीकी कड़कड़के साथ इन्द्रकी अशनिके समान प्रकाशित होनेवाली उल्काएँ गिर रही हैं। आजकी रात बीतनेपर सबेरेसे ही तुमलोगोंको अपने अन्यायका फल मिलने लगेगा
Transliteration
patanty ulkā sanirghātāḥ śakrāśani-samaprabhāḥ | adya caiva niśāṁ vyuṣṭām anayaṁ samavāpsyatha ||
Translation
व्यास म्हणाले—गर्जनेसह इंद्राच्या वज्रासारख्या तेजस्वी उल्का पडत आहेत. आणि आजची ही रात्र संपताच, पहाट होताच, तुम्हांला तुमच्या अन्यायाचे फळ मिळू लागेल.
Word by Word
पतन्तिfall (are falling)
पतन्ति:
Karta
TypeVerb
Rootपत् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथम, बहुवचन, परस्मैपद
उल्काःmeteors, fireballs
उल्काः:
Karta
TypeNoun
Rootउल्का
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
सनिर्घाताःwith thunderous noise
सनिर्घाताः:
Karta
TypeAdjective
Rootसनिर्घात
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
शक्राशनिसमप्रभाःhaving a radiance like Indra’s thunderbolt
शक्राशनिसमप्रभाः:
Karta
TypeAdjective
Rootशक्र-अशनि-सम-प्रभा
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
अद्यtoday
अद्य:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootअद्य
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
एवindeed, just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
निशाम्night
निशाम्:
Karma
TypeNoun
Rootनिशा
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
व्युष्टाम्ended, passed (dawned over)
व्युष्टाम्:
Karma
TypeAdjective
Rootव्युष्ट (वि-उष् धातोः क्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
अनयम्misconduct, injustice
अनयम्:
Karma
TypeNoun
Rootअनय
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
समवाप्स्यथyou will obtain/meet with
समवाप्स्यथ:
TypeVerb
Rootसम्-अव-आप् (धातु)
Formलृट् (भविष्यत्), मध्यम, बहुवचन, परस्मैपद
Speaker
व्यास उवाच
Characters & Entities
V
VyāsaI
Indra (Śakra)A
aśani (Indra’s thunderbolt/vajra)U
ulkā (meteors/portents)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes