Previous Verse
Next Verse

Shloka 8

Karma-Saṃnyāsa–Karma-Yoga Saṃvāda

Renunciation and the Discipline of Action

सम्बन्ध-- अजुनने जो यह पूछा था कि आप मुझे घोर कर्ममें क्यों लगाते हैं; उसके उत्तरमें ऊपरये कर्मोका त्याग करनेवाले मिथ्याचारीकी निन्‍्दा और कर्मयोगीकी प्रशंसा करके अब उन्हें कर्म करनेके लिये आज्ञा देते हैं-- नियतं कुरु कर्म त्वं कर्म ज्यायो हाकर्मण: । शरीरयात्रापि च ते न प्रसिद्धयेदकर्मण:,तू शास्त्रविहित कर्तव्यकर्म कर; क्योंकि कर्म न करनेकी अपेक्षा कर्म करना श्रेष्ठ है* तथा कर्म न करनेसे तेरा शरीर-निर्वाह भी नहीं सिद्ध होगा

niyataṁ kuru karma tvaṁ karma jyāyo hy akarmaṇaḥ | śarīra-yātrāpi ca te na prasiddhyed akarmaṇaḥ ||

तू शास्त्रविहित नियत कर्तव्यकर्म कर; कारण अकर्मापेक्षा कर्म श्रेष्ठ आहे. कर्म न केल्यास तुझा देह-निर्वाहही सिद्ध होणार नाही.

नियतंregular/obligatory (duty-bound)
नियतं:
Karma
TypeAdjective
Rootनियत
FormNeuter, Accusative, Singular
कुरुdo; perform
कुरु:
TypeVerb
Rootकृ
FormImperative, Second, Singular, Parasmaipada
कर्मaction; work; duty
कर्म:
Karma
TypeNoun
Rootकर्मन्
FormNeuter, Accusative, Singular
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypeNoun
Rootयुष्मद्
FormNominative, Singular
कर्मaction (work)
कर्म:
Karta
TypeNoun
Rootकर्मन्
FormNeuter, Nominative, Singular
ज्यायःbetter; superior
ज्यायः:
TypeAdjective
Rootज्यायस्
FormNeuter, Nominative, Singular
हिindeed; for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
अकर्मणःthan inaction; from non-action
अकर्मणः:
Apadana
TypeNoun
Rootअकर्मन्
FormNeuter, Ablative, Singular
शरीरयात्राmaintenance/journey of the body (bodily sustenance)
शरीरयात्रा:
Karta
TypeNoun
Rootशरीरयात्रा
FormFeminine, Nominative, Singular
अपिeven; also
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
and
:
TypeIndeclinable
Root
तेof you; your
ते:
Sambandha
TypeNoun
Rootयुष्मद्
FormGenitive, Singular
not
:
TypeIndeclinable
Root
प्रसिद्ध्येत्would be accomplished; would succeed
प्रसिद्ध्येत्:
TypeVerb
Rootप्र-√सिध्
FormOptative, Third, Singular, Parasmaipada
अकर्मणःfrom inaction; by non-action
अकर्मणः:
Apadana
TypeNoun
Rootअकर्मन्
FormNeuter, Ablative, Singular

अजुन उवाच

A
Arjuna (as addressee implied by 'tvam')
B
Body (śarīra)