Shloka 50

उमामहेश्वरव्रतं—पञ्चाक्षरमन्त्रस्य माहात्म्यं, न्यासः, जपविधिः, सदाचारः, विनियोगः

Devanagari script

छन्दो ऽनुष्टुप् ऋषिश्चात्री रुद्रो दैवतमुच्यते शिकारो धूम्रवर्णो ऽस्य स्थानं वै पश्चिमं मुखम्

Transliteration

chando 'nuṣṭup ṛṣiścātrī rudro daivatamucyate śikāro dhūmravarṇo 'sya sthānaṃ vai paścimaṃ mukham

Translation

याचे छंद अनुष्टुप्, ऋषी आत्री; आणि देवता रुद्र असे सांगितले आहे. याचे बीजाक्षर ‘शि’ धूम्रवर्ण असून याचे स्थान निश्चयाने पश्चिम मुखी आहे.

Word by Word

• chandaḥ: metre

• anuṣṭup: the Anuṣṭubh poetic metre

• ṛṣiḥ: seer of the mantra

• cātrī (ātrī): Ātrī (the sage)

• rudraḥ: Rudra (Śiva as the fierce Lord)

• daivatam: presiding deity

• ucyate: is said/declared

• śikāraḥ: the syllable “śi” (bīja/phoneme)

• dhūmra-varṇaḥ: smoky-coloured/grey-hued

• asya: of this (mantra/portion)

• sthānam: seat/place of installation (nyāsa)

• vai: indeed

• paścimam: western

• mukham: face/aspect (directional face of Śiva)

Speaker

Suta Goswami (narrating mantra-viniyoga/nyasa details within the Purva-Bhaga discourse)