Shloka 80
Viśukra–Viṣaṅga-vadha (The Slaying of Viśukra and Viṣaṅga) — Lalitopākhyāna
Devanagari script
ततः समुत्थिता काचिद्दुर्गा नाम यशस्विनी / समस्तदेवतेजोभिर्निर्मिता विश्वरूपिणी
Transliteration
tataḥ samutthitā kāciddurgā nāma yaśasvinī / samastadevatejobhirnirmitā viśvarūpiṇī
Translation
त्यानंतर ‘दुर्गा’ नावाची एक यशस्विनी देवी प्रकट झाली। ती सर्व देवतांच्या तेजाने निर्मित, विश्वरूपिणी होती।
Word by Word
ततःthereupon
ततः:
देश-कालाधिकरण (Adverbial: time/sequence)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअपादानार्थक/कालार्थक अव्यय (from there/then)
समुत्थिताarisen
समुत्थिता:
कर्तृविशेषण (Adjectival to subject)
TypeAdjective
Rootसम्-उत्-स्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past participle, क्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
काचित्a certain (one)
काचित्:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (feminine), प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; अनिश्चितार्थक सर्वनाम (indefinite pronoun)
दुर्गाDurgā
दुर्गा:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootदुर्गा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
नामby name
नाम:
विशेषणार्थक (Naming apposition marker)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formनामार्थक अव्यय (indeclinable meaning 'by name')
यशस्विनीglorious
यशस्विनी:
कर्तृविशेषण (Adjectival to subject)
TypeAdjective
Rootयशस्विन् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; गुणवाचक विशेषण
समस्त-देव-तेजोभिःby the energies of all the gods
समस्त-देव-तेजोभिः:
करण (Karana/Instrument)
TypeNoun
Rootसमस्त (प्रातिपदिक) + देव (प्रातिपदिक) + तेजस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (tejas), तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (देवानां तेजः) with समस्त- (all)
निर्मिताcreated/formed
निर्मिता:
कर्तृविशेषण (Predicate adjective to subject)
TypeAdjective
Rootनिर्-मा (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past participle, क्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि प्रयोगार्थ (passive sense)
विश्वरूपिणीhaving universal form
विश्वरूपिणी:
कर्तृविशेषण (Adjectival to subject)
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक) + रूपिन् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (विश्वस्य रूपम् यस्याः)