Shloka 57
राज्याभिषेक-विभागः
Distribution of Sovereignties / Appointments of Cosmic Lords
Devanagari script
इत्येते क्रूर कर्माणः पौलस्त्या राक्षसा दश / दारुणाभिजनाः सर्वे देवैरपि दुरासदाः
Transliteration
ityete krūra karmāṇaḥ paulastyā rākṣasā daśa / dāruṇābhijanāḥ sarve devairapi durāsadāḥ
Translation
अशा रीतीने पौलस्त्य वंशातील हे दहा राक्षस क्रूर कर्म करणारे होते; सर्वे भयंकर कुलोत्पन्न, देवांनाही दुर्जेय होते।
Word by Word
इतिthus
इति:
वाक्य-सम्बन्ध (Discourse marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण/समाप्त्यर्थक (quotative/thus)
एतेthese
एते:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सर्वनाम
क्रूरकर्माणःof cruel deeds
क्रूरकर्माणः:
विशेषण (Viśeṣaṇa of एते)
TypeAdjective
Rootक्रूर-कर्मन् (प्रातिपदिक; क्रूर + कर्मन्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मधारयः (क्रूरं कर्म येषाम्/क्रूरकर्मा)
पौलस्त्याःPulastya’s descendants
पौलस्त्याः:
विशेषण (Viśeṣaṇa of राक्षसाः)
TypeAdjective
Rootपौलस्त्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; गोत्र/वंशवाचक विशेषण (descendants of Pulastya)
राक्षसाःrākṣasas/demons
राक्षसाः:
कर्ता (Kartā; predicate nominative)
TypeNoun
Rootराक्षस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
दशten
दश:
विशेषण (Numeral qualifier)
TypeAdjective
Rootदशन्/दश (संख्या-प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक, प्रथमा, बहुवचनार्थे अव्ययवत् प्रयोगः (indeclinable-like numeral)
दारुणाभिजनाःof dreadful lineage
दारुणाभिजनाः:
विशेषण (Viśeṣaṇa of राक्षसाः/एते)
TypeAdjective
Rootदारुण-अभिजन (प्रातिपदिक; दारुण + अभिजन)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मधारयः
सर्वेall
सर्वे:
विशेषण (Viśeṣaṇa of एते)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
देवैःby the gods
देवैः:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन; करण/सहायक (instrumental/agent in passive sense)
अपिeven
अपि:
निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अप्यर्थक (even/also)
दुरासदाःhard to approach/assail
दुरासदाः:
विशेषण (Viśeṣaṇa of एते/राक्षसाः)
TypeAdjective
Rootदुर्-आसद (प्रातिपदिक; दुर् + आसद)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; उपपद-तत्पुरुषः/नञ्-सदृशः (hard to approach/assail)