Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 56
Mṛga–Mṛgī Saṃvāda: Karmakāraṇa and Pūrvajanma-kathana
The Deer and Doe Dialogue on Karma and Past Birth
Devanagari script
पाहि मां कृपया नाथ साधयन्त महामनुम् / शिवेन दत्तं कवच मम साधयतो गुरो
Transliteration
pāhi māṃ kṛpayā nātha sādhayanta mahāmanum / śivena dattaṃ kavaca mama sādhayato guro
Translation
हे नाथ, कृपया माझे रक्षण करा—मी महामंत्राची साधना करीत आहे. हे गुरो, शिवाने दिलेले कवच माझ्या साधनेत मला वाचवो।
Word by Word
पाहिprotect
पाहि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootपा (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ/Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
माम्me
माम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
कृपयाwith compassion
कृपया:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootकृपा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
नाथO lord
नाथ:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनाथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (vocative), एकवचन
साधयन्तम्(me) who is practising/accomplishing
साधयन्तम्:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Rootसाधयत् (साध् धातोः शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्त)
Formशतृ (वर्तमानकृदन्त/present active participle), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘one who is accomplishing/practising’ (object of protect)
महामनुम्the great Manu
महामनुम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमहान् + मनु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः ‘महान् मनुः’
शिवेनby Shiva
शिवेन:
Karana/Karta (करण/कर्ता)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण/कर्ता-भावे), एकवचन
दत्तम्given
दत्तम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘given’
कवचम्armor, protective amulet
कवचम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकवच (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
ममmy
मम:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन
साधयतःof (me) who is practising
साधयतः:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeVerb
Rootसाधयत् (साध् धातोः शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्त)
Formशतृ (present active participle) प्रातिपदिक-रूप; पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; ‘of (me) practising’
गुरोO guru
गुरो:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootगुरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (vocative), एकवचन (Vedic/epic voc. in -o)