Mantra 1
Sukta 81
Sanskrit (Devanagari)
गर्भाधानम्। यन्तासि यच्छसे हस्तावप रक्षांसि सेधसि । प्रजां धनं च गृह्णानः परिहस्तो अभूदयम्
Translation
गर्भाधान. तू (परिहस्त) पुढे जाणारा आहेस; आपल्या बळाने समर्थ आहेस. आपल्या हातांनी तू रक्षांसि/दुष्ट शक्तींना दूर करतोस; अडथळे थांबवतोस. प्रजा (संतती) आणि धन ग्रहण करत हा (परिहस्त) रक्षक-हस्त झाला आहे.
Word by Word
गर्भाधानम्conception; the act/rite of placing the embryo (impregnation)
गर्भाधानम्:
Karma
TypeNoun
Rootगर्भाधान (प्रातिपदिक; गर्भ + आधान) अथवा गर्भाधान (नपुंसकलिङ्ग)
यन्ताrestrainer; controller
यन्ता:
Kartā
TypeNoun
Rootयन्तृ (प्रातिपदिक; √यम् ‘नियमन/धारण’ से)
असिyou are
असि:
—
TypeVerb
Root√अस् (भू) ‘to be’
यच्छसेyou restrain; you hold back
यच्छसे:
—
TypeVerb
Root√यम् ‘to restrain/hold back’
हस्तौ(your) two hands
हस्तौ:
Kartā
TypeNoun
Rootहस्त (प्रातिपदिक)
अपaway; off
अप:
—
TypeIndeclinable
Rootअप (उपसर्ग/अव्यय)
रक्षांसिdemons; harmful spirits
रक्षांसि:
Karma
TypeNoun
Rootरक्षस् (प्रातिपदिक)
सेधसिyou repel; you keep off
सेधसि:
—
TypeVerb
Root√सिध्/√सेध् ‘to ward off, repel, prevent’
प्रजाम्offspring; progeny
प्रजाम्:
Karma
TypeNoun
Rootप्रजा (प्रातिपदिक)
धनम्wealth
धनम्:
Karma
TypeNoun
Rootधन (प्रातिपदिक)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
गृह्णानःtaking; grasping
गृह्णानः:
Kartā
TypeVerb (Participle)
Root√ग्रह् ‘to seize, take’
परिहस्तःone with hands all around; protector/warder-off (lit. ‘encircling-hand’)
परिहस्तः:
Kartā
TypeNoun/Adjective
Rootपरिहस्त (प्रातिपदिक; परि + हस्त)
अभूत्became
अभूत्:
—
TypeVerb
Root√भू ‘to become’
अयम्this (one)
अयम्:
Kartā
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Mantra Rasa
{"primary_rasa":"shanta","secondary_rasa":"shringara","emotional_arc":"From vigilance against harm to secure, blessed intimacy and hope for continuity.","listener_experience":"Gentle protection and reassurance; sense of being held and safeguarded.","intensity":5}