Mantra 2
Sukta 81
Sanskrit (Devanagari)
परिहस्त वि धारय योनिं गर्भाय धातवे । मर्यादे पुत्रमा धेहि तं त्वमा गमयागमे
Translation
हे परिहस्त! तू सर्व बाजूंनी धारण कर; गर्भ धारण करण्यासाठी योनी स्थिर कर. मर्यादेत पुत्राला स्थापित कर; आणि तू त्याला पुन्हा पुन्हा (सुरक्षितपणे) माझ्याकडे आण.
Word by Word
परिaround; all around
परि:
—
TypeIndeclinable
Rootपरि (उपसर्ग) / परि (अव्यय)
हस्तम्hand
हस्तम्:
Karma
TypeNoun
Rootहस्त (प्रातिपदिक)
विapart; asunder; distinctly
वि:
—
TypeIndeclinable
Rootवि (उपसर्ग) / वि (अव्यय)
धारयhold; support; keep
धारय:
—
TypeVerb
Rootधृ (धातु)
योनिम्womb; place of generation
योनिम्:
Karma
TypeNoun
Rootयोनि (प्रातिपदिक)
गर्भायfor (the) embryo; for conception
गर्भाय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootगर्भ (प्रातिपदिक)
धातवेto place; to set; to establish
धातवे:
—
TypeVerb (infinitive)
Rootधा (धातु)
मर्यादेO boundary/limit (personified); O regulator
मर्यादे:
—
TypeNoun
Rootमर्यादा (प्रातिपदिक)
पुत्रम्son; child
पुत्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
आtowards; hither; in
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग) / आ (अव्यय)
धेहिplace; put; implant
धेहि:
—
TypeVerb
Rootधा (धातु)
तम्him/that (one)
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
त्वम्you
त्वम्:
Kartā
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
आtowards; hither
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग) / आ (अव्यय)
गमयcause to come/lead (here)
गमय:
—
TypeVerb
Rootगम् (धातु), णिच् (प्रेरण)
अगमेin the non-going/impassable (place/state)
अगमे:
Adhikaraṇa
TypeNoun (locative) / Adverbial
Rootअगम (प्रातिपदिक) / न-गम (निगमनार्थ)
Mantra Rasa
{"primary_rasa":"shanta","secondary_rasa":"shringara","emotional_arc":"From anxious vulnerability (need to ‘hold’ the womb) to calm assurance (safe arrival again and again).","listener_experience":"A felt sense of being held, protected, and ‘kept together’ through time.","intensity":4}