Sutra 1
Devanagari script
संस्थाध्यक्षः पण्यसंस्थायां पुराणभाण्डानां स्वकरणविशुद्धानामाधानं विक्रयं वा स्थापयेत् ॥ कZ_०४.२.०१ ॥
Transliteration
saṃsthādhyakṣaḥ paṇyasaṃsthāyāṃ purāṇabhāṇḍānāṃ svakaraṇaviśuddhānāmādhānaṃ vikrayaṃ vā sthāpayet
Translation
संस्थाध्यक्षाने पण्य-संस्था/बाजारात जुनी (वापरलेली) मालमत्ता—जिची वैधता विक्रेत्याच्या स्वतःच्या साक्ष/घोषणेमुळे शुद्ध ठरते—ठेव (जमा) किंवा विक्री यासाठी अधिकृत व्यवस्था उभी करावी.
Word by Word
संस्थाध्यक्षःthe superintendent of the establishment (market/warehouse)
संस्थाध्यक्षः:
TypeNoun
Rootअधि-√अस् (अध्यक्ष) / संस्थ + अध्यक्ष
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; ‘संस्थायाः अध्यक्षः’
पण्यसंस्थायाम्in the goods-establishment (market/warehouse)
पण्यसंस्थायाम्:
TypeNoun
Rootपण्य + संस्था
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-एकवचन; अधिकरण (स्थान)
पुराणभाण्डानाम्of old vessels/wares
पुराणभाण्डानाम्:
TypeNoun
Rootपुराण + भाण्ड
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-बहुवचन; सम्बन्ध/निर्देश
स्वकरणविशुद्धानाम्(those) verified/cleared by his own examination
स्वकरणविशुद्धानाम्:
TypeAdjective (used substantively)
Rootस्व + करण + विशुद्ध
Form(पुराणभाण्डानाम् इत्यस्य विशेषणम्) नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-बहुवचन; ‘स्वकरणेन विशुद्ध’
आधानम्depositing/placing (into store)
आधानम्:
TypeNoun (action noun)
Rootआ-√धा
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-एकवचन; कर्म (object)
विक्रयम्sale
विक्रयम्:
TypeNoun (action noun)
Rootवि-√क्री
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-एकवचन; ‘आधानम्’ के साथ समुच्चित कर्म
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक अव्यय (either/or)
स्थापयेत्should arrange/establish (i.e., provide for)
स्थापयेत्:
TypeVerb
Root√स्था (णिच्)
Formलोट्/विधिलिङ् (आज्ञार्थ/विध्यर्थ), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; causative ‘cause to be arranged/established’
Entities Mentioned
S
saṃsthādhyakṣa (superintendent)P
paṇyasaṃsthā (market/guild body)S
sellers of used goodsFAQs
It reduces channels for disposing stolen property, increases traceability, and formalizes exchange through supervised market institutions.