Verse 33
Sita
वैखानसऋषेः पूर्वं विष्णोर्वाणी समुद्भवेत् । त्रयीरूपेण सङ्कल्प्य वैखानसऋषेः पुरा । उदितो यादृशः पूर्वं तादृशं शृणु मेऽखिलम् । शश्वद्ब्रह्ममयं रूपं क्रियाशक्तिरुदाहृता । साक्षाच्छक्तिर्भगवतः स्मरणमात्ररूपा—आविर्भावप्रादुर्भावात्मिका; निग्रहानुग्रहरूपा; भगवत्सहचारिणी; अनपायिनी; अनवरतसहाश्रयिणी; उदितानुदिताकारा; निमेषोन्मेष-सृष्टि-स्थिति-संहार-तिरोधान-अनुग्रहादि-सर्वशक्तिसामर्थ्यात् साक्षाच्छक्तिरिति गीयते ॥३२–३४॥
वैखानस-ऋषेः । पूर्वम् । विष्णोः । वाणी । समुद्भवेत् । त्रयी-रूपेण । सङ्कल्प्य । वैखानस-ऋषेः । पुरा । उदितः । यादृशः । पूर्वम् । तादृशम् । शृणु । मे । अखिलम् । शश्वत् । ब्रह्म-मयम् । रूपम् । क्रिया-शक्तिः । उदाहृता । साक्षात् । शक्तिः । भगवतः । स्मरण-मात्र-रूपा । आविर्भाव-प्रादुर्भाव-आत्मिका । निग्रह-अनुग्रह-रूपा । भगवत्-सहचारिणी । अनपायिनी । अनवरत-सह-आश्रयिणी । उदित-अनुदित-आकारा । निमेष-उन्मेष । सृष्टि-स्थिति-संहार-तिरोधान-अनुग्रह-आदि । सर्व-शक्ति-सामर्थ्यात् । साक्षात्-शक्तिः । इति । गीयते ।
vaikhānasaṛṣeḥ pūrvaṃ viṣṇor vāṇī samudbhavet | trayīrūpeṇa saṅkalpya vaikhānasaṛṣeḥ purā | udito yādṛśaḥ pūrvaṃ tādṛśaṃ śṛṇu me’khilam | śaśvad brahmamayaṃ rūpaṃ kriyāśaktir udāhṛtā | sākṣācchaktir bhagavataḥ smaraṇamātrarūpā—āvirbhāvaprādurbhāvātmikā; nigrahānugraharūpā; bhagavatsahacāriṇī; anapāyinī; anavaratasahāśrayiṇī; uditānudītākārā; nimeṣonmeṣa-sṛṣṭi-sthiti-saṃhāra-tirodhāna-anugrahādi-sarvaśaktisāmarthyāt sākṣācchaktir iti gīyate ||32–34||
വൈഖാനസ ഋഷിക്കുമുമ്പേ വിഷ്ണുവിന്റെ വാണി ഉദ്ഭവിക്കുന്നു. അതിനെ ത്രയീ—മൂന്നു വേദങ്ങളുടെ രൂപമായി സംകല്പിച്ച്, വൈഖാനസ ഋഷിക്ക് മുമ്പ് ആദിയിൽ അത് എങ്ങനെയായിരുന്നു ഉദിതമായത്—അത് മുഴുവനും എന്നിൽ നിന്ന് കേൾക്കുക. അതിന്റെ രൂപം ശാശ്വതമായി ബ്രഹ്മമയമാണ്; അതിനെ ക്രിയാശക്തി എന്നു പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു. അത് ഭഗവാന്റെ സാക്ഷാത് ശക്തിയെന്നായി ഗീതമാണ്: സ്മരണ മാത്രരൂപമായി, ആവിർഭാവ-പ്രാദുർഭാവസ്വഭാവമായി; നിഗ്രഹ-അനുഗ്രഹരൂപമായി; ഭഗവത്സഹചാരിണിയായി; അനപായിനിയായി (അവിച്ഛിന്നമായി); അനവരത സഹാശ്രയിണിയായി; ഉദിത-അനുദിതാകാരമായി; കൂടാതെ നിമേഷ-ഉന്മേഷത്തിൽ സൃഷ്ടി, സ്ഥിതി, സംഹാരം, തിരോധാനം, അനുഗ്രഹം മുതലായ സർവശക്തികളുടെ സാമർത്ഥ്യം കൊണ്ടു ‘സാക്ഷാത് ശക്തി’ എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
Same as Sita.32 (the passage is repeated verbatim): Before the Vaikhānasa seer, Viṣṇu’s speech arises, conceived as the threefold Veda; its ever-Brahmanic form is called the power of action, and it is praised as the Lord’s direct power—manifesting as mere remembrance, as restraint and grace, inseparable and ever-abiding, competent for creation, maintenance, dissolution, concealment, and grace as in the blinking and opening of the eye.