Akshi
विरागमुपयात्यन्तर्वासनास्वनुवासरम् । क्रियासूदाररूपासु क्रमते मोदतेऽन्वहम् ॥ ग्राम्यासु जडचेष्टासु सततं विचिकित्सते । नोदाहरति मर्माणि पुण्यकर्माणि सेवते ॥ अनन्योद्वेगकारीणि मृदुकर्माणि सेवते । पापाद्बिभेति सततं न च भोगमपेक्षते ॥ स्नेहप्रणयगर्भाणि पेशलान्युचितानि च । देशकालोपपन्नानि वचनान्यभिभाषते ॥
विरागम् उपयाति । अन्तः-वासना-आस्व् अनु-वासरम् । क्रिया-सूदार-रूपासु क्रमते । मोदते अन्वहम् ॥ ग्राम्यासु जड-चेष्टासु सततम् विचिकित्सते । न उदाहरति मर्माणि । पुण्य-कर्माणि सेवते ॥ अनन्य-उद्वेग-कारीणि मृदु-कर्माणि सेवते । पापात् बिभेति सततम् । न च भोगम् अपेक्षते ॥ स्नेह-प्रणय-गर्भाणि पेशलानि उचितानि च । देश-काल-उपपन्नानि वचनानि अभिभाषते ॥
virāgam upayāty antarvāsanāsv anuvāsaram | kriyāsūdārarūpāsu kramate modate 'nvaham || grāmyāsu jaḍaceṣṭāsu satataṃ vicikitsate | nodāharati marmāṇi puṇyakarmāṇi sevate || ananyodvegakārīṇi mṛdukarmaṇi sevate | pāpād bibheti satataṃ na ca bhogam apekṣate || sneha-praṇaya-garbhāṇi peśalāny ucitāni ca | deśa-kālopapannāni vacanāny abhibhāṣate ||
അവൻ അന്തർവാസനകളോടു സംബന്ധിച്ച് ദിനംപ്രതി വൈരാഗ്യം പ്രാപിക്കുന്നു; ശുദ്ധവും ക്രമബദ്ധവുമായ കര്മങ്ങളില് നടന്ന് നിത്യവും ആനന്ദിക്കുന്നു. ഗ്രാമ്യവും ജഡവുമായ പ്രവൃത്തികളിലും അവൻ സദാ വിവേകിയാകുന്നു; മർമ്മത്തെ കുത്തുന്ന വാക്കുകൾ ഉച്ചരിക്കില്ല; പുണ്യകർമങ്ങൾ അനുഷ്ഠിക്കുന്നു. മറ്റുള്ളവരെ ഉദ്വേഗപ്പെടുത്താത്ത മൃദുകർമങ്ങൾ ചെയ്യുന്നു; പാപത്തെ നിരന്തരം ഭയപ്പെടുന്നു; ഭോഗം ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല. സ്നേഹ-പ്രണയഭരിതമായ, മധുരമായ, യുക്തമായ, ദേശ-കാലാനുസൃതമായ വചനങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്നു.
He attains dispassion day by day with respect to the latent tendencies within. He proceeds among actions that are pure and well-ordered, and rejoices daily. In worldly and inert activities he remains continually discerning; he does not utter words that strike at vital points; he practices meritorious deeds. He performs gentle actions that do not cause agitation to others; he continually fears wrongdoing and does not seek enjoyment. He speaks words containing affection and goodwill—pleasant, appropriate, and suited to place and time.