Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 13

एकरात्रं त्रिरात्रं वा कृच्छ्रं सांतपनं तथा । मासोपवासं तच्चैव अन्यद्वा पुण्यकर्म तत्

ekarātraṃ trirātraṃ vā kṛcchraṃ sāṃtapanaṃ tathā | māsopavāsaṃ taccaiva anyadvā puṇyakarma tat

ഒരു രാത്രിയോ മൂന്നു രാത്രിയോ ഉപവാസം, കൃച്ഛ്രവും സാന്തപനവും പോലുള്ള പ്രായശ്ചിത്തങ്ങൾ, അല്ലെങ്കിൽ മാസോപവാസം—അഥവാ മറ്റേതെങ്കിലും പുണ്യകർമ്മം—(അവിടെ) അതിവിശുദ്ധമാകുന്നു।

ekarātramone-night (fast/observance)
ekarātram:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rooteka + rātra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; द्विगु-समासः (one-night observance)
trirātramthree-night (observance)
trirātram:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottri + rātra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; द्विगु-समासः (three-night observance)
or
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootvā (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-निपात (disjunctive particle: or)
kṛcchramkṛcchra penance
kṛcchram:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootkṛcchra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘कृच्छ्र-व्रतम्’ इत्यर्थे
sāṃtapanamsāṃtapana penance
sāṃtapanam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootsāṃtapana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘सांतपन-व्रतम्’ इत्यर्थे
tathāalso, likewise
tathā:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formसमुच्चय/उपमानार्थक-अव्यय (also/likewise)
māsopavāsama month-long fast
māsopavāsam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootmāsa + upavāsa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (māsasya upavāsaḥ = month-long fast)
tatthat (also)
tat:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम; ‘एतत्’ इत्यर्थे
caand
ca:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात
evaindeed, just
eva:
Sambandha (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-निपात (emphatic particle: indeed/just)
anyatany other (act)
anyat:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootanya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘अन्यत् (कर्म)’ = other (act)
or
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootvā (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-निपात
puṇyakarmaa meritorious deed
puṇyakarma:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootpuṇya + karman (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (puṇyaṃ karma = meritorious act)
tatthat
tat:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम; पूर्वोक्तस्य निर्देशः

Śiva (deduced from Mahādevī-addressed dialogue in this adhyāya)

Tirtha: Prabhāsa/Viṣṇu-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Listener: Interlocutor seeking practical observances

Scene: A sequence of pilgrims: one observing a single-night fast with simple water, another in three-night restraint, an ascetic undertaking kṛcchra/sāṃtapana with measured intake, and a long-term votary in month-fast—each within the sacred precinct, suggesting graded paths to merit.

K
Kṛcchra
S
Sāṃtapana
U
Upavāsa
V
Vrata

FAQs

Dharma-actions and penances gain heightened sanctity when performed in a great tīrtha-kṣetra.

Prabhāsakṣetra (contextual kṣetra) where vows and penances are especially fruitful.

Fasts of one or three nights, Kṛcchra and Sāṃtapana penances, and māsopavāsa (month-long fast).