Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 3

नमोऽस्तु वै त्रिपुरप्रहर्त्रे महात्मने तारकमर्दनाय । नमोऽस्तु ते क्षीरसमुद्र दायिने शिशोर्मुनीन्द्रस्य समाहितस्य

namo'stu vai tripuraprahartre mahātmane tārakamardanāya | namo'stu te kṣīrasamudra dāyine śiśormunīndrasya samāhitasya

ത്രിപുരപ്രഹർത്താവേ, താരകമർദനനായ മഹാത്മാവേ—നിനക്കു നമസ്കാരം. ക്ഷീരസമുദ്രം ദാനം ചെയ്തവനേ, ശിശു മുനീന്ദ്രനു സമാധിസ്ഥൈര്യം നൽകിയവനേ—നിനക്കു നമസ്കാരം।

नमःsalutation
नमः:
Prayojana/भाव (Salutation)
TypeIndeclinable
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
Formअव्यय (indeclinable interjection)
अस्तुmay it be
अस्तु:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative/benedictive), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
वैindeed
वै:
Sambandha/Avadharana (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (particle/emphasis)
त्रिपुरप्रहर्त्रेto the slayer of Tripura
त्रिपुरप्रहर्त्रे:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootत्रिपुर + प्रहर्तृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन
महात्मनेto the great-souled one
महात्मने:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootमहात्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन
तारकमर्दनायto the crusher of Tāraka
तारकमर्दनाय:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootतारक + मर्दन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन
नमःsalutation
नमः:
Prayojana/भाव (Salutation)
TypeIndeclinable
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
Formअव्यय (indeclinable interjection)
अस्तुmay it be
अस्तु:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलोट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
तेto you
ते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन; सर्वनाम
क्षीरसमुद्र(of) the ocean of milk
क्षीरसमुद्र:
Karma/Upapada (Object-specifier)
TypeNoun
Rootक्षीर + समुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-तत्पुरुष-पूर्वपद; here used as upapada in compound with दायिन्; अव्ययवत्-पूर्वपद (as compound member)
दायिनेto the giver
दायिने:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootदा (धातु) + यिन् (कृत्-प्रत्यय) → दायिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन; कृतान्त (agent noun)
शिशोःof the child
शिशोः:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootशिशु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन
मुनीन्द्रस्यof the lord of sages
मुनीन्द्रस्य:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमुनि + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन
समाहितस्यof the composed/collected (one)
समाहितस्य:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसम् + आ + धा (धातु) → समाहित (कृत्/क्त)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past participle), विशेषण

Devī (Pārvatī)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Listener: Śaṅkara

Scene: Devī’s stuti strings together vivid epithets: Śiva as Tripurāntaka, as Tārakāri, as connected to the Milk Ocean, and as bestower of deep concentration upon a child-sage; the imagery alternates between cosmic battle and quiet ascetic blessing.

T
Tripura
T
Tāraka
Ś
Śiva

FAQs

Śiva is praised as the cosmic protector whose deeds restore dharma and empower sages and devotees.

Indirectly, Prabhāsa-kṣetra; the verse is part of the devotional preface to Somēśvara’s local greatness.

None; it is stuti (praise) using mythic epithets.