Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 35

कोटिरेका तु तत्रैव ऋषीणामूर्द्ध्वरेतसाम् । चतुर्विंशतितत्त्वानामधिको बलरूपधृक्

koṭirekā tu tatraiva ṛṣīṇāmūrddhvaretasām | caturviṃśatitattvānāmadhiko balarūpadhṛk

അവിടെയേ തന്നെ ഊർദ്ധ്വരേതസ്സായ ഋഷികൾ ഒരു കോടി ഒന്നു എന്ന എണ്ണത്തിൽ വസിക്കുന്നു. കൂടാതെ അത് ഇരുപത്തിനാലു തത്ത്വങ്ങളെക്കാൾ ഉന്നതം, ബലരൂപം ധരിച്ചതെന്ന് ശ്രുതിയുണ്ട്.

कोटिa crore (ten million)
कोटि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकोटि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन
एकाone (additional)
एका:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; ‘कोटि’ इत्यस्य विशेषणम्
तुindeed/but
तु:
Nipāta (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/विरोधबोधक-निपात (particle ‘but/indeed’)
तत्रthere
तत्र:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (there)
एवonly/just
एव:
Nipāta (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारणार्थक (emphatic ‘just/only’)
ऋषीणाम्of sages
ऋषीणाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी-विभक्ति; बहुवचन
ऊर्द्ध्वरेतसाम्of the celibate/continent (with upward semen)
ऊर्द्ध्वरेतसाम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootऊर्द्ध्व-रेतस् (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (ऊर्द्ध्वं रेतः येषाम् इति); पुंलिङ्ग; षष्ठी-विभक्ति; बहुवचन; ‘ऋषीणाम्’ इत्यस्य विशेषणम्
चतुर्विंशतिtwenty-four
चतुर्विंशति:
Viśeṣaṇa (Numeral qualifier)
TypeAdjective
Rootचतुर्विंशति (प्रातिपदिक)
Formद्विगु-समास (चतुर्विंशतिः = 24); संख्या-विशेषण; (समासपूर्वपद)
तत्त्वानाम्of principles/tattvas
तत्त्वानाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतत्त्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; षष्ठी-विभक्ति; बहुवचन
अधिकःgreater, superior
अधिकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअधिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन
बलरूपधृक्bearing the form of strength
बलरूपधृक्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootबल + रूप + धृ (धातु)
Formतत्पुरुष-समास (बलस्य रूपं धत्ते इति); ‘धृ’ धातोः क्विप्-प्रत्ययान्त (धृक्) कृदन्त; पुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; ‘अधिकः’ इत्यस्य विशेषणम्

Skanda (deduced)

Tirtha: Hiraṇyā (within Prabhāsa)

Type: kshetra

Scene: A vast assembly of serene ascetics with uplifted energy (ūrdhvaretaḥ) sits in meditation around a radiant, formless center symbolizing power (bala-śakti); above them, a subtle diagrammatic aura suggests transcendence beyond the 24 tattvas.

Ṛṣis (ūrdhvaretas)
C
Caturviṃśati-tattva (24 principles, Sāṃkhya)

FAQs

The tīrtha is portrayed as a seat of immense ascetic power, surpassing mere metaphysical categories through realized tapas.

The Hiraṇyā region within Prabhāsakṣetra, described as inhabited by vast numbers of powerful ṛṣis.

No explicit rite; it emphasizes the presence of ūrdhvareta ṛṣis and a transcendent spiritual potency.