Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 50

तद्गुह्यं देवदेवस्य तत्तीर्थं तत्तपोवनम् । तत्र ब्रह्मादयो देवा नारायणपुरोगमाः

tadguhyaṃ devadevasya tattīrthaṃ tattapovanam | tatra brahmādayo devā nārāyaṇapurogamāḥ

അതേ ദേവദേവന്റെ ഗുഹ്യധാമം; അതേ തീർത്ഥം, അതേ തപോവനം. അവിടെ ബ്രഹ്മാദി ദേവന്മാർ—നാരായണൻ മുൻപിൽ നിൽക്കേ—വസിച്ച് ആരാധിക്കുന്നു।

तत्that
तत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन; सर्वनाम, विशेषण
गुह्यम्secret/mystery
गुह्यम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootguhya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन
देवदेवस्यof the God of gods
देवदेवस्य:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootdeva + deva (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (देवानां देवः)
तत्that
तत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन; सर्वनाम, विशेषण
तीर्थम्holy ford/pilgrimage place
तीर्थम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottīrtha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन
तत्that
तत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन; सर्वनाम, विशेषण
तपोवनम्grove/forest of austerities
तपोवनम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottapas + vana (प्रातिपदिक; समास)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (तपसः वनम्)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formअव्यय, देशवाचक क्रियाविशेषण (adverb: 'there')
ब्रह्मादयःBrahmā and others
ब्रह्मादयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootbrahmā + ādi (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन; तत्पुरुष (ब्रह्मा आदिः येषाम्)
देवाःgods
देवाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन
नारायणपुरोगमाःwith Nārāyaṇa in the lead
नारायणपुरोगमाः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootnārāyaṇa + puro-gama (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन; बहुव्रीहि (नारायणः पुरोगतः येषाम्) विशेषणम्

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Tirtha: Prabhāsa

Type: kshetra

Scene: A sacred grove (tapovana) near the Prabhāsa coast; Brahmā and other devas stand in reverent rows, with Nārāyaṇa at the forefront; the ‘guhya’ sanctuary glows subtly, half-veiled by trees and incense haze.

D
Devadeva (Śiva)
T
Tīrtha
T
Tapovana
B
Brahmā
N
Nārāyaṇa

FAQs

Prabhāsa is framed as a divine ‘secret’ field where even the highest deities gather—affirming the supremacy of tīrtha and tapas joined together.

Prabhāsa Kṣetra (and its sacred precincts), described as the Devadeva’s guhya-tīrtha and tapovana.

Tapas-oriented residence and worship are implied through the designation “tapovana” (grove of austerity).