Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 3

स तु वर्षसहस्रस्य तपःफलमवाप्स्यति । तत्रैव संस्थितं देवि तडागं चंद्रनिर्मितम्

sa tu varṣasahasrasya tapaḥphalamavāpsyati | tatraiva saṃsthitaṃ devi taḍāgaṃ caṃdranirmitam

…അവൻ തീർച്ചയായും ആയിരം വർഷത്തെ തപസ്സിന്റെ ഫലം പ്രാപിക്കും. അവിടെയേ, ഹേ ദേവി, ചന്ദ്രൻ നിർമ്മിച്ച ഒരു തടാകവും നിലകൊള്ളുന്നു.

सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
तुindeed/but
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle/emphasis-contrast)
वर्षसहस्रस्यof a thousand years
वर्षसहस्रस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootवर्ष + सहस्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुष (वर्षाणां सहस्रम्)
तपःफलम्fruit of austerity
तपःफलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतपस् + फल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुष (तपसः फलम्)
अवाप्स्यतिwill obtain
अवाप्स्यति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअव् + आप् (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय, देशवाचक क्रियाविशेषण (locative adverb)
एवindeed/just
एव:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय, अवधारण (emphatic particle)
संस्थितम्situated/standing
संस्थितम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसम् + स्था (धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त-प्रत्यय), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (taḍāgaṃ प्रति)
देविO goddess
देवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
तडागम्pond/tank
तडागम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतडाग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
चंद्रनिर्मितम्made by the Moon
चंद्रनिर्मितम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootचन्द्र + निर्मित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √मा/मि 'to measure/make' with निर्)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुष (चन्द्रेण निर्मितम्)

Śiva (Īśvara)

Tirtha: Candreśvara with Amṛta/Kalā-kuṇḍa and Soma-nirmita-tadāga

Type: kund

Listener: Devī (Pārvatī)

Scene: A devotee emerges from the kuṇḍa, hands folded, approaching Candreśvara; above, Soma shines, and behind lies a serene lake said to be ‘moon-made’, with a silvery glow on its surface.

C
Candreśvara
K
Kalākuṇḍa/Amṛtakuṇḍa (context)
C
Candramā (Moon)
T
Taḍāga (lake)

FAQs

Holy-site practices can condense immense spiritual effort into accessible rites when performed with faith.

Kalākuṇḍa/Amṛtakuṇḍa and the Candreśvara vicinity in Prabhāsakṣetra, along with the Moon-made lake.

Bathe at the tīrtha and worship Candreśvara to gain extraordinary tapas-like merit.