Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि पूर्वोक्तं ब्रह्मपूजितम् । सरस्वत्यास्तटे संस्थं पर्णादित्यस्य पश्चिमे

īśvara uvāca | tato gacchenmahādevi pūrvoktaṃ brahmapūjitam | sarasvatyāstaṭe saṃsthaṃ parṇādityasya paścime

ഈശ്വരൻ അരുളിച്ചെയ്തു—അതിനുശേഷം, മഹാദേവീ, മുമ്പ് പറഞ്ഞ ബ്രഹ്മപൂജിതമായ ആ പുണ്യസ്ഥാനത്തിലേക്ക് പോകുക; അത് സരസ്വതീതീരത്ത്, പർണാദിത്യന്റെ പടിഞ്ഞാറായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

ईश्वरःĪśvara (Lord Śiva)
ईश्वरः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया/Main verb)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
ततःthen; thereafter
ततः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-प्रकारः—क्रियाविशेषण (adverb)
गच्छेत्should go
गच्छेत्:
Kriya (क्रिया/Main verb)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
महादेविO Mahādevī
महादेवि:
Sambodhana (सम्बोधन/Address)
TypeNoun
Rootमहादेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; समासः—महā + देवī (कर्मधारय)
पूर्वोक्तम्previously mentioned
पूर्वोक्तम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeAdjective
Rootपूर्व + उक्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle) ‘उक्त’; समासः—पूर्वे उक्तम् (तत्पुरुष)
ब्रह्मपूजितम्worshipped by Brahmā
ब्रह्मपूजितम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeAdjective
Rootब्रह्मन् + पूजित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त ‘पूजित’; समासः—ब्रह्मणा पूजितम् (तत्पुरुष)
सरस्वत्याःof Sarasvatī (river)
सरस्वत्याः:
Shashthi-sambandha (षष्ठी/Relation)
TypeNoun
Rootसरस्वती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन
तटेon the bank
तटे:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootतट (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन
संस्थम्situated; standing
संस्थम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeAdjective
Rootसम् + स्था (धातु) → संस्थ (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (PPP)
पर्णादित्यस्यof Parṇāditya
पर्णादित्यस्य:
Shashthi-sambandha (षष्ठी/Relation)
TypeNoun
Rootपर्ण + आदित्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन; समासः—पर्ण + आदित्य (तत्पुरुष; नाम)
पश्चिमेto the west (in the western side)
पश्चिमे:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeAdjective
Rootपश्चिम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन; (तट/देश-सम्बन्धे)

Īśvara (Śiva)

Listener: Mahādevī/Devī

Scene: Śiva instructs Devī, pointing toward a riverbank landscape: Sarasvatī flowing/hidden, a shrine marker, and another temple (Parṇāditya) behind; pilgrims walk westward with flags and water-pots.

Ī
Īśvara (Śiva)
M
Mahādevī (Pārvatī)
B
Brahmā
S
Sarasvatī River
P
Parṇāditya

FAQs

Sacred travel is taught as a guided dharmic route: moving from one consecrated site to another according to tradition.

A Brahmā-worshipped site on the Sarasvatī riverbank, located west of Parṇāditya, within Prabhāsa Kṣetra.

A pilgrimage instruction: ‘one should go’ (gacchet) to the specified tīrtha.