Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 18

कला देवि यदाद्यंतमनादिमजमव्ययम् । तदान्वितः शशी तस्यामधोमुखमवस्थितः

kalā devi yadādyaṃtamanādimajamavyayam | tadānvitaḥ śaśī tasyāmadhomukhamavasthitaḥ

ഹേ ദേവി! ‘കലാ’ എന്നത് ആദിയും അന്തവും ഉള്ളത്; എന്നാൽ (പരമതത്ത്വം) അനാദി, അജ, അവ്യയം. ആ കലായോടന്വിതനായ ചന്ദ്രൻ അവിടെ അധോമുഖനായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

कलाa kalā (part/phase)
कला:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन
देविO goddess
देवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
यत्which/that which
यत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; सम्बन्धवाचक (relative pronoun)
आद्यन्तम्having beginning and end
आद्यन्तम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootआदि + अन्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; विशेषण
अनादिbeginningless
अनादि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअ + आदि (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
अजम्unborn
अजम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअज (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
अव्ययम्imperishable
अव्ययम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअव्यय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
तदाthen
तदा:
Sambandha (Time/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
अन्वितःendowed/connected
अन्वितः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्वित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √इ/√वे?; 'अनु+इ' भाव)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; भूतकृदन्त (past participle)
शशीthe moon
शशी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशशिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन
तस्याम्in that (kalā)
तस्याम्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन
अधोमुखम्with face downward/downward-facing
अधोमुखम्:
Karma/Avasta (Object/State)
TypeAdjective
Rootअधस् + मुख (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; क्रियाविशेषणवत् (as predicate/accusative of state)
अवस्थितःis situated/stands
अवस्थितः:
Kriya (State/क्रिया)
TypeVerb
Rootअव + स्थित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √स्था)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (past participle) प्रयुक्तः क्रियार्थे (used predicatively as 'is situated')

Śiva

Tirtha: Somnātha at Prabhāsa

Type: kshetra

Listener: Devī

Scene: Candra depicted with a downward-turned face beneath a higher, formless radiance symbolizing the unborn, undecaying Supreme; subtle suggestion of Somnātha’s liṅga as the axis of the teaching.

D
Devī
K
Kalā
M
Moon (Śaśin/Candra)

FAQs

Time and its parts are finite, but the divine reality is beyond birth and decay; spiritual practice aims at that imperishable ground.

Prabhāsa Kṣetra is the textual setting; metaphysical teaching enhances the Māhātmya’s authority and sanctity.

None in this verse.