Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 119

प्रतिपूज्य विधानेन वस्त्रदानैः सकंचुकैः । कुङ्कुमेनानुलिप्तांगाः स्रग्दामभिरलंकृताः । गंधैर्धूपैश्च संपूज्य नालिकेरान्प्रदापयेत्

pratipūjya vidhānena vastradānaiḥ sakaṃcukaiḥ | kuṅkumenānuliptāṃgāḥ sragdāmabhiralaṃkṛtāḥ | gaṃdhairdhūpaiśca saṃpūjya nālikerānpradāpayet

വിധിപ്രകാരം അവരെ പ്രതിപൂജിച്ച്, കഞ്ചുകസഹിതം വസ്ത്രദാനം ചെയ്യണം; കുങ്കുമം പുരട്ടി, മാലകളും പുഷ്പദാമങ്ങളും ധരിപ്പിച്ച് അലങ്കരിക്കണം; ഗന്ധവും ധൂപവും കൊണ്ട് സമ്പൂജിച്ച് ശേഷം നാളികേരങ്ങൾ സമർപ്പിക്കണം।

प्रतिपूज्यhaving duly honored
प्रतिपूज्य:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeIndeclinable
Rootप्रति + √पूज् (धातु) + ल्यप् (क्त्वा-प्रत्यय)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund/absolutive)
विधानेनby the prescribed procedure
विधानेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootविधान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, एकवचन
वस्त्रदानैःwith gifts of garments
वस्त्रदानैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootवस्त्र (प्रातिपदिक) + दान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुषः (वस्त्रस्य दानम् = gift of clothes)
सकंचुकैःtogether with bodices/upper garments
सकंचुकैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootस (उपसर्गार्थ/सह) + कंचुक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (qualifying वस्त्रदानैः); सहार्थक-तत्पुरुषवत् (with bodices/upper garments)
कुङ्कुमेनwith saffron/vermilion paste
कुङ्कुमेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकुङ्कुम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, एकवचन
अनुलिप्ताङ्गाःwhose limbs are anointed
अनुलिप्ताङ्गाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअनु + √लिप् (धातु) + क्त (कृदन्त) + अङ्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन; बहुव्रीहिः (अनुलिप्तानि अङ्गानि येषाम् = whose limbs are anointed)
स्रग्दामभिःwith garlands and wreath-strings
स्रग्दामभिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootस्रज् (प्रातिपदिक) + दाम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, बहुवचन; इतरेतर-द्वन्द्वः (स्रजश्च दामानि च)
अलंकृताःadorned
अलंकृताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअलम् + √कृ (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन; भूतकर्मणि कृदन्त; विशेषण (qualifying understood persons)
गन्धैःwith perfumes
गन्धैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootगन्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, बहुवचन
धूपैःwith incense
धूपैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootधूप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, बहुवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय
संपूज्यhaving worshipped well
संपूज्य:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeIndeclinable
Rootसम् + √पूज् (धातु) + ल्यप् (क्त्वा-प्रत्यय)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund)
नालिकेरान्coconuts
नालिकेरान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनालिकेर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन
प्रदापयेत्should cause to be given / should distribute
प्रदापयेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + √दा (धातु) + णिच् (causative)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; णिजन्त (causative)

Skanda (deduced from Prabhāsa-kṣetra māhātmya narrative style)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Scene: A ritual honoring scene: women guests are respectfully received; attendants offer folded garments with bodices, apply kuṅkuma, place garlands; incense and perfume are offered; coconuts are presented on trays.

K
Kuṅkuma
N
Nālikera

FAQs

Ritual giving is not merely material—it is reverent worship expressed through honor, adornment, and auspicious gifts.

These upacāras are taught within the Prabhāsa-kṣetra māhātmya as part of its dharmic observance.

Honor the women with garments and bodices, apply kuṅkuma, adorn with garlands, worship with perfume and incense, and then give coconuts.