Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 20

मोक्षार्थं नैष्ठिकैर्वर्णैर्व्रतैश्चैव तु यत्फलम् । तत्फलं समवाप्नोति भल्लुकातीर्थदर्शनात्

mokṣārthaṃ naiṣṭhikairvarṇairvrataiścaiva tu yatphalam | tatphalaṃ samavāpnoti bhallukātīrthadarśanāt

മോക്ഷാർത്ഥം നിഷ്ഠയോടെ വർണധർമ്മവും വ്രതങ്ങളും അനുഷ്ഠിച്ച് ലഭിക്കുന്ന ഫലം ഏതാണ്, അതേ ഫലം ഭല്ലുകാ തീർത്ഥദർശനമാത്രം കൊണ്ടുതന്നെ ലഭിക്കുന്നു।

मोक्षार्थम्for liberation
मोक्षार्थम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootमोक्ष + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; चतुर्थी-तत्पुरुषः (अर्थः = प्रयोजनम्): 'मोक्षाय अर्थः' → 'for liberation' (अर्थे द्वितीया)
नैष्ठिकैःby steadfast (observances/people)
नैष्ठिकैः:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनैष्ठिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण
वर्णैःby (prescribed) classes/varṇas; by sacred syllables (context-dependent)
वर्णैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootवर्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
व्रतैःby vows/observances
व्रतैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootव्रत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
एवindeed
एव:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय
तुbut
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/अन्वय-अव्यय
यत्which; whatever
यत्:
Visheshya (Correlative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्ध-सर्वनाम (relative pronoun)
फलम्fruit; result
फलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootफल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
तत्that
तत्:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम-विशेषण
फलम्fruit; result
फलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootफल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
समवाप्नोतिattains; obtains fully
समवाप्नोति:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + अव + √आप् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
भल्लुकातीर्थदर्शनात्from the sight/visit of Bhallukā-tīrtha
भल्लुकातीर्थदर्शनात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootभल्लुका + तीर्थ + दर्शन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/5th), एकवचन; षष्ठी/सप्तमी-तत्पुरुष-भावः: 'भल्लुकातीर्थस्य दर्शनम्' → 'from seeing Bhallukā-tīrtha'

Śiva

Tirtha: Bhallukā Tīrtha

Type: kshetra

Listener: Pārvatī

Scene: Pilgrims behold Bhallukā Tīrtha with folded hands; an unseen scale balances severe vows on one side and simple darśana on the other, showing equality; subtle mokṣa-light rising upward.

B
Bhallukā Tīrtha
M
Mokṣa

FAQs

A holy place can concentrate spiritual merit: sincere pilgrimage-darśana may grant the same liberating fruit as long disciplines and vows.

Bhallukā Tīrtha, a pilgrimage spot within Prabhāsa Kṣetra.

Darśana (reverent visitation/seeing) of Bhallukā Tīrtha is presented as the key act yielding mokṣa-oriented merit.