Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 8

तस्यैवं गुणयुक्तस्य सार्वभौमस्य भूपतेः । एक एव महानासीद्दोषः पुत्रविवर्जितः

tasyaivaṃ guṇayuktasya sārvabhaumasya bhūpateḥ | eka eva mahānāsīddoṣaḥ putravivarjitaḥ

അങ്ങനെ ഗുണസമ്പന്നനായ ആ സർവ്വഭൗമ രാജാവിന് ഒരേയൊരു മഹാ കുറവ് ഉണ്ടായിരുന്നു—അവൻ പുത്രവിയോഗിയായിരുന്നു।

tasyaof him
tasya:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th case), एकवचन
evamthus
evam:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootevam (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (thus)
guṇa-yuktasyaendowed with virtues
guṇa-yuktasya:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootguṇa (प्रातिपदिक) + yukta (युज्-धातु, क्त)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; विशेषणम् (tasya); तत्पुरुषः: 'गुणैः युक्तः'
sārvabhaumasyaof the universal sovereign
sārvabhaumasya:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsārvabhauma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; विशेषणम् (bhūpateḥ)
bhūpateḥof the king
bhūpateḥ:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootbhūpati (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
ekaḥone
ekaḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rooteka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (doṣaḥ)
evaindeed / only
eva:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्यय (emphatic particle)
mahāngreat
mahān:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahat (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (doṣaḥ)
āsītwas
āsīt:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootas (धातु)
Formलङ् (Imperfect/Past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
doṣaḥfault
doṣaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdoṣa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
putra-vivarjitaḥdevoid of a son / sonless
putra-vivarjitaḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootputra (प्रातिपदिक) + vivarjita (वर्ज्-धातु, वि-उपसर्ग, क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (doṣaḥ); तत्पुरुषः: 'पुत्रेण विवर्जितः/पुत्ररहितः'

Sūta (Lomaharṣaṇa/Sūta narrator)

Type: kshetra

Scene: The virtuous king alone in a quiet chamber or temple courtyard at night, surrounded by prosperity yet inwardly sorrowful; he gazes at a cradle left empty or offers prayer before a deity for a son.

H
Hariścandra

FAQs

Even great virtue does not erase human longing; Purāṇas channel such desires toward dharmic means—tapas and tīrtha-sevā.

The verse prepares for the tīrtha-account where Hariścandra undertakes austerities for progeny; the place is specified next.

No direct prescription here; it introduces the motive for subsequent tapas and worship.