Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 8

चमत्कारपुरं क्षेत्रं स गत्वा पावनं महत् । तपस्तेपे वयोंऽते च ध्यायमानो महेश्वरम्

camatkārapuraṃ kṣetraṃ sa gatvā pāvanaṃ mahat | tapastepe vayoṃ'te ca dhyāyamāno maheśvaram

അവൻ മഹാപാവനമായ ചമത്കാരപുരം എന്ന ക്ഷേത്രഭൂമിയിലേക്കു ചെന്നു; ജീവിതാന്ത്യത്തിൽ മഹേശ്വരനെ ധ്യാനിച്ചുകൊണ്ട് തപസ്സു ചെയ്തു.

चमत्कारपुरम्Camatkārapura (town)
चमत्कारपुरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootचमत्कार + पुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; तत्पुरुष (चमत्कारस्य पुरम् / चमत्कार-पुरम्)
क्षेत्रम्sacred place, field
क्षेत्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
गत्वाhaving gone
गत्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु) + त्वा (अव्ययकृदन्त)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), पूर्वकालिक क्रिया (having gone)
पावनम्purifying
पावनम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपावन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (क्षेत्रम्)
महत्great
महत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (क्षेत्रम्)
तपःausterity
तपः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
तेपेperformed (did penance)
तेपे:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootतप् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन
वयःin (his) age
वयः:
Adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootवयस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन (वयसि → वयः sandhi/poetic)
अन्तेat the end
अन्ते:
Adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootअन्त (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
and
:
Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
ध्यायमानःmeditating
ध्यायमानः:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeVerb
Rootध्यै (धातु) + शानच् (कृदन्त)
Formवर्तमानकृदन्त (शानच्), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तरि (while meditating)
महेश्वरम्Maheśvara (Śiva)
महेश्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहा + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारय (महान् ईश्वरः)

Sūta

Tirtha: Camatkārapura

Type: kshetra

Listener: Ṛṣis

Scene: An aged king arrives at Camatkārapura, lays aside royal concerns, and sits in austere posture, eyes half-closed, meditating on Maheśvara amid a sanctified landscape.

C
Camatkārapura
K
Kṣetra
M
Maheśvara (Śiva)

FAQs

A tīrtha becomes transformative when approached with tapas and steady meditation on Śiva, especially as one matures toward life’s final aims (mokṣa).

Camatkārapura kṣetra is explicitly praised as a ‘greatly purifying’ sacred place.

Tapas (austerity) and dhyāna (meditation) on Maheśvara are the recommended spiritual disciplines.