Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 92

सोऽहं रूपं महत्कृत्वा तामादाय तपस्विनीम् । सुखसुप्तां सुविश्रब्धां प्रस्थितो दक्षिणामुखः

so'haṃ rūpaṃ mahatkṛtvā tāmādāya tapasvinīm | sukhasuptāṃ suviśrabdhāṃ prasthito dakṣiṇāmukhaḥ

അപ്പോൾ ഞാൻ ഭയങ്കരമായ മഹാരൂപം ധരിച്ചു ആ തപസ്വിനിയെ പിടിച്ചെടുത്തു; അവൾ സുഖമായി നിർഭയമായി ഉറങ്ങുമ്പോൾ ഞാൻ ദക്ഷിണമുഖമായി പുറപ്പെട്ടു।

सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन
अहम्I
अहम्:
Karta (Apposition/कर्ता-समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउभयलिङ्ग-प्रयोग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन
रूपम्form
रूपम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
महत्great
महत्:
Karma (Object-qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (विशेषण-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; रूपम् इति विशेषण
कृत्वाhaving made
कृत्वा:
Kriya (पूर्वक्रिया/Adverbial action)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Absolutive/Gerund), पूर्वक्रिया
ताम्her
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
आदायhaving taken (along)
आदाय:
Kriya (पूर्वक्रिया/Adverbial action)
TypeVerb
Rootआ-दा (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Absolutive/Gerund), पूर्वक्रिया
तपस्विनीम्the ascetic woman
तपस्विनीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतपस्विनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; ताम् इति समानाधिकरण
सुखसुप्ताम्sleeping comfortably
सुखसुप्ताम्:
Karma (Object-qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootसुख + सुप्त (प्रातिपदिक; कृदन्त-आधारित)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; तपस्विनीम् इति विशेषण; समासः—तत्पुरुष (सुखेन सुप्ता)
सुविश्रब्धाम्very unsuspecting/at ease
सुविश्रब्धाम्:
Karma (Object-qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु + विश्रब्ध (प्रातिपदिक; कृदन्त-आधारित)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; तपस्विनीम् इति विशेषण
प्रस्थितःset out/departed
प्रस्थितः:
Kriya (Main action/मुख्यक्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-स्था (धातु) → प्रस्थित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past participle used finitely), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तरि प्रयोगः
दक्षिणामुखःfacing south
दक्षिणामुखः:
Karta (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootदक्षिण + मुख (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; प्रस्थितः इति विशेषण; समासः—बहुव्रीहि (दक्षिणं मुखं यस्य)

Unspecified narrator (offending disciple)

Type: kshetra

Scene: A figure transforms into a huge, terrifying form, lifts the sleeping ascetic woman, and strides south through a dark forest under moonlight.

G
Gālava’s wife
Ś
śiṣya (disciple)

FAQs

Misuse of power and betrayal of trust are grave adharma that inevitably invite swift karmic consequence.

Not specified in this shloka; the verse functions as a moral episode within the Tīrthamāhātmya framework.

None; the emphasis is on unethical action that contrasts with dharmic living.