Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 93

तत्र ते संभविष्यंति कुत्सिता ये च मानवाः । कुलीनमपि संत्यज्य वरं रूपवयोन्वितम्

tatra te saṃbhaviṣyaṃti kutsitā ye ca mānavāḥ | kulīnamapi saṃtyajya varaṃ rūpavayonvitam

അവിടെ നിന്ദ്യരായ മനുഷ്യർ തന്നെ വളരും. കുലീനത പോലും ഉപേക്ഷിച്ച്, യഥാർത്ഥ മൂല്യത്തിനു പകരം രൂപവും യൗവനവും ‘ശ്രേഷ്ഠം’ എന്നു തിരയും.

तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (locative adverb)
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम
संभविष्यन्तिwill arise/come into being
संभविष्यन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + √भू (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), प्रथम-पुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद
कुत्सिताःdespicable
कुत्सिताः:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकुत्सित (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण
येwho
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सम्बन्धवाचक सर्वनाम
and
:
Sambandha (Connective/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय-बोधक
मानवाःmen, humans
मानवाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमानव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
कुलीनम्a noble (man)
कुलीनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootकुलीन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; विशेषण (used substantively)
अपिeven
अपि:
Sambandha (Connective/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle: even/also)
संत्यज्यhaving abandoned
संत्यज्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootसम् + √त्यज् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव (indeclinable verbal)
वरम्a better (one), a choice
वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
रूपवयोन्वितम्endowed with beauty and youth
रूपवयोन्वितम्:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootरूप + वयस् + अन्वित (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण; तृतीया/सह-तत्पुरुषार्थ (rūpeṇa vayasa ca anvitaḥ)

Bṛhaspati

Type: kshetra

Scene: A public assembly where disreputable men are honored; noble elders are ignored; a young, beautiful figure is chosen over a virtuous one; the sage narrates with restrained sorrow.

B
Bṛhaspati

FAQs

Outer qualities (beauty, youth) are unreliable; dharma values character, conduct, and truth over appearance.

No specific tirtha is named in this verse; it is part of a broader teaching embedded in the Mahatmya section.

None; it is a moral diagnosis of societal priorities during dharma-decline.