Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 60

धर्माख्यानकथाभिश्च गीतध्वनिभिरेव च । पूर्वोक्तमंत्रैः संपूज्य अर्घं दत्त्वा विधानतः । संतर्प्य ब्राह्मणान्कामैर्जगाम निलयं निजम्

dharmākhyānakathābhiśca gītadhvanibhireva ca | pūrvoktamaṃtraiḥ saṃpūjya arghaṃ dattvā vidhānataḥ | saṃtarpya brāhmaṇānkāmairjagāma nilayaṃ nijam

ധർമ്മാഖ്യാനകഥകളും ഭക്തിഗീതങ്ങളുടെ നാദവും കൂടെ, മുൻപറഞ്ഞ മന്ത്രങ്ങളാൽ (ലിംഗത്തെ) സമ്പൂർണ്ണമായി പൂജിച്ച്, വിധിപ്രകാരം അർഘ്യം അർപ്പിച്ചു। തുടർന്ന് ബ്രാഹ്മണരെ ഇഷ്ടദാന-ഭോജനങ്ങളാൽ തൃപ്തിപ്പെടുത്തി, അവൻ തന്റെ വസതിയിലേക്കു മടങ്ങി।

धर्माख्यानकथाभिःby stories of religious narratives
धर्माख्यानकथाभिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootधर्म-आख्यान-कथा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन; समासः—धर्मस्य आख्यानम् इति धर्माख्यानम् (षष्ठी-तत्पुरुष), धर्माख्यानस्य कथा इति धर्माख्यानकथा (षष्ठी-तत्पुरुष)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
गीतध्वनिभिःby the sounds of songs
गीतध्वनिभिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootगीत-ध्वनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन; समासः—गीतस्य ध्वनिः इति (षष्ठी-तत्पुरुष)
एवindeed/only
एव:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिश्चय/अवधारण-अव्यय (emphatic particle)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
पूर्वोक्तमन्त्रैःwith the previously stated mantras
पूर्वोक्तमन्त्रैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपूर्वोक्त-मन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन; समासः—पूर्वोक्ताः मन्त्राः इति (कर्मधारय)
संपूज्यhaving duly worshipped
संपूज्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootसम्+पूज् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (absolutive/gerund), ‘having worshipped fully’
अर्घम्arghya offering
अर्घम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअर्घ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
दत्त्वाhaving given
दत्त्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (absolutive/gerund), ‘having given’
विधानतःaccording to the prescribed rite
विधानतः:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootविधानतस् (अव्यय; विधान (प्रातिपदिक) + तस्)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त-अव्यय (adverb), ‘according to rule’
संतर्प्यhaving satisfied
संतर्प्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootसम्+तृप् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (absolutive/gerund), ‘having satisfied/feasted’
ब्राह्मणान्the Brahmins
ब्राह्मणान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), बहुवचन
कामैःwith desired offerings/pleasures
कामैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकाम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन; अर्थे—इष्टभोगैः/वाञ्छितैः द्रव्यैः
जगामwent
जगाम:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलिट्-लकार (परोक्षभूत/Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
निलयम्to the abode
निलयम्:
Gati/Karma (Goal/गतिकर्म)
TypeNoun
Rootनिलय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (गति-कर्म), एकवचन
निजम्his own
निजम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनिज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्—निलयम्

Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (deduced)

Type: temple

Scene: Inside the temple hall: priests chant mantras; the devotee offers arghya to the liṅga; nearby, storytellers recite dharma narratives; singers continue; afterward, brāhmaṇas are seated and served abundant food and gifts; the devotee departs peacefully.

B
Brāhmaṇas
M
Mantras
A
Arghya

FAQs

Devotion is completed by right worship and generosity—pūjā joined with dharma-discourse and feeding the worthy.

The liṅga-prāsāda established in the narrative is the focal sacred site where the Śivarātri rite is performed.

Pūjā with specified mantras, offering arghya according to vidhi, and satisfying brāhmaṇas with gifts/food (saṃtarpana).