Home›Skanda Purana›Nagara Khanda›Tirtha Mahatmya›Adhyaya 255›Shloka 17
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 17

Devanagari script

चातुर्मास्ये विशेषेण दर्शनादपि मुक्तिदम् । यस्मिन्स्तुते स्तुतं सर्वं पूजिते पूजितं जगत्

Transliteration

cāturmāsye viśeṣeṇa darśanādapi muktidam | yasminstute stutaṃ sarvaṃ pūjite pūjitaṃ jagat

Translation

ചാതുർമാസ്യത്തിൽ പ്രത്യേകമായി അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദർശനമാത്രം പോലും മോക്ഷദായകം. കാരണം അദ്ദേഹത്തെ സ്തുതിച്ചാൽ എല്ലാം സ്തുതിക്കപ്പെട്ടതാകുന്നു; അദ്ദേഹത്തെ പൂജിച്ചാൽ സർവ്വജഗത്തും പൂജിക്കപ്പെട്ടതാകുന്നു.

Word by Word
चातुर्मास्येin the Cāturmāsya period
चातुर्मास्ये:
Adhikarana (Locus/Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootचातुर्मास्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; काल/अवधिवाचक-अधिकरणम्
विशेषेणespecially
विशेषेण:
Hetu/Prakara (Manner/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootविशेष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; क्रियाविशेषणभावे (instrumental used adverbially)
दर्शनात्from (mere) seeing
दर्शनात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootदर्शन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; अपादानार्थः (from/through the act of seeing)
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/समुच्चयार्थक-निपातः
मुक्ति-दम्giving liberation
मुक्ति-दम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootमुक्ति (प्रातिपदिक) + द (प्रातिपदिक; √दा धात्वर्थ ‘दाता’)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् ‘मुक्तिं ददाति’ इति
यस्मिन्in which (when/where)
यस्मिन्:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; अधिकरणे सम्बन्धः
स्तुतेwhen (it is) praised
स्तुते:
Adhikarana (Locative absolute/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्तुत (कृदन्त; √स्तु धातु, क्त)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; ‘स्तुते (सति)’ लोके सप्तमी (locative absolute)
स्तुतम्praised
स्तुतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootस्तुत (कृदन्त; √स्तु धातु, क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; कर्मणि-भावः
सर्वम्all
सर्वम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्
पूजितेwhen (it is) worshipped
पूजिते:
Adhikarana (Locative absolute/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपूजित (कृदन्त; √पूज् धातु, क्त)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; लोके सप्तमी (locative absolute) ‘पूजिते (सति)’
पूजितम्worshipped
पूजितम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootपूजित (कृदन्त; √पूज् धातु, क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त
जगत्the world
जगत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootजगत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
Speaker

Unknown (Nāgarakhaṇḍa narrative voice; likely a Purāṇic teacher)

Visual Art Cues

Scene: A pilgrim receives mere darśana of Viṣṇu/Śālagrāma during Cāturmāsya; the deity’s aura expands into a subtle viśvarūpa, suggesting that worship reaches the whole cosmos.

Characters & Entities
C
Cāturmāsya
D
Darśana
M
Mukti

FAQs

The Divine is the all-in-all; devotion to the Supreme is devotion that encompasses the entire cosmos, especially potent in Cāturmāsya.

No single location is specified in this verse; the focus is the sacred time (Cāturmāsya) and the power of darśana.

Seek darśana, offer praise (stuti), and perform worship (pūjā), particularly during Cāturmāsya.

←Previous Verse
Next Verse→