Adhyaya 240

Verse 1

ब्रह्मोवाच । हरेर्दीपस्तु मद्दीपादधिकोऽयं प्रकुर्वतः । वैकुण्ठवास एव स्यान्ममैश्वर्यमवांछितम्

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു—ഹരിക്കു അർപ്പിക്കുന്ന ദീപം എനിക്കു അർപ്പിക്കുന്ന ദീപത്തേക്കാൾ ശ്രേഷ്ഠം. ഇതു ചെയ്യുന്നവന് വൈകുണ്ഠവാസം നിശ്ചയം; എന്റെ ഐശ്വര്യവും അവനു അനഭിലഷിതമാകും.

Verse 2

नारद उवाच । दीपोऽयं विष्णुभवने मन्त्रवद्विहितो नरैः । सदा विशेषफलदश्चातुर्मास्येऽधिकः कथम्

നാരദൻ പറഞ്ഞു—വിഷ്ണുവിന്റെ ഭവനത്തിൽ മന്ത്രപൂർവ്വം വിധിപ്രകാരം മനുഷ്യർ ചെയ്യുന്ന ഈ ദീപാർപ്പണം എപ്പോഴും വിശേഷഫലദായകമാണ്; എന്നാൽ ചാതുർമാസ്യത്തിൽ അത് എങ്ങനെ കൂടുതൽ ഫലപ്രദമാകുന്നു?

Verse 3

ब्रह्मोवाच । विष्णुर्नित्याधिदैवं मे विष्णुः पूज्यः सदा मम । विष्णुमेनं सदा ध्याये विष्णुर्मत्तः परो हि सः

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു—വിഷ്ണുവാണ് എന്റെ നിത്യ പരമ അധിദൈവം; വിഷ്ണുവാണ് എപ്പോഴും എന്റെ പൂജ്യൻ. ഞാൻ സദാ ആ വിഷ്ണുവിനെ ധ്യാനിക്കുന്നു; തീർച്ചയായും വിഷ്ണു എന്നെക്കാൾ പരൻ.

Verse 4

स विष्णु वल्लभो दीपः सर्वदा पापहारकः । चातुर्मास्ये विशेषेण कामनासिद्धिकारकः

വിഷ്ണുവിന് പ്രിയമായ ആ ദീപം എപ്പോഴും പാപഹാരിയാണ്; ചാതുർമാസ്യത്തിൽ പ്രത്യേകമായി അഭിലാഷസിദ്ധിക്ക് കാരണമാകുന്നു.

Verse 5

विष्णुर्दीपेन संतुष्टो यथा भवति पुत्रक । तथा यज्ञसहस्रैश्च वरं नैव प्रयच्छति

മകനേ, ദീപാർപ്പണത്താൽ വിഷ്ണു എത്രത്തോളം സന്തുഷ്ടനാകുന്നുവോ, അതുപോലെ ആയിരം യജ്ഞങ്ങളാലും അവൻ അത്ര എളുപ്പത്തിൽ വരം നൽകുന്നില്ല.

Verse 6

स्वल्प व्ययेन दीपस्य फलमानंतकं नृणाम् । अनंतशयने प्राप्ते पुण्यसंख्या न विद्यते

അൽപവ്യയത്തിൽ ദീപദാനം ചെയ്താൽ മനുഷ്യർക്കു ഫലം അനന്തമാകുന്നു. അനന്തശയനനായ വിഷ്ണുവിന് അർപ്പിച്ചാൽ പുണ്യസംഖ്യ എണ്ണാനാവില്ല.

Verse 7

तस्मात्सर्वात्मभावेन श्रद्धया संयुतेन च । दीपप्रदानं कुरुते हरेः पापैर्न लिप्यते

അതുകൊണ്ട് സർവ്വാത്മഭാവത്തോടും ശ്രദ്ധയോടും കൂടി ഹരിക്കു ദീപദാനം ചെയ്യുന്നവൻ പാപങ്ങളിൽ ലിപ്തനാകുകയില്ല.

Verse 8

उपचारैः षोडशकैर्यतिरूपे हरौ पुनः । दीपप्रदाने विहिते सर्वमुद्द्योतितं जगत्

വീണ്ടും, യതിരൂപനായ ഹരിക്ക് ഷോഡശോപചാരങ്ങളോടെ വിധിപൂർവ്വം ദീപദാനം ചെയ്താൽ സർവ്വജഗത്തും പ്രകാശിതമാകുന്നു എന്ന് പറയുന്നു.

Verse 9

दीपादनंतरं ब्रह्मन्नन्नस्य च निवेदनम् । त्रयोदश्या भक्तियुक्तैः कार्यं मोक्षपदस्थितैः

ഹേ ബ്രാഹ്മണാ! ദീപദാനത്തിന് ശേഷം അന്നവും നിവേദിക്കണം. ത്രയോദശിയിൽ മോക്ഷപദം ലക്ഷ്യമാക്കുന്നവർ ഭക്തിയോടെ ഇത് ചെയ്യേണ്ടതാണ്.

Verse 10

अमृतं संपरित्यज्य यदन्नं देवता अपि । स्पृहयंति गृहस्थस्य गृहद्वारगताः सदा

അമൃതം പോലും വിട്ടുവെച്ച് ദേവതകളും ഗൃഹസ്ഥന്റെ ആ അന്നത്തെ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; അവർ എപ്പോഴും അവന്റെ ഗൃഹദ്വാരത്തിൽ നിൽക്കുന്നവരെപ്പോലെ.

Verse 11

हरौ सुप्ते विशेषेण प्रदेयः प्रत्यहं नरैः । फलैरर्घ्यो विष्णुतुष्ट्यै तत्कालसमुदा हृतैः

ഹരി ശയനത്തിലിരിക്കുന്ന ചാതുർമാസ്യകാലത്ത് പ്രത്യേകിച്ച് ജനങ്ങൾ പ്രതിദിനം അന്നേരം തന്നെ പുതുതായി ലഭിച്ച ഫലങ്ങളാൽ വിഷ്ണുവിന്റെ തൃപ്തിക്കായി അർഘ്യം അർപ്പിക്കണം।

Verse 12

तांबूलवल्लीपत्रैश्च तथा पूगफलैः शुभैः । द्राक्षाजंब्वाम्रजफलैरक्रोडैर्दाडिमैरपि

താംബൂലവള്ളിയുടെ ഇലകളും ശുഭമായ പൂഗഫലങ്ങളും (സുപാരി) കൂടാതെ മുന്തിരി, ജംബു, മാങ്ങ, അക്രോഡ്, മാതളം തുടങ്ങിയ ഫലങ്ങളാലും അർഘ്യം അർപ്പിക്കണം।

Verse 13

बीजपूरफलैश्चैव दद्यादर्घ्यं सुभक्तितः । शंखतोयं समादाय तस्योपरि फलं शुभम्

ബീജപൂര (നാരങ്ങ) ഫലങ്ങളാലും ശുദ്ധഭക്തിയോടെ അർഘ്യം നൽകണം। ശംഖത്തിൽ ജലം എടുത്ത് അതിന്റെ മുകളിൽ മംഗളഫലം വെക്കണം।

Verse 14

मंत्रेणानेन विप्रेन्द्र केशवाय निवेदयेत् । पुनराचमनं देयमन्नदानादनंतरम्

ഹേ വിപ്രേന്ദ്രാ! ഈ മന്ത്രം കൊണ്ടുതന്നെ കേശവനു (അർഘ്യം) നിവേദിക്കണം। അന്നദാനം കഴിഞ്ഞ ഉടൻ വീണ്ടും ആചമനം ചെയ്യണം/നൽകണം।

Verse 15

आर्तिक्यं च ततः कुर्यात्सर्वपापविनाशनम् । चतुर्दश्या नमस्कुर्याद्विष्णवे यतिरूपिणे

അതിനു ശേഷം സർവ്വപാപനാശിനിയായ ആരതി ചെയ്യണം। ചതുര്ദശി ദിനത്തിൽ യതിരൂപനായ വിഷ്ണുവിന് നമസ്കരിക്കണം।

Verse 16

पंचदश्या भ्रमः कार्यः सर्वदिक्षु द्विजैः सह । सप्तसागरजै स्तोयैर्दत्तैर्यत्फलमाप्यते

പഞ്ചദശി നാളിൽ ബ്രാഹ്മണന്മാരോടുകൂടെ എല്ലാ ദിക്കുകളിലും പ്രദക്ഷിണ ചെയ്യണം. ഏഴു സമുദ്രങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ജലം ദാനം ചെയ്താൽ ലഭിക്കുന്ന ഫലം അതേവിധം പ്രാപ്യമാകുന്നു.

Verse 17

तत्तोयदानाच्च हरेः प्राप्यते विष्णुवल्लभैः । चतुर्वारभ्रमीभिश्च जगत्सर्वं चराचरम्

ആ ജലദാനത്താൽ വിഷ്ണുവിന് പ്രിയമായ ഭക്തർ ഹരിയെ പ്രാപിക്കുന്നു. നാലുതവണ പ്രദക്ഷിണ ചെയ്യുന്നവരാൽ ചരാചരസഹിതമായ സർവ്വജഗത്തും যেন പരിവേഷ്ടിതമാകുന്നു.

Verse 18

क्रांतं भवति विप्राग्र्य तत्तीर्थगमनादिकम् । षोडश्या देवसायुज्यं चिन्तयेद्योगवित्तमः

ഹേ വിപ്രശ്രേഷ്ഠാ, ഇതുകൊണ്ട് ആ തീർത്ഥഗമനാദി എല്ലാ അനുഷ്ഠാനങ്ങളും പൂർണ്ണമാകുന്നു. ഷോഡശി തിഥിയിൽ യോഗവിദ്വത്തമൻ ദേവസായുജ്യം—ദൈവൈക്യം—ധ്യാനിക്കണം.

Verse 19

आत्मनश्च हरेर्नित्यं न मूर्तिं भावयेत्तदा । मूर्तामूर्तस्वरूप त्वाद्दृश्यो भवति योगवित्

അപ്പോൾ സ്വയം അല്ലെങ്കിൽ ഹരിയെ കുറിച്ച് ഏതെങ്കിലും പരിമിതമായ മൂർത്തിഭാവന ചെയ്യരുത്. തത്ത്വം മൂർത്ത-അമൂർത്ത ഇരുസ്വരൂപമായതിനാൽ യോഗി യഥാർത്ഥ ദ്രഷ്ടാവാകുന്നു.

Verse 20

तस्मिन्दृष्टे निवर्तेत सदसद्रूपजा क्रिया । आत्मानं तेजसां मध्ये चिन्तयेत्सूर्यवर्चसम्

അത് ദർശിച്ചാൽ സത്-അസത് ധാരണകളിൽ നിന്നുജനിച്ച ക്രിയകൾ നിവൃത്തിയാകുന്നു. തേജസ്സുകളുടെ മദ്ധ്യേ സൂര്യവര്ചസ്സോടെ ദീപ്തമായ ആത്മാവിനെ ധ്യാനിക്കണം.

Verse 21

अहमेव सदा विष्णुरित्यात्मनि विचारयन् । लभते वैष्णवं देहं जीवन्मुक्तो द्विजो भवेत्

സ്വാന്തരത്തിൽ ‘ഞാൻ തന്നേ സദാ വിഷ്ണുവാണ്’ എന്നു നിരന്തരം വിചാരിക്കുന്നവൻ വൈഷ്ണവ ദേഹം പ്രാപിക്കുന്നു; ആ ദ്വിജൻ ജീവിച്ചിരിക്കെ തന്നെ മുക്തൻ (ജീവന്മുക്തൻ) ആകുന്നു.

Verse 22

चातुर्मास्ये विशेषेण योगयुक्तो द्विजो भवेत् । इयं भक्तिः समादिष्टा मोक्षमार्गप्रदे हरौ

വിശേഷിച്ച് പുണ്യമായ ചാതുർമാസ്യകാലത്ത് ദ്വിജൻ യോഗയുക്തനായി നിയമനിഷ്ഠനാകണം. ഹരിയിലേക്കുള്ള ഈ ഭക്തി ഉപദേശിക്കപ്പെട്ടതാണ്; അത് മോക്ഷമാർഗം നൽകുന്നു.