Adhyaya 211

Verse 1

विश्वामित्र उवाच । राज्ञो दारिद्र्यदोषस्य कुष्ठव्याधेश्च कारणम् । कथयित्वा पुनः प्राह नारदो मुनिसत्तमः

വിശ്വാമിത്രൻ പറഞ്ഞു—രാജാവിന്റെ ദാരിദ്ര്യദോഷത്തിന്റെയും കുഷ്ഠവ്യാധിയുടെയും കാരണം വിശദീകരിച്ച ശേഷം, മുനിശ്രേഷ്ഠനായ നാരദൻ വീണ്ടും പ്രസ്താവിച്ചു।

Verse 2

नारद उवाच । एतत्ते सर्वमाख्यातं राजन्कुष्ठस्य कारणम् । दारिद्र्यस्य च यत्सम्यग्ज्ञात्वा दिव्येन चक्षुषा

നാരദൻ പറഞ്ഞു—ഹേ രാജാവേ, ദിവ്യചക്ഷുസ്സാൽ ശരിയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞ് കുഷ്ഠത്തിന്റെ കാരണവും ദാരിദ്ര്യത്തിന്റെ കാരണവും—ഇതെല്ലാം നിനക്കു ഞാൻ അറിയിച്ചു കഴിഞ്ഞു।

Verse 3

अधुना संप्रवक्ष्यामि यथा तव पराभवः । शत्रुभ्यः संप्रजातोऽत्र द्विजानामपमानतः

ഇപ്പോൾ ഞാൻ പ്രസ്താവിക്കുന്നു—ഇവിടെ ശത്രുക്കളുടെ കൈയിൽ നിന്നുള്ള നിന്റെ പരാജയം എങ്ങനെ സംഭവിച്ചു; ദ്വിജന്മാരെ (ബ്രാഹ്മണരെ) അപമാനിച്ചതിനാലാണ് അത് ഉണ്ടായത്।

Verse 4

आनर्ताधिपतिर्योऽत्र कश्चिद्राज्येऽभिषिच्यते । स पूर्वं गच्छति ग्रामं नागराणां प्रभक्तितः

ഇവിടെ ആരെയെങ്കിലും ആനർത്തത്തിന്റെ അധിപതിയായി രാജാഭിഷേകം ചെയ്യുമ്പോൾ, അവൻ ആദ്യം ഭക്തി-ശ്രദ്ധയോടെ നാഗരന്മാരുടെ ഗ്രാമത്തിലേക്ക് പോകുന്നു।

Verse 5

त्वया तत्कल्पितं राजन्नैव दत्तं प्रमादतः । पराभूता द्विजास्ते च याचमाना मुहुर्मुहुः

ഹേ രാജാവേ! മുമ്പേ നിശ്ചയിച്ച ദാനം നീ അശ്രദ്ധവശാൽ നൽകിയില്ല. ആ ബ്രാഹ്മണർ വീണ്ടും വീണ്ടും യാചിച്ച് അപമാനിതരായി.

Verse 6

तथा कोपवशाद्यानि शासनानि द्विजन्मनाम् । लोपितानि त्वयान्यानि पितृपैतामहानि च

അതുപോലെ കോപവശനായി നീ ദ്വിജന്മാരുടെ ശാസനപത്രങ്ങളും ദാനപത്രങ്ങളും റദ്ദാക്കി; പിതാക്കളിലും പിതാമഹന്മാരിലും നിന്നുള്ള പിതൃപൈതാമഹ ദാനങ്ങളും നഷ്ടപ്പെടുത്തി.

Verse 7

तेन तेऽत्र पराभूतिः संजाता शत्रुसंभवा । एवं ज्ञात्वा द्विजेद्राणां शास नानि प्रयच्छ भोः

അതുകൊണ്ടാണ് ശത്രുക്കളാൽ ഇവിടെ നിനക്ക് പരാജയം സംഭവിച്ചത്. ഇത് അറിഞ്ഞ്, ഹേ രാജാവേ, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠരുടെ ന്യായമായ ശാസനപത്രങ്ങളും ദാനങ്ങളും വീണ്ടും നൽകുക.

Verse 8

गृहीतानि च यान्येव तेषां मोक्षं समाचर । तच्छ्रुत्वा पार्थिवः सोऽथ शंखतीर्थे प्रभक्तितः

നീ അവരിൽ നിന്ന് പിടിച്ചെടുത്തതെല്ലാം വിട്ടുകൊടുത്ത് വിധിപൂർവ്വം അവർക്കു തിരികെ ഏല്പിക്കുക. ഇത് കേട്ട് ആ രാജാവ് ഭക്തിയോടെ ശംഖതീർത്ഥത്തിൽ അതുപോലെ ആചരിച്ചു.

Verse 9

स्नात्वा विप्रान्समा हूय मध्यगेन समन्वितान् । शंखादित्यस्य पुरतः प्रक्षाल्य चरणौ नृप

സ്നാനം ചെയ്ത് ആ നൃപൻ നേതാവോടുകൂടിയ ബ്രാഹ്മണരെ വിളിച്ചു. ശംഖാദിത്യന്റെ സന്നിധിയിൽ അദ്ദേഹം അവരുടെ പാദങ്ങൾ പ്രക്ഷാലനം ചെയ്തു, ഹേ രാജാവേ.

Verse 10

ददौ च शासनशतं प्रक्षाल्य चरणांस्ततः । षड्विंशत्यधिकं राजा नागराणां महात्मनाम्

അനന്തരം രാജാവ് അവരുടെ പാദങ്ങൾ പ്രക്ഷാളനം ചെയ്ത്, നാഗരസമുദായത്തിലെ മഹാത്മ ബ്രാഹ്മണർക്കു നൂറല്ല, നൂറ്റി ഇരുപത്താറ് ശാസനപത്രങ്ങൾ ദാനമായി നൽകി।

Verse 11

एतस्मिन्नंतरे तत्र शत्रवो ये च संस्थिताः । सर्वे मृत्युं समापन्ना ब्राह्मणानां प्रसादतः

ഇതിനിടയിൽ അവിടെ നിലകൊണ്ടിരുന്ന ശത്രുക്കൾ എല്ലാവരും ബ്രാഹ്മണരുടെ കൃപാ-പ്രസാദം മൂലം മരണത്തെ പ്രാപിച്ചു।

Verse 12

विश्वामित्र उवाच । एतत्ते सर्वमाख्यातं शंखतीर्थसमुद्भवम् । प्रभावं पार्थिवश्रेष्ठ किं भूयः श्रोतुमिच्छसि

വിശ്വാമിത്രൻ പറഞ്ഞു—ശംഖതീർത്ഥത്തിൽ നിന്നുയരുന്ന ഈ മഹിമ മുഴുവനും ഞാൻ നിനക്കു വിവരിച്ചു. ഹേ രാജശ്രേഷ്ഠാ, ഇനി എന്താണ് കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത്?

Verse 211

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये शंखतीर्थमाहात्म्यवर्णनंनामैकादशोत्तरद्विशततमोऽध्यायः

ഇങ്ങനെ ശ്രീ സ്കന്ദ മഹാപുരാണത്തിലെ ഏകാശീതിസാഹസ്രി സംഹിതയുടെ ഷഷ്ഠ നാഗരഖണ്ഡത്തിൽ, ഹാടകേശ്വര ക്ഷേത്രമാഹാത്മ്യാന്തർഗതമായ ‘ശംഖതീർത്ഥമാഹാത്മ്യവർണനം’ എന്ന 211-ാം അധ്യായം സമാപ്തമായി।