Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 26

अन्धक उवाच । नमस्ते जगतां धात्रे शर्वाय त्रिगुणात्मने । वृषभासनसंस्थाय शशांककृतभूषण

andhaka uvāca | namaste jagatāṃ dhātre śarvāya triguṇātmane | vṛṣabhāsanasaṃsthāya śaśāṃkakṛtabhūṣaṇa

അന്ധകൻ പറഞ്ഞു - ലോകത്തെ ധരിക്കുന്നവനും ത്രിഗുണാത്മാവും ശർവ്വനുമായ അങ്ങേക്ക് നമസ്കാരം. കാളപ്പുറത്തിരിക്കുന്നവനും ചന്ദ്രനെ ആഭരണമാക്കിയവനുമായ അങ്ങയെ ഞാൻ വണങ്ങുന്നു.

अन्धकःAndhaka
अन्धकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअन्धक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद; ‘said’
नमःsalutations
नमः:
Sambodhana/Prayojana (Salutation/सम्बोधन)
TypeIndeclinable
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
Formअव्ययप्राय (indeclinable interjection) ‘salutation’
तेto you
ते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया/चतुर्थी-एकवचनरूपम् (enclitic) ‘to you’; प्रयोगे दत्तिः (dative sense)
जगताम्of the worlds
जगताम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootजगत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
धात्रेto the sustainer/creator
धात्रे:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootधातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/Dative), एकवचन
शर्वायto Śarva (Śiva)
शर्वाय:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootशर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी, एकवचन
त्रिगुणात्मनेto the one whose essence is the three guṇas
त्रिगुणात्मने:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootत्रि-गुण-आत्मन् (प्रातिपदिक; त्रि + गुण + आत्मन्)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘त्रयाणां गुणानां आत्मा’
वृषभासनसंस्थायto the one seated on the bull (Nandin)
वृषभासनसंस्थाय:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootवृषभ-आसन-संस्था (प्रातिपदिक; वृषभ + आसन + संस्था)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी, एकवचन; सप्तमी/तत्पुरुषभावः ‘वृषभासने संस्थः’ (seated on the bull-seat)
शशांककृतभूषणO you whose ornament is the moon
शशांककृतभूषण:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootशशाङ्क-कृत-भूषण (प्रातिपदिक; शशाङ्क + कृत + भूषण)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः ‘शशाङ्केन कृतं भूषणं यस्य’ (moon-made ornament)

Andhaka

Type: kshetra

Scene: Andhaka begins his hymn: hands folded, eyes lifted; Śiva appears as Śarva—seated upon Nandin, moon adorning his matted hair—radiating the calm authority of the world-sustainer.

A
Andhaka
Ś
Śiva (Śarva, Maheśvara)
N
Nandin (implied by vṛṣabha)
M
Moon (śaśāṅka)

FAQs

True refuge is in Śiva, the cosmic sustainer; praise (stuti) marks the turning from ego toward surrender.

No particular tīrtha is named in this verse; it is a devotional address to Śiva within a Tīrthamāhātmya chapter.

No explicit prescription; the verse itself functions as a stotra line suitable for recitation.