Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 15

घ्नंति तस्मादविद्वांस्तु बिभियाच्च प्रतिग्रहात् । स्वल्पक केनाप्यविद्वांस्तु पंके गौरिव सीदति

ghnaṃti tasmādavidvāṃstu bibhiyācca pratigrahāt | svalpaka kenāpyavidvāṃstu paṃke gauriva sīdati

അതുകൊണ്ട് അവിദ്വാൻ പ്രതിഗ്രഹത്തെ ഭയപ്പെടണം; അത് അവനെ നശിപ്പിക്കുന്നു. ചെറിയ ദാനത്താലും അജ്ഞൻ ചെളിയിൽ പശുവുപോലെ താഴ്ന്നുപോകുന്നു।

घ्नन्तिkill; destroy
घ्नन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootहन् (धातु)
Formलट्-लकारः (Present), प्रथमपुरुषः, बहुवचनम्; परस्मैपदम्
तस्मात्therefore; from that
तस्मात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपञ्चमी-विभक्त्यन्तम् अव्ययीभाववत् कारणार्थे (ablatival adverb): ‘therefore/from that’
अविद्वान्an ignorant person
अविद्वान्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअ-विद्वस् (प्रातिपदिक; नञ्-समास)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
तुbut
तु:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपातः (contrastive particle)
बिभियात्should fear
बिभियात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभी (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; आत्मनेपदम्
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम् (conjunction)
प्रतिग्रहात्from accepting gifts; because of gift-taking
प्रतिग्रहात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootप्रतिग्रह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः (5th/पञ्चमी), एकवचनम्; अपादानार्थे
स्वल्पकम्a small (thing)
स्वल्पकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootस्वल्पक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मविशेषणम्
केनापिby someone/with something (even)
केनापि:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (3rd/तृतीया), एकवचनम्; ‘अपि’ निपातसमन्वितम् (indefinite: by someone/with something)
अविद्वान्an ignorant person
अविद्वान्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअ-विद्वस् (प्रातिपदिक; नञ्-समास)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
तुbut
तु:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपातः (contrastive particle)
पङ्केin mud
पङ्के:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपङ्क (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
गौःa cow
गौः:
Upamana (Standard of comparison/उपमान)
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
इवlike
इव:
Sambandha (Comparison/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमावाचक-अव्ययम् (comparative particle)
सीदतिsinks; gets stuck
सीदति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसद् (धातु)
Formलट्-लकारः (Present), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्

Lomaharṣaṇa (Sūta) to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa default)

Scene: A vivid moral simile: an ignorant man clutching a small gift sinks into a muddy mire; nearby, a cow struggles in mud—parallel imagery underscoring the verse’s comparison.

P
Pratigraha

FAQs

Acceptance of gifts requires qualification; ignorance turns even small gains into spiritual downfall.

No specific sacred site is named; the teaching is ethical and universal.

A cautionary rule: the unqualified should avoid pratigraha (accepting gifts), as it carries karmic burden.