Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 75

अशक्तश्चेन्नित्यमेकमर्घ्यं दद्याद्दिवाकृते । ततोऽत्र रथसप्तम्यां कुंडे देयः प्रयत्नतः

aśaktaścennityamekamarghyaṃ dadyāddivākṛte | tato'tra rathasaptamyāṃ kuṃḍe deyaḥ prayatnataḥ

ആർക്കെങ്കിലും അശക്തിയുണ്ടെങ്കിൽ നിത്യവും ദിവാകരനു കുറഞ്ഞത് ഒരു അര്‍ഘ്യം എങ്കിലും നല്‍കണം. എന്നാല്‍ ഈ വ്രതത്തില്‍ രഥസപ്തമിദിനം കുണ്ഡത്തില്‍ പ്രത്യേക പരിശ്രമത്തോടെ അര്‍ഘ്യം അര്‍പ്പിക്കണം.

अशक्तःunable
अशक्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअशक्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम् (unable)
चेत्if
चेत्:
Sambandha (Condition marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootचेत् (अव्यय)
Formअव्ययम्; अव्यय-प्रकारः: निपातः/समुच्चय-शर्त (conditional particle: ‘if’)
नित्यम्daily
नित्यम्:
Adhikarana (Temporal/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावेन क्रियाविशेषणम् (adverbial accusative: ‘always/daily’)
एकम्one
एकम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; अर्घ्यम् इति विशेषणम्
अर्घ्यम्arghya-offering
अर्घ्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअर्घ्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
दद्यात्should give
दद्यात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
दिवा-कृतेto the Sun (day-maker)
दिवा-कृते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootदिवा (अव्यय) + कृ (धातु) → कृत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, चतुर्थी-विभक्तिः, एकवचनम्; तत्पुरुषः (दिवा करोति इति दिवाकृत् ‘Sun’), चतुर्थी (recipient: ‘to/for’)
ततःthen
ततः:
Adhikarana (Temporal/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्ययम्; क्रियाविशेषणम् (then)
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्ययम्; देशवाचक-क्रियाविशेषणम् (here/in this rite)
रथ-सप्तम्याम्on Rathasaptamī
रथ-सप्तम्याम्:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक) + सप्तमी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; तत्पुरुषः (रथस्य सप्तमी ‘Rathasaptamī’ festival day)
कुण्डेin the pit/kuṇḍa
कुण्डे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकुण्ड (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
देयःis to be given
देयः:
Kriya (Obligation predicate/क्रिया-सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootदा (धातु) → देय (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formकृत्य-प्रत्ययः (यत्), पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विधेयार्थः (to be given)
प्रयत्नतःcarefully
प्रयत्नतः:
Kriya-visheshana (Manner/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootप्रयत्न (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त-अव्ययम् (ablatival adverb: ‘with effort/carefully’)

Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (deduced)

Tirtha: Bhaṭṭāditya-kuṇḍa (implied)

Type: kund

Scene: A devotee at a temple kuṇḍa offers a single arghya at sunrise; a second vignette shows Rathasaptamī with more elaborate arrangement—clean vessels, flowers, and gathered pilgrims.

S
Sūrya (Divākṛt)
R
Rathasaptamī

FAQs

Even minimal daily practice is meritorious, but sacred calendrical moments like Rathasaptamī call for heightened devotion.

No specific location is named; the focus is on a festival-observance (Rathasaptamī) within Sūrya worship.

Offer at least one daily arghya to Sūrya; on Rathasaptamī, offer arghya with special care into the kuṇḍa.