Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 91

स्वयंवरं प्रमुदितः सर्वलोकेष्वघोषयत् । अश्विनो द्वादशादित्या गन्धर्वरुडोरगाः

svayaṃvaraṃ pramuditaḥ sarvalokeṣvaghoṣayat | aśvino dvādaśādityā gandharvaruḍoragāḥ

ആനന്ദത്തോടെ അവൻ സർവലോകങ്ങളിലും സ്വയംവരം പ്രഖ്യാപിച്ചു—അശ്വിനീകുമാരന്മാർ, ദ്വാദശ ആദിത്യർ, ഗന്ധർവർ, ഗരുഡർ, നാഗങ്ങൾ എന്നിവരെ ക്ഷണിച്ചു।

स्वयंवरम्the svayaṃvara (self-choice ceremony)
स्वयंवरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्वयम् + वर (प्रातिपदिक-द्वय)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (स्वयं क्रियते इति/स्वयम् + वरः)
प्रमुदितःjoyful
प्रमुदितः:
Karta (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootप्र + मुद् (धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त)
सर्वलोकेषुin all worlds
सर्वलोकेषु:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसर्व + लोक (प्रातिपदिक-द्वय)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), बहुवचन; तत्पुरुषः (सर्वेषु लोकेषु)
अघोषयत्proclaimed
अघोषयत्:
Kriya (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ + घोष् (धातु)
Formलङ् (Imperfect), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन
अश्विनौthe two Aśvins
अश्विनौ:
Karta (Listed subjects/कर्ता-समुच्चय)
TypeNoun
Rootअश्विन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, द्विवचन
द्वादशादित्याःthe twelve Ādityas
द्वादशादित्याः:
Karta (Listed subjects/कर्ता-समुच्चय)
TypeNoun
Rootद्वादश + आदित्य (प्रातिपदिक-द्वय)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; द्विगु-समासः (द्वादश आदित्याः)
गन्धर्वरुडोरगाःGandharvas, Rudras, and serpents
गन्धर्वरुडोरगाः:
Karta (Listed subjects/कर्ता-समुच्चय)
TypeNoun
Rootगन्धर्व + रुड + उरग (प्रातिपदिक-त्रय)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; इतरेतर-द्वन्द्वः (गन्धर्वाः च रुडाः च उरगाः च)

Narrator (Sūta/Lomaharṣaṇa) (contextual attribution within Māheśvarakhaṇḍa)

Type: kshetra

Scene: Messengers and divine heralds proclaim the svayaṃvara; celestial beings—Aśvins, twelve Ādityas, Gandharvas, Garuḍas, Nāgas—move through sky-lanes toward the Himalayan court; banners, conches, and drums resound.

H
Himācala (implicit announcer)
A
Aśvins
D
Dvādaśa Ādityas
G
Gandharvas
G
Garuḍas
N
Nāgas/Uragas

FAQs

Dharmic rites like svayaṃvara are portrayed as cosmic events—when aligned with divine will, even celestial beings participate, magnifying sacred order.

No particular tīrtha is mentioned; the emphasis is on a multi-world (sarvaloka) proclamation and assembly.

The svayaṃvara is announced as a formal marriage rite; the verse indicates invitations to various divine classes.