Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 47

आपद्यपि हि घोरायां काशी त्याज्या न कुत्रचित् । यतः सर्वापदांहर्ता त्राता विश्वपतिः प्रभुः

āpadyapi hi ghorāyāṃ kāśī tyājyā na kutracit | yataḥ sarvāpadāṃhartā trātā viśvapatiḥ prabhuḥ

ഭീകരമായ ആപത്തിൽപോലും കാശിയെ ഒരിടത്തും ഉപേക്ഷിക്കരുത്; കാരണം വിശ്വപതി പ്രഭു സർവ്വ ആപത്തുകളും അകറ്റുന്നവനും സത്യ രക്ഷകനുമാണ്।

आपदिin calamity
आपदि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootआपद् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन — in calamity
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय, अवधान/सम्भावना — particle “even/also”
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय, हेत्वर्थ-निपात — “indeed/for”
घोरायाम्terrible
घोरायाम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootघोर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; विशेषणम् (आपदि) — in terrible (calamity)
काशीKāśī
काशी:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकाशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — Kāśī
त्याज्याto be abandoned
त्याज्या:
Vidhi (Obligation/विधि)
TypeVerb
Rootत्यज् (धातु) → त्याज्य (कृदन्त-तव्यत्)
Formतव्यत्-प्रत्ययान्त कृदन्त, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विधेय — “is to be abandoned” (negated here)
not
:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय, निषेध-निपात — “not”
कुत्रचित्anywhere
कुत्रचित्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootकुत्रचित् (अव्यय)
Formअव्यय, देशवाचक — “anywhere/at any place”
यतःbecause
यतः:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootयतस् (अव्यय)
Formअव्यय, हेतुवाचक — “because/since”
सर्वापदाम्of all calamities
सर्वापदाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + आपद् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; कर्मधारयः (सर्वाः आपदः) — of all calamities
हर्ताremover
हर्ता:
Kartr (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootहृ (धातु) → हर्तृ (कृदन्त-तृच्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तृच्-प्रत्ययान्त कर्तृवाचक — “remover”
त्राताprotector
त्राता:
Kartr (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootत्रा (धातु) → त्रातृ (कृदन्त-तृच्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तृच्-प्रत्ययान्त — “protector/savior”
विश्वपतिःlord of the universe
विश्वपतिः:
Kartr (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootविश्व (प्रातिपदिक) + पति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (विश्वस्य पतिः) — lord of the universe
प्रभुःthe Lord
प्रभुः:
Kartr (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — master/lord

Skanda

Tirtha: Kāśī (Avimukta)

Type: kshetra

Listener: Not specified in excerpt

Scene: A storm or calamity threatens the city; devotees remain near Viśveśvara’s temple, praying; the Lord’s protective presence is symbolized as a radiant shield over Kāśī.

K
Kāśī (Vārāṇasī)
V
Viśvapati (Lord of the universe)

FAQs

Kāśī is taught as a spiritual refuge: steadfastness in the holy place expresses faith in the Lord who removes adversity.

Kāśī as an un-abandonable kṣetra under the protection of the universal Lord.

A vow-like instruction: do not forsake Kāśī even during severe hardship, trusting in the Lord’s guardianship.