Adhyaya 29

Verse 1

श्रीसूत उवाच । स्नात्वा साध्यामृते तीर्थे नृपशापविमोक्षणे । सर्वतीर्थं ततो गच्छेन्मनुजो नियमान्वितः

ശ്രീസൂതൻ പറഞ്ഞു—രാജശാപവിമോചനകരമായ സാധ്യാമൃത തീർത്ഥത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്ത്, നിയമനിഷ്ഠനായ മനുഷ്യൻ തുടർന്ന് സർവതീർത്ഥത്തിലേക്ക് പോകണം.

Verse 2

सर्वतीर्थं महापुण्यं महापातकनाशनम् । महापातकयुक्तो वा युक्तो वा सर्वपातकैः

സർവതീർത്ഥം അതിമഹാപുണ്യപ്രദവും മഹാപാതകനാശകവും ആകുന്നു. ഒരാൾ മഹാപാതകത്തിൽ പെട്ടവനായാലും എല്ലാ തരത്തിലുള്ള പാപങ്ങളിൽ കുടുങ്ങിയവനായാലും—

Verse 3

शुद्ध्येत तत्क्षणादेव सवर्तीर्थनिमज्जनात् । तावत्सर्वाणि पापानि देहे तिष्ठंति सुव्रताः

സർവതീർത്ഥത്തിൽ മുങ്ങിയാൽ ആ ക്ഷണത്തിൽ തന്നേ അവൻ ശുദ്ധനാകും. അതുവരെ, ഹേ സുവ്രതന്മാരേ, എല്ലാ പാപങ്ങളും ദേഹത്തിൽ തന്നെ നിലകൊള്ളുന്നു.

Verse 4

स्नानार्थं सर्वतीर्थेऽस्मिन्दृष्ट्वा यांतं द्विजा नरम्

ഹേ ദ്വിജന്മാരേ! ഈ സർവതീർത്ഥത്തിൽ സ്നാനാർത്ഥം വരുന്ന മനുഷ്യനെ കണ്ടാൽ—

Verse 5

वेपंते सर्वपापानि नाशोऽस्माकं भवेदिति । गर्भवासादिदुःखानि तावद्याति नरो भुवि

എല്ലാ പാപങ്ങളും വിറയ്ക്കുന്നു—“ഇപ്പോൾ നമ്മുടെ നാശം സംഭവിക്കും!” അതുവരെ മനുഷ്യൻ ഈ ലോകത്തിൽ ഗർഭവാസം മുതലായ ദുഃഖങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്നു.

Verse 6

न स्नायात्सर्वतीर्थेऽस्मिन्यावद्ब्राह्मणपुंगवाः । अनुष्ठितैर्महायागैस्तथा तीर्थनिषेवणैः

ഹേ ബ്രാഹ്മണപുംഗവന്മാരേ! വിധിപൂർവ്വം മഹായാഗങ്ങൾ അനുഷ്ഠിക്കുകയും മറ്റു തീർത്ഥങ്ങളെ യഥോചിതമായി സേവിക്കുകയും ചെയ്ത് നിയന്ത്രിതനായ ശേഷം മാത്രമേ ഈ സർവതീർത്ഥത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്യാവൂ; അതുവരെ ചെയ്യരുത്.

Verse 7

गायत्र्यादिमहामंत्रजपैर्नियमपूर्वकम् । चतुर्णामपि वेदानामावृत्त्या शतसंख्यया

നിയമപൂർവ്വം ഗായത്രി മുതലായ മഹാമന്ത്രങ്ങൾ ജപിച്ച്, നാലു വേദങ്ങളും നൂറു പ്രാവശ്യം ആവർത്തിച്ചാൽ ലഭിക്കുന്ന പുണ്യം തന്നെയാണിവിടെ പ്രസ്താവിക്കുന്നത്।

Verse 8

शिवविष्ण्वादिदेवानां पूजया भक्ति पूर्वकम् । एकादश्यादितिथिषु तथैवानशनेन च । यत्फलं लभते मर्त्यस्तल्लभेदत्र मज्जनात्

ശിവ-വിഷ്ണു മുതലായ ദേവന്മാരെ ഭക്തിപൂർവ്വം പൂജിക്കുന്നതിലും, ഏകാദശി മുതലായ തിഥികളിൽ ഉപവസിക്കുന്നതിലും മനുഷ്യൻ നേടുന്ന ഫലം ഏതാണ്, അതേ ഫലം ഇവിടെ മജ്ജനസ്നാനത്തിലൂടെ ലഭിക്കുന്നു।

Verse 9

ऋषय ऊचुः । सर्वतीर्थमिति ख्यातिः सूतास्य कथमागता । ब्रूह्यस्माकमिदं पुण्यं विस्तराच्छृण्वतां मुने

ഋഷികൾ പറഞ്ഞു—ഹേ സൂതാ! ഈ സ്ഥലം ‘സർവതീർഥം’ എന്ന പേരിൽ എങ്ങനെ പ്രസിദ്ധമായി? ഹേ മുനേ, ഞങ്ങൾ ശ്രവിക്കുന്നു; ഈ പുണ്യം വിശദമായി പറയുക।

Verse 10

श्रीसूत उवाच । पुरा सुचरितोनाम मुनिर्नियमसंयुतः

ശ്രീ സൂതൻ പറഞ്ഞു—പുരാതനകാലത്ത് ‘സുചരിത’ എന്ന പേരുള്ള ഒരു മുനി ഉണ്ടായിരുന്നു; അദ്ദേഹം കഠിനനിയമാനുഷ്ഠാനത്തിൽ യുക്തനായിരുന്നു।

Verse 11

भृगुवंशसमुद्भूतो जात्यंधो जरयातुरः । अशक्तस्तीर्थयात्रायां नेत्राभावेन स द्विजाः

അദ്ദേഹം ഭൃഗുവംശത്തിൽ ജനിച്ചവൻ; ജന്മാന്ധനും ജരാബാധിതനും. ഹേ ദ്വിജന്മാരേ, ദൃഷ്ടിയില്ലായ്മ കാരണം അദ്ദേഹം തീർത്ഥയാത്രയ്ക്ക് അശക്തനായിരുന്നു।

Verse 12

सर्वेषामेव तीर्थानां स्नातुकामो महामु निः । दक्षिणांबुनिधौ पुण्यं गंधमादनपर्वतम्

എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളിലും സ്നാനം ചെയ്യണമെന്ന ആഗ്രഹത്തോടെ ആ മഹാമുനി ദക്ഷിണ സമുദ്രതീരത്തിലെ പുണ്യമായ ഗന്ധമാദന പർവതത്തിലേക്ക് പോയി.

Verse 13

गत्वा शंकरमुद्दिश्य तपस्तेपे सुदुष्करम् । त्रिकालमर्चयञ्छंभुमुपवासी जितेंद्रियः

അവിടെ ചെന്നു ഹൃദയത്തിൽ ശങ്കരനെ ധ്യാനിച്ച് അദ്ദേഹം അത്യന്തം ദുഷ്കരമായ തപസ്സു ചെയ്തു—ത്രികാലവും ശംഭുവിനെ അർച്ചിച്ച്, ഉപവാസം പാലിച്ച്, ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ ജയിച്ചു.

Verse 14

तथा त्रिषवणस्नानात्तथैवातिथिपूजकः । शिशिरे जलमध्यस्थो ग्रीष्मे पंचाग्निमध्यगः

അദ്ദേഹം ത്രിഷവണസ്നാനം ചെയ്തു അതിഥിപൂജയും നടത്തി. ശീതകാലത്ത് ജലത്തിനുള്ളിൽ നിലകൊണ്ടു; ഗ്രീഷ്മത്തിൽ പഞ്ചാഗ്നികളുടെ മദ്ധ്യേ നിന്നു.

Verse 15

वर्षास्वासारसहन अब्भक्षो वायुभोजनः । उद्धूलनं त्रिपुंड्रं च भस्मना धारयन्सदा

മഴക്കാലത്ത് അദ്ദേഹം കനത്ത മഴധാരകൾ സഹിച്ചു; ജലാഹാരിയും, വായുഭോജിയെന്നപോലെ ആയിരുന്നു. അദ്ദേഹം എപ്പോഴും ഭസ്മലേപനം ചെയ്ത് ത്രിപുണ്ഡ്രം ധരിച്ചു.

Verse 16

जाबालोपनिषद्रीत्या तथा रुद्राक्षधारकः । एवमुग्रं तपश्चक्रे दशसंवत्सरं द्विजः

ജാബാല ഉപനിഷത്തിലെ വിധിപ്രകാരം അദ്ദേഹം രുദ്രാക്ഷമാലയും ധരിച്ചു. ഇങ്ങനെ ആ ദ്വിജൻ പത്ത് വർഷം ഘോരമായ തപസ്സു ചെയ്തു.

Verse 17

तपसा तस्य संतुष्टः शंकरश्चंद्रशेखरः । प्रादुरासीन्मुनेस्तस्य द्विजाः सुचरितस्य वै

അവന്റെ തപസ്സിൽ സന്തുഷ്ടനായ ശങ്കരൻ—ചന്ദ്രശേഖരൻ—ഹേ ദ്വിജന്മാരേ, സദാചാരിയായ സുചരിത മുനിയുടെ മുമ്പിൽ പ്രത്യക്ഷനായി.

Verse 18

समारुह्य महोक्षाणं भूतवृंदनिषेवितः । गिरिजार्ध वपुः शूली सूर्यकोटिसमप्रभः

മഹാവൃഷഭത്തെ അധിരോഹിച്ച്, ഭൂതഗണങ്ങൾ സേവിക്കുന്നവനായി, ത്രിശൂലധാരി—ഗിരിജാർദ്ധവപുസ്സുള്ള—പ്രഭു കോടി സൂര്യന്മാരെപ്പോലെ ദീപ്തനായി.

Verse 19

स्वभासा भासयन्सर्वा दिशो वितिमिरास्तदा । भस्मपांडुरसर्वांगो जटामंडलमंडितः

സ്വപ്രഭയാൽ അദ്ദേഹം എല്ലാ ദിക്കുകളും പ്രകാശിപ്പിച്ചു; അപ്പോൾ അവ ഇരുട്ടില്ലാത്തവയായി. പവിത്ര ഭസ്മം കൊണ്ടു ശരീരം മുഴുവൻ ധവളമായി, ജടാമണ്ഡലത്താൽ അലങ്കൃതനായിരുന്നു.

Verse 20

अनंता दिमहानागविभूषणविभूषितः । प्रादुर्भूतस्ततः शंभुः प्रादात्तस्य विलोचने

അനന്താദി മഹാനാഗത്തിന്റെ ആഭരണങ്ങളാൽ അലങ്കൃതനായ ശംഭു അപ്പോൾ പ്രത്യക്ഷനായി; അവന് കണ്ണുകൾ (ദർശനശക്തി) നൽകി.

Verse 21

आत्मावलोकनार्थाय शंकरो गिरिजापतिः । ततः सुचरितो विप्राः शंभुना दत्तदृग्द्वयः । आलोक्य परमेशानं प्रतुष्टाव प्रसन्नधीः

സ്വസ്വരൂപത്തെ നേരിട്ട് കാണുന്നതിനായി ഗിരിജാപതിയായ ശങ്കരൻ, ഹേ ദ്വിജന്മാരേ, അപ്പോൾ സുചരിതന് ശംഭുവാൽ ദത്തമായ രണ്ടു കണ്ണുകൾ നൽകി. പരമേശാനെ ദർശിച്ച്, പ്രസന്നബുദ്ധിയോടെ അവൻ സ്തുതിച്ചു.

Verse 22

सुचरित उवाच । जय देव महेशान जय शंकर धूर्जटे

സുചരിത പറഞ്ഞു—ജയം നിനക്കേ, ദേവ മഹേശാനേ; ജയം നിനക്കേ, ശങ്കര ധൂർജടേ.

Verse 23

जय ब्रह्मादिपूज्य त्वं त्रिपुरघ्न यमांतक । जयोमेश महादेव कामांतक जयामल

ബ്രഹ്മാദി ദേവന്മാർ പൂജിക്കുന്നവനേ, നിനക്കു ജയം; ഹേ ത്രിപുരഘ്ന, ഹേ യമാന്തക. ജയം, ഹേ ഉമേശ മഹാദേവ; ഹേ കാമാന്തക, ഹേ അമല—ജയം.

Verse 24

जय संसारवैद्य त्वं भूतपाल शिवाव्य य । त्रियंबक नमस्तुभ्यं भक्तरक्षणदीक्षित

സംസാരബന്ധം ശമിപ്പിക്കുന്ന വൈദ്യനേ, നിനക്കു ജയം; ഹേ ഭൂതപാല, ഹേ ശിവ, ഹേ അവ്യയ. ഹേ ത്ര്യംബക, നിനക്കു നമസ്കാരം—ഭക്തരക്ഷയിൽ ദീക്ഷിതൻ.

Verse 25

व्योमकेश नमस्तुभ्यं जय कारुण्यविग्रह । नीलकण्ठ नमस्तुभ्यं जय संसारमोचक

ഹേ വ്യോമകേശ, നിനക്കു നമസ്കാരം; കരുണാവിഗ്രഹമേ, ജയം. ഹേ നീലകണ്ഠ, നിനക്കു നമസ്കാരം; സംസാരമോചക, ജയം.

Verse 26

महेश्वर नमस्तुभ्यं परमानंदविग्रह । गंगाधर नमस्तुभ्यं विश्वेश्वर मृडाव्यय

ഹേ മഹേശ്വര, നിനക്കു നമസ്കാരം—പരമാനന്ദസ്വരൂപം. ഹേ ഗംഗാധര, നിനക്കു നമസ്കാരം; ഹേ വിശ്വേശ്വര, ഹേ മൃഡ, ഹേ അവ്യയ.

Verse 27

नमस्तुभ्यं भगवते वासुदेवाय शंभवे । शर्वायोग्राय गर्भाय कैलासपतये नमः

ഹേ ഭഗവൻ! വാസുദേവസ്വരൂപനേ, ശംഭുവേ, ശർവ്വനേ, ഉഗ്രനേ, ജഗത്കാരണമായ ഗർഭസ്വരൂപനേ, കൈലാസപതേ—നിനക്കു പുനഃപുനഃ നമസ്കാരം।

Verse 28

रक्ष मां करुणासिंधो कृपादष्ट्यवलोकनात् । मम वृत्तमनालोच्य त्राहि मां कृपया हर

ഹേ കരുണാസിന്ധോ! നിന്റെ കൃപാദൃഷ്ടിയാൽ എന്നെ രക്ഷിക്കണമേ. എന്റെ വൃത്തം വിചാരിക്കാതെ, ഹേ ഹരാ! ശുദ്ധാനുഗ്രഹത്തോടെ എന്നെ ഉദ്ധരിക്കണമേ.

Verse 29

श्रीसूत उवाच । इति स्तुतो महादेवस्तमेनमिदमभ्यधात् । मुनिं सुचरितं विप्रा दयोदन्वानुमापतिः

ശ്രീസൂതൻ പറഞ്ഞു—ഇങ്ങനെ സ്തുതിക്കപ്പെട്ട മഹാദേവൻ, ഹേ വിപ്രന്മാരേ! കരുണാസമുദ്രനും അപരിമിതനായ പ്രഭുവുമായ അദ്ദേഹം, സുചരിത മുനിയോട് ഈ വചനങ്ങൾ അരുളിച്ചെയ്തു.

Verse 30

महादेव उवाच । मुने सुचरिताद्य त्वं वरं वरय कांक्षितम् । वरं दातुं तवायातः पुण्येस्मिन्नाश्रमे शुभे । इतीरितो मुनिः प्राह महादेवं दयानिधिम्

മഹാദേവൻ അരുളിച്ചെയ്തു—ഹേ മുനി സുചരിതാ! ഇന്ന് നീ ആഗ്രഹിക്കുന്ന വരം ചോദിക്കൂ. ഈ പുണ്യവും ശുഭവും ആയ ആശ്രമത്തിൽ നിനക്കു വരം നൽകാൻ ഞാൻ വന്നിരിക്കുന്നു. ഇങ്ങനെ കേട്ടപ്പോൾ മുനി ദയാനിധിയായ മഹാദേവനോട് പറഞ്ഞു.

Verse 31

सुचरित उवाच । भगवंस्त्वं प्रसन्नो मे यदि स्याश्चंद्रशेखर

സുചരിതൻ പറഞ്ഞു—ഹേ ഭഗവാൻ ചന്ദ്രശേഖരാ! നിങ്ങൾ എനിക്കു പ്രസന്നനായാൽ, എന്നാൽ…

Verse 32

तर्हि त्वां प्रवृणोम्यद्धा वरं मदभिकांक्षितम् । जरापलितदेहोहं कुत्रचिद्गंतुमक्षमः

അപ്പോൾ ഞാൻ നിങ്ങളിൽ നിന്നു നിശ്ചയമായും എനിക്ക് അഭികാംക്ഷിതമായ വരം തന്നെ വരിക്കുന്നു. ഞാൻ ജരാപലിത ദേഹധാരിയാണ്; എവിടെയും പോകാൻ അശക്തൻ.

Verse 33

सर्वतीर्थेषु च स्नातुमाकांक्षा मम विद्यते । तस्मात्सर्वेषु तीर्थेषु स्नानेन मनुजो हि यत् । फलं प्राप्नोति मे ब्रूहि तत्फला वाप्तिसाधनम्

എനിക്ക് എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളിലും സ്നാനം ചെയ്യാനുള്ള ആഗ്രഹമുണ്ട്. അതിനാൽ പറയുക—സകല തീർത്ഥസ്നാനത്താൽ മനുഷ്യൻ നേടുന്ന ഫലം എന്ത്? ആ ഫലം ലഭിക്കാനുള്ള ഉപായവും എനിക്ക് അറിയിക്കണം.

Verse 34

महादेव उवाच । अहमावाहयिष्यामि तीर्थान्यत्रैव कृत्स्नशः

മഹാദേവൻ അരുളിച്ചെയ്തു—സകല തീർത്ഥങ്ങളെയും പൂർണ്ണമായി ഇവിടെ തന്നേ ഞാൻ ആവാഹനം ചെയ്യും.

Verse 35

रामस्य सेतुना पूते नगेऽस्मिन्गंधमादने । इत्युक्त्वा स महादेवः पर्वते गन्धमादने

രാമന്റെ സേതുവാൽ പവിത്രമായ ഈ ഗന്ധമാദന പർവതത്തിൽ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞിട്ട് മഹാദേവൻ അതേ ഗന്ധമാദന ശിഖരത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കാൻ തുടങ്ങി.

Verse 36

तीर्थान्यावाहयामास मुनिप्रीत्यर्थमुत्तमः । ततस्सुचरितं प्राह शंकरः करुणानिधिः

ഉത്തമൻ മുനിയുടെ പ്രീതിക്കായി തീർത്ഥങ്ങളെ ആവാഹനം ചെയ്തു. തുടർന്ന് കരുണാനിധിയായ ശങ്കരൻ സുചരിതനോട് അരുളിച്ചെയ്തു.

Verse 37

मुने सुचरितेदं तु महापातकनाशनम् । सांनिध्यात्सर्वतीर्थानां सर्वतीर्थाभिधं स्मृतम्

ഹേ മുനി സുചരിത! ഈ തീർത്ഥം മഹാപാതകങ്ങളെ നശിപ്പിക്കുന്നു. ഇവിടെ സർവ്വ തീർത്ഥങ്ങളുടെയും സാന്നിധ്യം ഉള്ളതിനാൽ ഇത് ‘സർവ്വതീർത്ഥം’ എന്നു സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 38

मयात्र सर्वतीर्थानां मनसाकर्षणादिदम् । मानसं तीर्थमित्याख्यां लप्स्यते भुक्तिमुक्तिदम्

എന്റെ മനോബലത്താൽ സർവ്വ തീർത്ഥങ്ങളെയും ഇവിടെ ആകർഷിച്ചു കൊണ്ടുവന്നതിനാൽ ഈ സ്ഥലം ‘മാനസ തീർത്ഥം’ എന്ന നാമം പ്രാപിക്കും; ഇത് ഭോഗവും മോക്ഷവും നൽകുന്നു.

Verse 39

अतः सुचरितात्र त्वं स्नाहि सद्यो विमुक्तये । महापातकसंघानां दावानलसमद्युतौ

അതുകൊണ്ട് ഹേ സുചരിത! തത്സമയം വിമുക്തിക്കായി ഇവിടെ ഉടൻ സ്നാനം ചെയ്‌തുകൊൾക. മഹാപാതകസമൂഹങ്ങളിൽ ഇത് കാട്ടുതീ പോലെ ദീപ്തമാണ്.

Verse 40

काममोहभयक्रोधलोभरोगादिनाशने । विना वेदांतविज्ञानं सद्योनिर्वाणकारणे

ഇത് കാമം, മോഹം, ഭയം, ക്രോധം, ലോഭം, രോഗങ്ങൾ മുതലായവ നശിപ്പിക്കുന്നു; വേദാന്തജ്ഞാനം ഇല്ലെങ്കിലും തത്സമയം നിർവാണത്തിന് കാരണമാകുന്നു.

Verse 41

जन्ममृत्य्वादिनक्रौघसंसारार्णवतारणे । कुम्भीपाकादिसकलनरकाग्निविनाशने

ഇത് ജന്മ-മൃത്യാദി മുതലകളാൽ നിറഞ്ഞ സംസാരസമുദ്രം കടത്തുന്നു; കുംഭീപാകം മുതലായ സർവ്വ നരകാഗ്നികളെയും നശിപ്പിക്കുന്നു.

Verse 42

इतीरितः सुचरितः शम्भुना मदनारिणा । सस्नौ विप्राः सर्वतीर्थे महादेवस्य संनिधौ

ഇങ്ങനെ മദനവൈരിയായ ശംഭുവിന്റെ ഉപദേശപ്രകാരം സുചരിതൻ ബ്രാഹ്മണന്മാരോടുകൂടെ മഹാദേവന്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ സർവതീർത്ഥത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്തു।

Verse 43

स्नात्वोत्थितः सुचरितो ददृशेऽखिलमानवैः । जरापलितनिर्मुक्तस्तरुणोऽतीव सुन्दरः

സ്നാനം ചെയ്ത് എഴുന്നേറ്റ സുചരിതനെ എല്ലാവരും കണ്ടു—വാർദ്ധക്യവും നരയും നീങ്ങി, അദ്ദേഹം യൗവനവാനായി അത്യന്തം സുന്ദരനായി।

Verse 44

दृष्ट्वा स्वदेहसौंदर्यं ततः सुचरितो मुनिः । श्लाघयामास तत्तीर्थं बहुधाऽन्ये च तापसाः

സ്വദേഹസൗന്ദര്യം കണ്ട മুনি സുചരിതൻ ആ തീർത്ഥത്തെ പലവിധത്തിൽ പുകഴ്ത്തി; മറ്റു തപസ്വികളും അതുപോലെ പുകഴ്ത്തി।

Verse 45

महादेवः सुचरितं बभाषे तदनंतरम् । अस्य तीर्थस्य तीरे त्वं वसन्सुचरित द्विज

അതിനുശേഷം മഹാദേവൻ സുചരിതനോട് അരുളിച്ചെയ്തു—“ഹേ ദ്വിജ സുചരിതാ, ഈ തീർത്ഥത്തിന്റെ തീരത്ത് വസിച്ചുകൊണ്ട്…”

Verse 46

स्नानं कुरुष्व सततं स्मरन्मां मुक्तिदायकम् । देशांतरीयतीर्थेषु मा व्रज ब्राह्मणोत्तम

നിത്യവും സ്നാനം ചെയ്യുക; മോക്ഷദായകനായ എന്നെ സ്മരിക്കുക. ഹേ ബ്രാഹ്മണോത്തമാ, മറ്റു ദേശങ്ങളിലെ തീർത്ഥങ്ങളിലേക്കു പോകരുത്।

Verse 47

अस्य तीर्थस्य माहात्म्यान्मामंते प्राप्स्यसि ध्रुवम् । अन्येऽपि येऽत्र स्नास्यंति तेऽपि मां प्राप्नुयुर्द्विज

ഈ തീർത്ഥത്തിന്റെ മഹിമയാൽ നീ ദേഹാന്തത്തിൽ നിശ്ചയമായി എന്നെ പ്രാപിക്കും. ഇവിടെ സ്നാനം ചെയ്യുന്ന മറ്റുള്ളവരും, ഹേ ദ്വിജ, എന്നെ തന്നെ പ്രാപിക്കും.

Verse 48

इत्युक्त्वा भगवानीशस्तत्रैवांतरधीयत । तस्मिन्नंतर्हिते रुद्रे ततः सुचरितो मुनिः

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ഭഗവാൻ ഈശൻ അവിടെയേ അന്തർധാനം ചെയ്തു. രുദ്രൻ അന്തർഹിതനായപ്പോൾ, തുടർന്ന് മുനി സുചരിതൻ യഥോചിതമായി പ്രവർത്തിച്ചു.

Verse 49

अनेककालं निवसन्सर्वतीर्थस्य तीरतः । स्नानं समाचरंस्तीर्थे मानसे नियमान्वितः

ദീർഘകാലം അദ്ദേഹം സർവതീർത്ഥത്തിന്റെ തീരത്ത് വസിച്ചു. മനസ്സിൽ നിയമ-സംയമങ്ങളോടെ ആ തീർത്ഥത്തിൽ നിത്യമായി സ്നാനം ആചരിച്ചു.

Verse 50

देहांते शंकरं प्राप सर्वबन्धविमोचितः । सायुज्यं चापि संप्राप सर्वतीर्थस्य वैभवात्

ദേഹാന്തത്തിൽ അദ്ദേഹം എല്ലാ ബന്ധനങ്ങളിൽ നിന്നും വിമുക്തനായി ശങ്കരനെ പ്രാപിച്ചു. സർവതീർത്ഥത്തിന്റെ വൈഭവത്താൽ സായുജ്യം—ഭഗവാനോടുള്ള പൂർണ്ണ ഏകത്വം—കൂടി ലഭിച്ചു.

Verse 51

एवं वः कथितं विप्राः सर्वतीर्थस्य वैभवम् । एतत्पठन्वा शृण्वन्वा मुच्यते सर्व पातकैः

ഹേ വിപ്രന്മാരേ, ഇങ്ങനെ നിങ്ങളോട് സർവതീർത്ഥത്തിന്റെ വൈഭവം പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ഇത് വായിച്ചാലോ കേട്ടാലോ മനുഷ്യൻ എല്ലാ പാപങ്ങളിൽ നിന്നും മോചിതനാകും.