Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 8

विश्वरूपा तु सा नारी विश्वरूपो महेश्वरः । गाढमालिङ्ग्य सुप्तस्तां ददृशे चाहमव्ययम्

viśvarūpā tu sā nārī viśvarūpo maheśvaraḥ | gāḍhamāliṅgya suptastāṃ dadṛśe cāhamavyayam

ആ സ്ത്രീ വിശ്വരൂപിണിയായിരുന്നു; മഹേശ്വരനും വിശ്വരൂപനായിരുന്നു. അവളെ ഗാഢമായി ആലിംഗനം ചെയ്ത് അദ്ദേഹം നിദ്രിച്ചു; ഞാൻ ആ അവ്യയനെ ദർശിച്ചു.

viśvarūpāof universal form (fem.)
viśvarūpā:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootviśva-rūpa (प्रातिपदिक; विश्व + रूप)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम्
tubut/indeed
tu:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formनिपात (particle); विरोध/अन्वयार्थे ‘but/indeed’
she
:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम
nārīwoman
nārī:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootnārī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
viśvarūpaḥof universal form (masc.)
viśvarūpaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootviśva-rūpa (प्रातिपदिक; विश्व + रूप)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम्
maheśvaraḥMaheshvara (Śiva)
maheśvaraḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootmahā-īśvara (प्रातिपदिक; महा + ईश्वर)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
gāḍhamtightly/firmly
gāḍham:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootgāḍha (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषण (adverb)
āliṅgyahaving embraced
āliṅgya:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action)
TypeVerb
Rootā-√liṅg (धातु; लिङ्ग्)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund) ‘having embraced’
suptaḥasleep
suptaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Root√svap (धातु) → supta (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past participle, क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम्
tāmher
tām:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सर्वनाम
dadṛśesaw
dadṛśe:
Kriyā (Main verb)
TypeVerb
Root√dṛś (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद
caand
ca:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक (conjunction)
ahamI
aham:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुषार्थे सर्वनाम; प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
avyayamthe imperishable (one)
avyayam:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Roota-vyaya (प्रातिपदिक; अव्यय)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषणम् (शङ्कर/परमात्मनि)

Deductive (first-person ‘aham’ indicates the narrator/witness within the story; exact named speaker not in snippet)

Tirtha: Narmadā (Revā) kṣetra—Narmadeya

Type: kshetra

Listener: Pilgrimage-inquirer (typically a sage/kingly interlocutor in māhātmya dialogues)

Scene: A cosmic night-scene: Mahādeva and the universal-form Goddess in tight embrace; Śiva in yogic sleep, the seer beholding the ‘avyaya’ radiance around them; galaxies and rivers implied within their bodies.

M
Maheśvara (Śiva)
G
Goddess (Śakti/Pārvatī implied)
V
Viśvarūpa

FAQs

Śiva and Śakti are portrayed as cosmic and inseparable—the fullness of reality is their unified presence.

The Revā/Narmadā setting frames the chapter, but this verse primarily teaches theology rather than naming a particular tīrtha.

None explicitly; it supports meditative worship (dhyāna) on the cosmic Śiva-Śakti form.