Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 40
Devanagari script
ऋक्षशृङ्ग उवाच । पृच्छामि त्वां कथं को वा कुतस्त्वमिह चागतः । ब्रह्मक्षत्रविशां मध्ये को भवानुत शूद्रजः
Transliteration
ṛkṣaśṛṅga uvāca | pṛcchāmi tvāṃ kathaṃ ko vā kutastvamiha cāgataḥ | brahmakṣatraviśāṃ madhye ko bhavānuta śūdrajaḥ
Translation
ഋക്ഷശൃംഗൻ പറഞ്ഞു: 'ഞാൻ നിന്നോട് ചോദിക്കുന്നു—നീ ആരാണ്, എവിടെ നിന്ന്, എങ്ങനെ ഇവിടെ എത്തി? ബ്രാഹ്മണൻ, ക്ഷത്രിയൻ, വൈശ്യൻ എന്നിവരിൽ നീ ആരാണ്, അതോ ശൂദ്രനാണോ?'
Word by Word
ऋक्षशृङ्गःṚkṣaśṛṅga
ऋक्षशृङ्गः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootऋक्षशृङ्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—कर्मधारय
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
पृच्छामिI ask
पृच्छामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रच्छ् (धातु)
Formलट्-लकार, उत्तम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
कथम्how?
कथम्:
Prashna (Interrogative/प्रश्न)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय
कःwho?
कः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; प्रश्न-सर्वनाम
वाor
वा:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-अव्यय (or)
कुतःfrom where?
कुतः:
Apadana (Source/अपादान)
TypeIndeclinable
Rootकुतः (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb: from where)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
इहhere
इह:
Desha (Place/देश)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (locative adverb)
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
आगतःhave come
आगतः:
Kriya (State/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ-गम् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle used predicatively), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘त्वम्’ इत्यस्य विशेषणम्
ब्रह्मक्षत्रविशाम्of Brahmins, Kshatriyas, and Vaishyas
ब्रह्मक्षत्रविशाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् + क्षत्र + विश् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; समासः—द्वन्द्व (ब्रह्म-क्षत्र-विशः)
मध्येin the midst
मध्ये:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमध्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
कःwho?
कः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; प्रश्न-सर्वनाम
भवान्you (honorific)
भवान्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभवत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; आदरार्थक-सर्वनाम
उतor
उत:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootउत (अव्यय)
Formविकल्प/प्रश्नार्थक-अव्यय (or/indeed, in questions)
शूद्रजःborn of a Śūdra / of Śūdra origin
शूद्रजः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशूद्र + ज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (शूद्रात् जातः)
Speaker
Ṛkṣaśṛṅga
Characters & Entities
Ṛ
ṚkṣaśṛṅgaFAQs
In dharma narratives, the appropriate remedy (prāyaścitta) is often tailored to one’s situation and duties; hence the inquiry into identity and background.
No tīrtha is named in this verse; it functions as preparatory context within the Revā Khaṇḍa.
None; this is an investigative question preceding the prescription.