Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 23

Devanagari script

अन्धक उवाच । यदि तुष्टोऽसि मे देव वरदो यदि शङ्कर । सुरान् सर्वान् विजेष्यामि त्वत्प्रसादान्महेश्वर

Transliteration

andhaka uvāca | yadi tuṣṭo'si me deva varado yadi śaṅkara | surān sarvān vijeṣyāmi tvatprasādānmaheśvara

Translation

അന്ധകൻ പറഞ്ഞു— “ഹേ ദേവാ! നീ എനിക്കു പ്രസന്നനാണെങ്കിൽ, ഹേ ശങ്കര, നീ വരദാതാവാണെങ്കിൽ—നിന്റെ പ്രസാദത്താൽ, ഹേ മഹേശ്വര, ഞാൻ എല്ലാ ദേവന്മാരെയും ജയിക്കും।”

Word by Word

• अन्धकः: Andhaka
• अन्धकः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अन्धक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचनम्

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः (3rd), एकवचनम्

• यदि: if
• यदि: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: यदि (अव्यय)
• Form: शर्त-अव्ययम् (conditional particle)

• तुष्टः: pleased
• तुष्टः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: तुष् (धातु) → तुष्ट (कृदन्त; क्त-प्रत्यय)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचनम्; क्त-प्रत्ययान्तं; (त्वम्/भवान् इत्यस्य विशेषणम्)

• असि: you are
• असि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लट् (Present), परस्मैपदम्, मध्यमपुरुषः (2nd), एकवचनम्

• मे: my, of me
• मे: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: त्रिलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचनम्; सर्वनाम

• देव: O god
• देव: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (vocative), एकवचनम्

• वरदः: giver of boons
• वरदः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वर + द (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचनम्; उपपद-तत्पुरुषः (वरं ददाति इति)

• यदि: if
• यदि: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: यदि (अव्यय)
• Form: शर्त-अव्ययम् (conditional particle)

• शङ्कर: O Shankara
• शङ्कर: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: शङ्कर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (vocative), एकवचनम्

• सुरान्: the gods
• सुरान्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सुर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचनम्

• सर्वान्: all
• सर्वान्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचनम्; विशेषणम्

• विजेष्यामि: I shall conquer
• विजेष्यामि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वि + जि (धातु)
• Form: लृट् (Simple Future), परस्मैपदम्, उत्तमपुरुषः (1st), एकवचनम्; उपसर्गः: वि

• त्वत्प्रसादात्: by your grace, from your favor
• त्वत्प्रसादात्: Hetu/Apadana (Cause/Source/हेतु/अपादान)
• Type: Noun
• Root: त्वद् (सर्वनाम) + प्रसाद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (त्वत्-प्रसादः)

• महेश्वर: O Maheshvara
• महेश्वर: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: महा + ईश्वर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (vocative), एकवचनम्; कर्मधारयः

Speaker

Andhaka

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Revā (Narmadā) tirtha-region

Type: river

Visual Art Cues

Scene: Andhaka, intense and assertive, declares his desire to conquer all gods by Śiva’s grace; Śiva remains composed, listening with restrained gravity.

Characters & Entities

• Andhaka
• Śaṅkara (Śiva)
• Maheśvara
• Suras (Devas)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

A boon sought with pride and hostility (to conquer the devas) signals adharma and invites divine restraint rather than indulgence.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

This verse is within the Revā Khaṇḍa (Narmadā/Revā sacred geography), but this specific line focuses on the boon-dialogue rather than a named tīrtha.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; the verse is a direct request for a boon.