Home›Skanda Purana›Avanti Khanda›Reva Khanda›Adhyaya 29›Shloka 48
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 48

Devanagari script

एषा ते कथिता तात कावेरी सरितां वरा । रुद्रदेहसमुत्पन्ना तेन पुण्या सरिद्वरा

Transliteration

eṣā te kathitā tāta kāverī saritāṃ varā | rudradehasamutpannā tena puṇyā saridvarā

Translation

താത, നദികളിൽ ശ്രേഷ്ഠയായ കാവേരിയെ ഞാൻ നിന്നോട് പറഞ്ഞു. അവൾ രുദ്രന്റെ ദേഹത്തിൽ നിന്നു ഉദ്ഭവിച്ചതിനാൽ പരമപുണ്യവതി—പവിത്രസരിതകളിൽ ശ്രേഷ്ഠയാകുന്നു।

Word by Word
एषाthis (she)
एषा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
तेto you
ते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी/चतुर्थी विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम (here: dative ‘to you’)
कथिताhas been told
कथिता:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकथ् (धातु)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त), कर्मणि-प्रयोगे ‘has been told’
तातdear one/son
तात:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootतात (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन विभक्ति, एकवचन
कावेरीKāverī (river)
कावेरी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकावेरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
सरिताम्of rivers
सरिताम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसरित् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, बहुवचन
वराexcellent/best
वरा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (कावेरी)
रुद्रदेहसमुत्पन्नाarisen from Rudra’s body
रुद्रदेहसमुत्पन्ना:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootरुद्र-देह-समुत्पन्न (प्रातिपदिक; उत्पद् धातु-निष्पन्न कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त), विशेषणम् (कावेरी); समासः—तत्पुरुषः (रुद्रस्य देहात् समुत्पन्ना)
तेनtherefore/for that reason
तेन:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
पुण्याholy/meritorious
पुण्या:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (सरिद्वरा)
सरिद्वराthe best river
सरिद्वरा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसरित्-वर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; समासः—कर्मधारयः (वरा सरित् = सरिद्वरा)
Speaker

Skanda (deduced from Skanda Purana narrative framework)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāverī

Type: river

Skanda Dialogue

Listener: Yudhiṣṭhira (implied)

Visual Art Cues

Scene: Kāverī appears as a radiant river-goddess emerging from Rudra’s body/aura; sages and devotees offer water-libations; the river is crowned as ‘best among rivers’.

Characters & Entities
K
Kāverī
R
Rudra (Śiva)

FAQs

Kāverī’s holiness is grounded in her divine origin from Rudra, making her a premier purifier and giver of puṇya.

The Kāverī river itself as a supreme tīrtha-river within the Skanda Purana’s sacred geography.

No explicit act is commanded here; it concludes the praise establishing Kāverī’s sanctity (supporting snāna, dāna, and darśana in context).

←Previous Verse
Next Verse→