Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 45

प्रणवाख्ये महाराज तथा रेवोरिसंगमे । भृगुक्षेत्रे तथा गत्वा फलं तद्द्विगुणं स्मृतम्

praṇavākhye mahārāja tathā revorisaṃgame | bhṛgukṣetre tathā gatvā phalaṃ taddviguṇaṃ smṛtam

മഹാരാജാവേ, ‘പ്രണവ’ എന്ന സ്ഥലത്തും, റേവാ-ഓരി സംഗമത്തിലും, ഭൃഗുക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തുമ്പോഴും—ആ വ്രതഫലം ഇരട്ടിയാകുന്നു എന്ന് സ്മൃതിയിൽ പറയുന്നു.

प्रणवाख्येat (the place) called Praṇava
प्रणवाख्ये:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootप्रणव-आख्य (प्रातिपदिक; प्रणव + आख्य)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण/Locative), एकवचन
महाराजO great king
महाराज:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहा-राजन् (प्रातिपदिक; महा + राजन्)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
तथाalso/likewise
तथा:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/तुल्यतार्थक (also/likewise)
रेवोरिसंगमेat the confluence of Revā and Uri
रेवोरिसंगमे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootरेव-उरि-संगम (प्रातिपदिक; रेव + उरि + संगम)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण/Locative), एकवचन
भृगुक्षेत्रेin Bhṛgu-kṣetra
भृगुक्षेत्रे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootभृगु-क्षेत्र (प्रातिपदिक; भृगु + क्षेत्र)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण/Locative), एकवचन
तथाand also
तथा:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
गत्वाhaving gone
गत्वा:
Kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (Gerund/Absolutive), पूर्वक्रिया
फलम्the fruit/result
फलम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootफल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता/Nominative), एकवचन
तत्that
तत्:
Karta (Qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (द्विगुणम्)
द्विगुणम्twofold/double
द्विगुणम्:
Karta (Subject-qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootद्वि-गुण (प्रातिपदिक; द्वि + गुण)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (फलम्)
स्मृतम्is said/recorded
स्मृतम्:
Kriya (Predicative/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Unspecified (Revā Khaṇḍa narrative voice, addressing Yudhiṣṭhira)

Tirtha: Praṇava tīrtha; Revā–Ori saṅgama; Bhṛgukṣetra

Type: sangam

Listener: Mahārāja (king)

Scene: Pilgrims reach three highlighted sacred nodes: a tīrtha named Praṇava, a river confluence of Revā and Ori, and Bhṛgukṣetra; the scene conveys a surge of sanctity and doubled merit.

P
Praṇava-tīrtha
R
Revā (Narmadā)
O
Ori (river)
B
Bhṛgukṣetra
Y
Yudhiṣṭhira

FAQs

Certain sacred nodes—especially confluences and renowned kṣetras—intensify the merit of pilgrimage and expiation.

Praṇava-tīrtha, the Revā–Ori confluence, and Bhṛgukṣetra.

Reaching these tīrthas during the Revā yātrā is said to double the fruit of one’s prāyaścitta/observance.