Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 52

Devanagari script

अज्ञानेन मया सव यदुक्तं परमेश्वर । अप्रियं यत्कृतं सर्वं क्षन्तव्यं तन्मम प्रभो

Transliteration

ajñānena mayā sava yaduktaṃ parameśvara | apriyaṃ yatkṛtaṃ sarvaṃ kṣantavyaṃ tanmama prabho

Translation

ഹേ പരമേശ്വരാ! അജ്ഞാനവശാൽ ഞാൻ പറഞ്ഞതെല്ലാം, ചെയ്ത അപ്രീതികരമായതെല്ലാം—ഹേ പ്രഭോ—എല്ലാം ക്ഷമിക്കണമേ।

Word by Word

• अज्ञानेन: through ignorance
• अज्ञानेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: अज्ञान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, एकवचन

• मया: by me
• मया: Karta (Agent/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम; तृतीया विभक्ति, एकवचन

• सव: (textual: 'sava'; possibly 'all/indeed')
• सव: Discourse particle (अनिर्णीत)
• Type: Indeclinable
• Root: सव (पाठान्तर/अव्यक्त)
• Form: पाठे 'सव' इति; सम्भाव्यं 'सर्व'/'सह' इत्यर्थे; अव्ययवत् प्रयोगः (अनिश्चित)

• यत्: whatever (that which)
• यत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative)

• उक्तम्: said, spoken
• उक्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: उक्त (कृदन्त; √वच् धातु)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त), कर्मणि/विशेषण

• परमेश्वर: O Supreme Lord
• परमेश्वर: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: परम + ईश्वर (प्रातिपदिके)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (परमः ईश्वरः)

• अप्रियम्: unpleasant, displeasing
• अप्रियम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: अप्रिय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; विशेषण

• यत्: whatever
• यत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धसूचक

• कृतम्: done
• कृतम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: कृत (कृदन्त; √कृ धातु)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त)

• सर्वम्: all
• सर्वम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; विशेषण

• क्षन्तव्यम्: to be forgiven
• क्षन्तव्यम्: Karya/Obligation (विधेय)
• Type: Adjective
• Root: क्षन्तव्य (कृदन्त; √क्षम् धातु)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; तव्यत्-प्रत्ययान्त (gerundive), विधेयविशेषण

• तत्: that
• तत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• मम: of me, my
• मम: Shashthi-sambandha (Genitive/षष्ठीसम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी विभक्ति, एकवचन; उत्तमपुरुष-सर्वनाम

• प्रभो: O Lord
• प्रभो: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: प्रभु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन विभक्ति, एकवचन

Speaker

Unnamed devotee/supplicant (contextual: addressing Śiva as Parameśvara)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Revā tīrtha (contextual)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: The brāhmaṇa, head bowed, palms joined, eyes moist, speaks a confession to Parameśvara; the divine presence is suggested by a radiant liṅga or a luminous form just beyond the frame.

Characters & Entities

• Parameśvara
• Prabhu (Lord)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Humility and repentance: admitting ignorance and seeking the Lord’s forgiveness purifies the heart and restores dharmic alignment.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse itself is a personal plea; the surrounding passage belongs to the Revā Khaṇḍa and leads into the greatness of a Revā-region tīrtha later identified as Bhārabhūti.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit ritual is prescribed here; it is a devotional confession (kṣamā-prārthanā).