Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 9

देव्युवाच । किमेतद्देवदेवेश चराचरनमस्कृत । प्रह्वनम्राञ्जलिं बद्ध्वा भक्त्या परमया युतः

devyuvāca | kimetaddevadeveśa carācaranamaskṛta | prahvanamrāñjaliṃ baddhvā bhaktyā paramayā yutaḥ

ദേവി അരുളിച്ചെയ്തു—ഹേ ദേവദേവേശ, ചരാചരങ്ങളാൽ നമസ്കൃതനേ! പരമഭക്തിയോടെ നമ്രനായി കൈകൂപ്പി നിൽക്കുന്നതെന്തു കാര്യം?

देवीthe goddess
देवी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-एकवचनम् (nom. sg.)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (परोक्षभूत/Perfect); परस्मैपदम्; प्रथमपुरुष; एकवचनम्
किम्what?
किम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया-एकवचनम् (nom./acc. sg.)—प्रश्नार्थक
एतत्this
एतत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया-एकवचनम् (nom./acc. sg.)
देवO god
देव:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन-एकवचनम् (voc. sg.)
देवof gods
देव:
Samasa-anga (Compound member/समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी-बहुवचनम् (gen. pl.)—समासाङ्ग
ईशlord
ईश:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootईश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन-एकवचनम् (voc. sg.)—देवदेवेश (सम्बोधन)
चरmoving beings
चर:
Samasa-anga (Compound member/समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootचर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; षष्ठी-बहुवचनम् (gen. pl.)—समासाङ्ग (‘चर-अचर’)
अचरnon-moving beings
अचर:
Samasa-anga (Compound member/समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootअचर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; षष्ठी-बहुवचनम् (gen. pl.)—समासाङ्ग
नमस्कृतsaluted, worshipped
नमस्कृत:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootनमस् + कृ (धातु)
Formनमस्-पूर्वक कृ-धातोः क्त-प्रत्ययान्त (PPP); पुंलिङ्ग; सम्बोधन-एकवचनम् (voc. sg.)—‘नमस्कृत’ = saluted
प्रह्वbowed down, humble
प्रह्व:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रह्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचनम् (nom. sg.)—सम्बन्धः ‘युतः’ इत्यनेन
नम्रbent, humble
नम्र:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनम्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचनम् (nom. sg.)—सम्बन्धः ‘युतः’
अञ्जलिम्folded hands (añjali)
अञ्जलिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअञ्जलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/स्त्रीलिङ्ग; द्वितीया-एकवचनम् (acc. sg.)
बद्ध्वाhaving joined (hands), having bound
बद्ध्वा:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootबन्ध् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (त्वान्त/gerund); ‘having bound/formed’
भक्त्याwith devotion
भक्त्या:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootभक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; तृतीया-एकवचनम् (instr. sg.)
परमयाsupreme, highest
परमया:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरमा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; तृतीया-एकवचनम् (instr. sg.)—‘भक्त्या’ इति विशेषणम्
युतःendowed, joined (with)
युतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootयुत (प्रातिपदिक)
Formयुज्/यु (धातु) क्त-प्रत्ययान्त (PPP) ‘युक्त/युत’; पुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचनम् (nom. sg.)

Devī (Gaurī/Umā)

Tirtha: Revā-tīrtha (contextual)

Type: kshetra

Scene: Devī addresses the Deva: ‘Why are you bowed with joined palms?’ The contrast between his cosmic status and humble posture is the visual focus.

D
Devī (Gaurī/Umā)
Ś
Śiva (Devadeveśa)

FAQs

Even the highest Lord demonstrates bhakti and humility before sacred dharma; reverence is itself a spiritual power.

The question arises in the presence of Daśāśvamedhika Tīrtha, whose greatness is about to be explained.

The devotional gesture of añjali and a bowed posture (namratā) as an expression of supreme bhakti.