Adhyaya 158

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेत्परं तीर्थं सङ्गमेश्वरमुत्तमम् । नर्मदादक्षिणे कूले सर्वपापभयापहम्

ശ്രീ മാർകണ്ഡേയൻ പറഞ്ഞു—അതിനുശേഷം നർമദയുടെ തെക്കൻ തീരത്തിലുള്ള ‘സംഗമേശ്വര’ എന്ന ഉത്തമ തീർത്ഥത്തിലേക്കു പോകണം; അത് എല്ലാ പാപവും ഭയവും അകറ്റുന്നു.

Verse 2

धनदस्तत्र विश्रान्तो मुहूर्तं नृपसत्तम । पितृलोकात्समायातः कैलासं धरणीधरम्

അവിടെ ധനദൻ (കുബേരൻ), ഹേ നൃപശ്രേഷ്ഠാ, ക്ഷണമാത്രം വിശ്രമിച്ചു. പിതൃലോകത്തിൽ നിന്ന് വന്ന് ധരണീധരമായ കൈലാസപർവതത്തിലേക്ക് പോയി।

Verse 3

प्रत्ययार्थं नृपश्रेष्ठ ह्यद्यापि धरणीतले । कृष्णवर्णा हि पाषाणा दृश्यन्ते स्फटिकोज्ज्वलाः

പ്രത്യയാർത്ഥമായി, ഹേ നൃപശ്രേഷ്ഠാ, ഇന്നും ഭൂമിതലത്തിൽ കൃഷ്ണവർണ്ണമുള്ള കല്ലുകൾ കാണപ്പെടുന്നു; അവ സ്ഫടികംപോലെ ഉജ്ജ്വലമായി തിളങ്ങുന്നു।

Verse 4

विन्ध्यनिर्झरनिष्क्रान्ता पुण्यतोया सरिद्वरा । प्रविष्टा नर्मदातोये सर्वपापप्रणाशने

വിംധ്യപർവതത്തിലെ നിർഝരങ്ങളിൽ നിന്ന് ഉദ്ഭവിച്ച, പുണ്യജലത്തോടെ നിറഞ്ഞ ആ ശ്രേഷ്ഠ നദി, സർവ്വപാപപ്രണാശിനിയായ നർമദയുടെ ജലത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു।

Verse 5

सङ्गमे तत्र यः स्नात्वा पूजयेत्सङ्गमेश्वरम् । अश्वमेधस्य यज्ञस्य फलं प्राप्नोत्यसंशयम्

അവിടെ ആ സംഗമത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്ത് സംഗമേശ്വരനെ പൂജിക്കുന്നവൻ, സംശയമില്ലാതെ അശ്വമേധയാഗത്തിന്റെ ഫലം പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 6

घण्टापताकावितनं यो ददेत्सङ्गमेश्वरे । हंसयुक्तविमानस्थो दिव्यस्त्रीशतसंवृतः

സംഗമേശ്വരന് ഘണ്ടകൾ, പതാകകൾ, വിതാനങ്ങൾ എന്നിവ അർപ്പിക്കുന്നവൻ, ഹംസയുക്തമായ വിമാനത്തിൽ ആരൂഢനായി, നൂറുകണക്കിന് ദിവ്യസ്ത്രീകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കും।

Verse 7

स रुद्रपदमाप्नोति रुद्रस्यानुचरो भवेत् । दधि भक्ते न देवस्य यः कुर्याल्लिङ्गपूरणम्

അവൻ രുദ്രപദം പ്രാപിച്ച് രുദ്രന്റെ അനുചരനാകുന്നു. ഭക്തിയോടെ ദേവന്റെ ലിംഗം തൈരാൽ നിറച്ച് സേവിക്കുന്നവൻ—

Verse 8

सिक्थसंख्यं शिवे लोके स वसेत्कालमीप्सितम् । श्रीफलैः पूरयेल्लिङ्गं निःस्वो भूत्वा भवस्य तु

അവൻ ശിവലോകത്തിൽ ആഗ്രഹിച്ച കാലം വരെ വസിക്കും—മെഴുകുതുള്ളികളുടെ എണ്ണത്തിൽ അളന്നതുപോലെ. ദരിദ്രനായാലും ഭവന്റെ ലിംഗം തേങ്ങകളാൽ നിറച്ച് പൂജിക്കുന്നവനും അതേ ഫലം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 9

सोऽपि तत्फलमाप्नोति गतः स्वर्गे नरेश्वर । अक्षया सन्ततिस्तस्य जायते सप्तजन्मसु

അവനും അതേ ഫലം പ്രാപിച്ച്, ഹേ നരേശ്വരാ, സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോകുന്നു. അവനു ഏഴ് ജന്മങ്ങൾ വരെ അക്ഷയമായ സന്തതി ഉദ്ഭവിക്കുന്നു.

Verse 10

स्नपनं देवदेवस्य दध्ना मधुघृतेन वा । यः करोति विधानेन तस्य पुण्यफलं शृणु

വിധിപൂർവ്വം ദേവാധിദേവനെ തൈരാൽ, അല്ലെങ്കിൽ തേനും നെയ്യുംകൊണ്ട് സ്നാപനം (അഭിഷേകം) ചെയ്യുന്നവന്റെ പുണ്യഫലം കേൾക്കുക.

Verse 11

धृतक्षीरवहा नद्यो यत्र वृक्षा मधुस्रवाः । तत्र ते मानवा यान्ति सुप्रसन्ने महेश्वरे

എവിടെ നദികൾ നെയ്യും പാലും ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരിക്കുമോ, എവിടെ വൃക്ഷങ്ങൾ തേൻ ചൊരിയുമോ—മഹേശ്വരൻ അത്യന്തം പ്രസന്നനായാൽ ആ മനുഷ്യർ അവിടേക്കു പോകുന്നു.

Verse 12

पत्रं पुष्पं फलं तोयं यस्तु दद्यान्महेश्वरे । तत्सर्वं सप्तजन्मानि ह्यक्षयं फलमश्नुते

ഭക്തിയോടെ മഹേശ്വരനു ഇല, പുഷ്പം, ഫലം അല്ലെങ്കിൽ ജലം അർപ്പിക്കുന്നവൻ, അതിന്റെ അക്ഷയ പുണ്യഫലം ഏഴ് ജന്മങ്ങൾ വരെ അനുഭവിക്കുന്നു।

Verse 13

सर्वेषामेव पात्राणां महापात्रं महेश्वरः । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन पूजनीयो महेश्वरः

എല്ലാ പാത്രന്മാരിലും മഹേശ്വരൻ തന്നെയാണ് മഹാപാത്രൻ; അതിനാൽ സർവ്വശ്രമത്തോടും മഹേശ്വരനെ പൂജിക്കണം।

Verse 14

ब्रह्मचर्यस्थितो नित्यं यस्तु पूजयते शिवम् । इह जीवन्स देवेशो मृतो गच्छेदनामयम्

നിത്യമായി ബ്രഹ്മചര്യത്തിൽ നിലകൊണ്ട് ശിവനെ പൂജിക്കുന്നവൻ, ഇവിടെ ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ തന്നെ ദേവേശന്റെ പ്രിയനാകുന്നു; മരണാനന്തരം നിർആമയ പദം പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 15

शिवे तु पूजिते पार्थ यत्फलं प्राप्यते बुधैः । योगीन्द्रे चैव तत्पार्थ पूजिते लभते फलम्

ഹേ പാർഥ, ശിവനെ പൂജിച്ച് ജ്ഞാനികൾ പ്രാപിക്കുന്ന ഫലം ഏതാണ്, അതേ ഫലം ഹേ പാർഥ, യോഗീന്ദ്രനെ പൂജിച്ചാലും ലഭിക്കുന്നു।

Verse 16

ते धन्यास्ते महात्मानस्तेषां जन्म सुजीवितम् । येषां गृहेषु भुञ्जन्ति शिवभक्तिरता नराः

അവർ ധന്യർ, അവർ മഹാത്മാക്കൾ; അവരുടെ ജന്മം സുസജീവിതം—ആരുടെ ഗൃഹങ്ങളിൽ ശിവഭക്തിയിൽ രതരായവർ അന്നം ഭുജിക്കുന്നുവോ।

Verse 17

संनिरुध्येन्द्रियग्रामं यत्रयत्र वसेन्मुनिः । तत्र तत्र कुरुक्षेत्रं नैमिषं पुष्कराणि च

എവിടെയെവിടെയോ മുനി ഇന്ദ്രിയസമൂഹത്തെ നിയന്ത്രിച്ച് വസിക്കുന്നുവോ, അവിടവിടെയേ കുരുക്ഷേത്രവും നൈമിഷാരണ്യവും പുഷ്കരതീർത്ഥവും പോലെയുള്ള പുണ്യം ഉദിക്കുന്നു।

Verse 18

यत्फलं वेदविदुषि भोजिते शतसंख्यया । तत्फलं जायते पार्थ ह्येकेन शिवयोगिना

ഹേ പാർഥാ! നൂറു വേദജ്ഞരെ ഭോജനിപ്പിച്ചാൽ ലഭിക്കുന്ന ഫലം, ഒരൊറ്റ ശിവയോഗിയെ ആദരിച്ചാലും അതേ ഫലമായി ലഭിക്കുന്നു।

Verse 19

यत्र भुञ्जति भस्माङ्गी मूर्खो वा यदि पण्डितः । तत्र भुञ्जति देवेशः सपत्नीको वृषध्वजः

ഭസ്മം ധരിച്ച ഭക്തൻ എവിടെ ഭുജിക്കുന്നുവോ—അവൻ മൂഢനായാലും പണ്ഡിതനായാലും—അവിടെയേ ദേവേശൻ വൃഷധ്വജൻ ശിവൻ പത്നിയോടുകൂടെ ആ നൈവേദ്യം സ്വീകരിക്കുന്നു।

Verse 20

विप्राणां वेदविदुषां कोटिं संभोज्य यत्फलम् । भिक्षामात्रप्रदानेन तत्फलं शिवयोगिनाम्

വേദജ്ഞ ബ്രാഹ്മണരുടെ ഒരു കോടിയെ ഭോജനിപ്പിച്ചാൽ ലഭിക്കുന്ന ഫലം, ശിവയോഗികൾക്ക് വെറും ഭിക്ഷാമാത്രം നൽകിയാലും അതേ ഫലമായി ലഭിക്കുന്നു।

Verse 21

सङ्गमेश्वरमासाद्य प्राणत्यागं करोति यः । न तस्य पुनरावृत्तिः शिवलोकात्कदाचन

സംഗമേശ്വരനെ പ്രാപിച്ച് പ്രാണത്യാഗം ചെയ്യുന്നവന് ശിവലോകത്തിൽ നിന്ന് ഒരിക്കലും പുനരാവർത്തനം ഉണ്ടാകില്ല।

Verse 158

। अध्याय

അധ്യായം (ഇത് അധ്യായ-ചിഹ്നം/വിഭാഗ സൂചകം).