Adhyaya 109

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेन्महीपाल चक्रतीर्थमनुत्तमम् । सेनापुरमितिख्यातं सर्वपापक्षयंकरम्

ശ്രീ മാർകണ്ഡേയൻ അരുളിച്ചെയ്തു—അനന്തരം, ഹേ മഹീപാലാ! സേനാപുരം എന്നു പ്രസിദ്ധമായ, സർവ്വപാപക്ഷയകരമായ, അനുത്തമ ചക്രതീർത്ഥത്തിലേക്ക് പോകേണ്ടതാണ്।

Verse 2

सैनापत्याभिषेकाय देवदेवेन चक्रिणा । आनीतश्च महासेनो देवैः सेन्द्रपुरोगमैः

ദേവദേവനായ ചക്രധാരി, ഇന്ദ്രപ്രമുഖ ദേവഗണങ്ങളോടുകൂടെ, സേനാപത്യാഭിഷേകത്തിനായി മഹാസേനനെ കൊണ്ടുവന്നു।

Verse 3

दानवानां वधार्थाय जयाय च दिवौकसाम् । भूमिदानेन विप्रेन्द्रांस्तर्पयित्वा यथाविधि

ദാനവവധത്തിനും ദിവൗകസരുടെ ജയത്തിനുമായി, വിധിപ്രകാരം ഭൂമിദാനം ചെയ്ത് ശ്രേഷ്ഠ ബ്രാഹ്മണരെ തൃപ്തിപ്പെടുത്തി (കർമ്മം) ആരംഭിച്ചു।

Verse 4

शङ्खभेरीनिनादैश्च पटहानां च निस्वनैः । वीणावेणुमृदङ्गैश्च झल्लरीस्वरमङ्गलैः

ശംഖഭേരികളുടെ നിനാദത്താലും, പടഹങ്ങളുടെ ഘന നിസ്വനത്താലും, കൂടാതെ വീണ, വേണു, മൃദംഗം, ഝല്ലരി എന്നിവയുടെ മംഗളസ്വരങ്ങളാലും—

Verse 5

ततः कृत्वा स्वनं घोरं दानवो बलदर्पितः । रुरुर्नाम विघातार्थमभिषेकस्य चागतः

അപ്പോൾ ബലഗർവത്തിൽ മദിച്ച റുരു എന്ന ദാനവൻ ഭീകരനാദം മുഴക്കി, അഭിഷേകത്തിന് വിഘ്നം വരുത്താൻ അവിടെ എത്തി।

Verse 6

हस्त्यश्वरथपत्त्योघैः पूरयन्वै दिशो दश । तत्र तेन महद्युद्धं प्रवृत्तं किल भारत

ആന, കുതിര, രഥ, പാദാതി സൈന്യങ്ങളുടെ മഹാസമൂഹം പത്ത് ദിക്കുകളും നിറച്ചു; ഹേ ഭാരതാ, അവനാൽ അവിടെ മഹായുദ്ധം ആരംഭിച്ചു।

Verse 7

शक्त्यृष्टिपाशमुशलैः खड्गैस्तोमरटङ्कनैः । भल्लैः कर्णिकनाराचैः कबन्धपटसंकुलैः

ശക്തി, ഋഷ്ടി, പാശം, മുഷലം, ഖഡ്ഗം, തോമരം, ടങ്കനം എന്നിവകൊണ്ടും; ഭല്ലവും കർണിക-നാരാചവുംകൊണ്ടും—തലയില്ലാ ധഡങ്ങളും ഛിന്നാവയവങ്ങളും നിറഞ്ഞു।

Verse 8

ततस्तु तां शत्रुबलस्य सेनां क्षणेन चापन्च्युतबाणघातैः । विध्वस्तहस्त्यश्वरथान्महात्मा जग्राह चक्रं रिपुसङ्घनाशनः

അപ്പോൾ മഹാത്മാവ് ധനുസ്സിൽ നിന്നുള്ള തെറ്റില്ലാ അമ്പുകളുടെ പ്രഹാരങ്ങളാൽ ക്ഷണത്തിൽ ശത്രുസേനയെ—ആന, കുതിര, രഥങ്ങളോടുകൂടെ—ധ്വംസപ്പെടുത്തി; പിന്നെ ശത്രുസംഘനാശകൻ ചക്രം കൈക്കൊണ്ടു।

Verse 9

ज्वलच्च चक्रं निशितं भयंकरं सुरासुराणां च सुदर्शनं रणे । चकर्त दैत्यस्य शिरस्तदानीं करात्प्रमुक्तं मधुघातिनश्च तत्

യുദ്ധത്തിൽ ദേവാസുരർക്കും ഭീതിജനകമായ ആ ജ്വലിക്കുന്ന, മൂർച്ചയുള്ള, ഭയങ്കരമായ സുദർശനചക്രം—മധുഘാതിയുടെ കൈയിൽ നിന്ന് പ്രമുക്തമായ ഉടൻ—അന്നേ ക്ഷണത്തിൽ ദൈത്യന്റെ ശിരസ് ഛേദിച്ചു।

Verse 10

तं दृष्ट्वा सहसा विघ्नमभिषेके षडाननः । त्यक्त्वा तु तत्र संस्थानं चचार विपुलं तपः

അഭിഷേകത്തിൽ പെട്ടെന്നുണ്ടായ വിഘ്നം കണ്ട ഷഡാനനൻ ആ സ്ഥലം വിട്ട് മഹത്തായ തപസ്സിൽ ഏർപ്പെട്ടു।

Verse 11

मुक्तं चक्रं विनाशाय हरिणा लोकधारिणा । द्विदलं दानवं कृत्वा पपात विमले जले

ലോകങ്ങളെ ധരിക്കുന്ന ഹരി നാശത്തിനായി വിട്ട ചക്രം ദാനവനെ രണ്ടായി പിളർത്തി; അവൻ നിർമ്മല ജലത്തിൽ വീണു।

Verse 12

तदा प्रभृति तत्तीर्थं चक्रतीर्थमिति श्रुतम् । सर्वपापविनाशाय निर्मितं विश्वमूर्तिना

അന്നുമുതൽ ആ തീർത്ഥം ‘ചക്രതീർത്ഥം’ എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധമായി; വിശ്വമൂർത്തിയായ ഭഗവാൻ സർവ്വപാപനാശത്തിനായി അതിനെ സ്ഥാപിച്ചു।

Verse 13

चक्रतीर्थे तु यः स्नात्वा पूजयेद्देवमच्युतम् । पुण्डरीकस्य यज्ञस्य फलमाप्नोति मानवः

ചക്രതീർത്ഥത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്ത് അച്യുത ദേവനെ പൂജിക്കുന്ന മനുഷ്യൻ പുണ്ഡരീക യജ്ഞഫലം പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 14

तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा पूजयेद्ब्राह्मणाञ्छुभान् । शान्तदान्तजितक्रोधान्स लभेत्कोटिजं फलम्

ആ തീർത്ഥത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്ത് ശാന്തരും ദാന്തരും ക്രോധജയികളും ആയ ശുഭ ബ്രാഹ്മണരെ ആദരിക്കുന്നവൻ കോടിഗുണ ഫലം പ്രാപിക്കും।

Verse 15

तत्र तीर्थे तु यो भक्त्या त्यजते देहमात्मनः । विष्णुलोकं मृतो याति जयशब्दादिमङ्गलैः

ആ തീർത്ഥത്തിൽ ഭക്തിയോടെ ദേഹത്യാഗം ചെയ്യുന്നവൻ, മരണാനന്തരം വിഷ്ണുലോകത്തിലേക്ക് പോകുന്നു; ‘ജയ’ മംഗളഘോഷങ്ങളാൽ സ്വാഗതം ചെയ്യപ്പെടുന്നു।

Verse 16

क्रीडयित्वा यथाकामं देवगन्धर्वपूजितः । इहागत्य च भूयोऽपि जायते विपुले कुले

ഇഷ്ടപ്രകാരം വിഹരിച്ച്, ദേവന്മാരും ഗന്ധർവന്മാരും പൂജിച്ചവനായി, അവൻ വീണ്ടും ഇവിടെ വന്ന് പുനരായും സമൃദ്ധമായ കുലത്തിൽ ജനിക്കുന്നു।

Verse 17

एतत्पुण्यं पापहरं धन्यं दुःखप्रणाशनम् । कथितं ते महाभाग भूयश्चान्यच्छृणुष्व मे

ഈ പുണ്യകഥ—പാപഹരവും ധന്യവും ദുഃഖനാശകവും—നിനക്കു പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു, മഹാഭാഗാ; ഇനി എന്റെ വാക്കുകളിൽ നിന്ന് മറ്റും കേൾക്കുക।

Verse 109

। अध्याय

അധ്യായം. (അധ്യായാന്ത സൂചകം)