Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 4

Rishi: Yajus-prayoga tradition
Devata: Indra (in the taking-formula); grahas as ritual powers
Chandas: Yajus (with an opening ṛc-like member)

ग्रहा॑ ऊर्जाहुतयो॒ व्यन्तो॒ विप्रा॑य म॒तिम् । तेषां॒ विशि॑प्रियाणां वो॒ऽहमिष॒मूर्ज॒ᳪ सम॑ग्रभमुपया॒मगृ॑हीतो॒ऽसीन्द्रा॑य त्वा॒ जुष्टं॑ गृह्णाम्ये॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा॒ जुष्ट॑तमम् । स॒म्पृचौ॑ स्थ॒: सं मा॑ भ॒द्रेण॑ पृङ्क्तं वि॒पृचौ॑ स्थो॒ वि मा॑ पा॒प्मना॑ पृङ्क्तम्

grahā́ ūrjā́hutayo vyánto víprāya matím | téṣāṃ víśipriyāṇāṃ vo ’hám íṣam ūrjáṃ sám agrabham upayā́magṛhīto ’sī́ndrāya tvā júṣṭaṃ gr̥hṇāmy eṣá te yónir índrāya tvā júṣṭatamam | sampṛ́cau sthaḥ sáṃ mā bhadréṇa pr̥ṅktaṃ vipṛ́cau stho ví mā pā́pmnā pr̥ṅktam

ഊർജ്ജത്തിന്റെ ആഹുതികളായ ഗ്രഹങ്ങൾ എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ച് വിപ്രനു (ഋഷിക്കു) പ്രേരണയായ മതി നൽകുന്നു. വിശികൾക്കു പ്രിയമായ അവരുടേതായി, നിങ്ങളുടെ നിമിത്തം ഞാൻ ഇഷയും ഊർജ്ജവും ഒരുമിച്ചു ഗ്രഹിച്ചിരിക്കുന്നു. ഉപയാമത്തോടെ ഗ്രഹിതനായ നീ—ഇന്ദ്രനുവേണ്ടി, പ്രീതികരൻ—നിന്നെ ഞാൻ ഗ്രഹിക്കുന്നു. ഇതാണ് നിന്റെ യോനി (ആധാരസ്ഥാനം)—ഇന്ദ്രനുവേണ്ടി, അത്യന്തം പ്രീതികരം. നിങ്ങൾ ഇരുവരും മിശ്രകർ: ഭദ്രം (ശുഭം) കൊണ്ട് എന്നെ മിശ്രിതമാക്കുക; നിങ്ങൾ ഇരുവരും വിമിശ്രകർ: പാപ്മന (പാപം/അശുഭം) നിന്ന് എന്നെ വേർതിരിക്കുക.

ग्राहाः । ऊर्ज-आहुतयः । व्यन्तः । विप्राय । मतिम् । तेषाम् । विशि-प्रियाणाम् । वः । अहम् । इषम् । ऊर्जम् । सम् । अग्रभम् । उपयाम-गृहीतः । असि । इन्द्राय । त्वा । जुष्टम् । गृह्णामि । एषः । ते । योनिः । इन्द्राय । त्वा । जुष्ट-तमम् । । सम्पृचौ । स्थः । सम् । मा । भद्रेण । पृङ्क्तम् । विपृचौ । स्थः । वि । मा । पाप्मना । पृङ्क्तम् ।

ग्रहाःthe grahas (cups/receivers)
ग्रहाः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootग्रह (प्रातिपदिक) / √ग्रह् (ग्रहणे)
ऊर्जाहुतयःenergy-offerings (oblations of strength)
ऊर्जाहुतयः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootऊर्जा-आहुति (समास; प्रातिपदिक)
व्यन्तःblowing/spreading (as wind), moving forth
व्यन्तः:
कर्तृ
TypeVerb
Root√अन् (प्राणने) + वि (उपसर्ग) ; वर्तमान कृदन्त (शतृ)
विप्रायto the sage/priest
विप्राय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
मतिम्thought, intention
मतिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootमति (प्रातिपदिक)
तेषाम्of those
तेषाम्:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम)
विशिप्रियाणाम्of those dear to the clans/settlements
विशिप्रियाणाम्:
सम्बन्ध
TypeAdjective
Rootविशि-प्रिय (समास; प्रातिपदिक)
वःof you (your)
वः:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
अहम्I
अहम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअहम् (सर्वनाम)
इषम्refreshment, nourishment
इषम्:
कर्म
TypeNoun
Rootइष्/इषा (प्रातिपदिक)
ऊर्जम्strength, vigor
ऊर्जम्:
कर्म
TypeNoun
Rootऊर्ज्/ऊर्जा (प्रातिपदिक)
समग्रभम्I have taken/received
समग्रभम्:
क्रिया
TypeVerb
Root√ग्रह् (ग्रहणे) + सम् (उपसर्ग); लुङ्/अorist 1sg
उपयामगृहीतःtaken with the upayāma-formula (ritually received)
उपयामगृहीतः:
विशेषण
TypeAdjective
Rootउपयाम-गृहीत (कृदन्त; √ग्रह्)
असिyou are
असि:
क्रिया
TypeVerb
Root√अस् (भू)
इन्द्रायfor Indra
इन्द्राय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
जुष्टम्pleasing, approved
जुष्टम्:
विशेषण
TypeAdjective
Root√जुष् (सेवने/प्रीतौ) ; भूतकृदन्त
गृह्णामिI take
गृह्णामि:
क्रिया
TypeVerb
Root√ग्रह् (ग्रहणे)
एषःthis
एषः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम)
तेyour
ते:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
योनिःwomb/seat, source
योनिः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootयोनि (प्रातिपदिक)
इन्द्रायfor Indra
इन्द्राय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
जुष्टतमम्most pleasing
जुष्टतमम्:
विशेषण
TypeAdjective
Rootजुष्ट (भूतकृदन्त) + तमप् (अतिशय)
सम्पृचौmix together (you two)
सम्पृचौ:
क्रिया
TypeVerb
Rootसम् + √पृच् (सम्पर्के/मिश्रणे) ; लोट् द्विवचन
स्थःyou two are / stand
स्थः:
क्रिया
TypeVerb
Root√स्था (तिष्ठति)
सम्together, completely
सम्:
उपपद
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग/अव्यय)
माme
मा:
कर्म
TypePronoun
Rootअहम् (सर्वनाम)
भद्रेणwith the auspicious (good)
भद्रेण:
करण
TypeNoun/Adjective
Rootभद्र (प्रातिपदिक)
पृङ्क्तम्mix (it) / unite (me)
पृङ्क्तम्:
क्रिया
TypeVerb
Root√पृच् (मिश्रणे) ; लोट् मध्यमपुरुष एकवचन
विपृचौseparate/unmix (you two)
विपृचौ:
क्रिया
TypeVerb
Rootवि + √पृच् (मिश्रणे) ; लोट् द्विवचन
स्थःyou two are / stand
स्थः:
क्रिया
TypeVerb
Root√स्था
विapart, asunder
वि:
उपपद
TypeIndeclinable
Rootवि (उपसर्ग/अव्यय)
माme
मा:
कर्म
TypePronoun
Rootअहम् (सर्वनाम)
पाप्मनाwith evil/sin
पाप्मना:
करण
TypeNoun
Rootपाप्मन् (प्रातिपदिक)
पृङ्क्तम्mix (it) / unite (me)
पृङ्क्तम्:
क्रिया
TypeVerb
Root√पृच् (मिश्रणे) ; लोट् मध्यमपुरुष एकवचन
I
Indra
G
Grahas (Soma-cups as ritual powers)