Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 9

Rishi: Yājñavalkya-tradition (recensional)
Devata: Savitṛ; Aśvins; Pūṣan; Agni-Soma; Waters; Plants
Chandas: Yajus (ritual prose with embedded cadence)

दे॒वस्य॑ त्वा सवि॒तुः प्र॑स॒वेऽश्विनो॑र्बा॒हुभ्यां॑ पू॒ष्णो हस्ता॑भ्याम् । अ॒ग्नीषोमा॑भ्यां॒ जुष्टं॒ नि यु॑नज्मि । अ॒द्भ्यस्त्वौ॑षधी॒भ्योऽनु॑ त्वा मा॒ता म॑न्यता॒मनु॑ पि॒ताऽनु॒ भ्राता॒ सग॒र्भ्योऽनु॒ सखा॒ सयू॑थ्यः । अ॒ग्नीषोमा॑भ्यां त्वा॒ जुष्टं॒ प्रोक्षा॑मि

devásya tvā savitúḥ prasavé’śvinór bāhúbhyāṃ pūṣṇó hástābhyām | agnīṣómābhyāṃ júṣṭaṃ ní yunajmi | adbhyás tvā́uṣadhī́bhyo’nu tvā mātā́ manyatām ánu pitā́’nu bhrā́tā sagárbhyo’nu sákhā sayū́thyaḥ | agnīṣómābhyāṃ tvā júṣṭaṃ prókṣāmi ||

ദേവ സവിതൃയുടെ പ്രേരണയാൽ, അശ്വിന്മാരുടെ ഭുജങ്ങളാൽ, പൂഷണന്റെ കൈകളാൽ—അഗ്നിയും സോമവും ജുഷ്ടനായ നിന്നെ ഞാൻ നിയോഗിക്കുന്നു. ജലങ്ങളിൽ നിന്ന്, ഔഷധികളിൽ നിന്ന്—മാതാവ് നിന്നെ അനുമോദിക്കട്ടെ; പിതാവ് അനുമോദിക്കട്ടെ; ഒരേ ഗർഭത്തിലെ സഹോദരൻ അനുമോദിക്കട്ടെ; ഒരേ യൂഥത്തിലെ സഖാവ് അനുമോദിക്കട്ടെ. അഗ്നി–സോമങ്ങൾ ജുഷ്ടനായ നിന്നെ ഞാൻ പ്രോക്ഷണം ചെയ്യുന്നു.

दे॒वस्य॑ । त्वा । सवि॒तुः । प्र॒स॒वे । अ॒श्विनोः॑ । बा॒हुभ्यां॑ । पू॒ष्णः । हस्ता॑भ्याम् । अ॒ग्नीषोमा॑भ्याम् । जुष्ट॑म् । नि । यु॒न॒ज्मि । अ॒द्भ्यः । त्वा । ओ॒षधी॒भ्यः । अनु॑ । त्वा । मा॒ता । म॒न्य॒ता॒म् । अनु॑ । पि॒ता । अनु॑ । भ्राता॑ । स॒-ग॒र्भ्यः । अनु॑ । सखा॑ । स॒-यू॒थ्यः । अ॒ग्नीषोमा॑भ्याम् । त्वा । जुष्ट॑म् । प्रोक्षा॑मि

देवस्यof the god
देवस्य:
सम्बन्ध (Genitive) / अधिष्ठान-सम्बन्ध
TypeNoun
Rootदेव
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद्
सवितुःof Savitṛ
सवितुः:
सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootसवितृ
प्रसवेat/under the impulse (instigation)
प्रसवे:
अधिकारण
TypeNoun
Rootप्रसव
अश्विनोःof the two Aśvins
अश्विनोः:
सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootअश्विन्
बाहुभ्याम्with (their) two arms
बाहुभ्याम्:
करण
TypeNoun
Rootबाहु
पूष्णःof Pūṣan
पूष्णः:
सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootपूषन्
हस्ताभ्याम्with (his) two hands
हस्ताभ्याम्:
करण
TypeNoun
Rootहस्त
अग्नीषोमाभ्याम्with Agni and Soma
अग्नीषोमाभ्याम्:
करण
TypeNoun (Dvanda)
Rootअग्नि-सोम
जुष्टम्pleasing/approved
जुष्टम्:
कर्म-विशेषण
TypeAdjective (PPP) / Kṛdanta
Rootजुष् (धातु) → जुष्ट (क्त) अथवा जुष्ट (विशेषण)
निdown; in (as preverb)
नि:
TypeIndeclinable
Rootनि
युनज्मिI yoke/appoint
युनज्मि:
कर्तृ (अहं)
TypeVerb
Rootयुज्
अद्भ्यःfrom the waters
अद्भ्यः:
अपादान
TypeNoun
Rootअप्
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद्
ओषधीभ्यःfrom the plants/herbs
ओषधीभ्यः:
अपादान
TypeNoun
Rootओषधि
अनुafter; according to
अनु:
TypeIndeclinable
Rootअनु
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद्
माताmother
माता:
कर्तृ
TypeNoun
Rootमातृ
मन्यताम्may (she) think/recognize
मन्यताम्:
कर्तृ (माता)
TypeVerb
Rootमन् (मन्यते)
अनुafter; accordingly
अनु:
TypeIndeclinable
Rootअनु
पिताfather
पिता:
कर्तृ
TypeNoun
Rootपितृ
अनुafter; accordingly
अनु:
TypeIndeclinable
Rootअनु
भ्राताbrother
भ्राता:
कर्तृ
TypeNoun
Rootभ्रातृ
सगर्भ्यःuterine; born of the same womb
सगर्भ्यः:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective
Rootसगर्भ्य
अनुafter; accordingly
अनु:
TypeIndeclinable
Rootअनु
सखाfriend
सखा:
कर्तृ
TypeNoun
Rootसखि
सयूथ्यःof the same troop/company
सयूथ्यः:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective
Rootसयूथ्य
अग्नीषोमाभ्याम्with Agni and Soma
अग्नीषोमाभ्याम्:
करण
TypeNoun (Dvanda)
Rootअग्नि-सोम
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद्
जुष्टम्pleasing/approved
जुष्टम्:
कर्म-विशेषण
TypeAdjective (PPP) / Kṛdanta
Rootजुष् → जुष्ट (क्त)
प्रोक्षामिI sprinkle
प्रोक्षामि:
कर्तृ (अहं)
TypeVerb
Rootप्र-उक्ष्
S
Savitṛ
A
Aśvins
P
Pūṣan
A
Agni–Soma
Ā
Āpas (Waters)
O
Oṣadhis (Plants)