Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 21

Rishi: Yājñavalkya (general attribution)
Devata: Multiple (cosmic stations; Savitṛ, Mitra-Varuṇa, Soma, Agni Vaiśvānara; also Chandas and Ahorātra)
Chandas: Yajus (litany style)

स॒मु॒द्रं ग॑च्छ॒ स्वाहा॑ ऽन्तरि॑क्षं गच्छ॒ स्वाहा॑ दे॒वᳪ स॑वि॒तारं॑ गच्छ॒ स्वाहा॑ मि॒त्रावरु॑णौ गच्छ॒ स्वाहा॑ ऽहोरा॒त्रे ग॑च्छ॒ स्वाहा॑ छन्दा॑ᳪसि गच्छ॒ स्वाहा॒ द्यावा॑पृथि॒वी ग॑च्छ॒ स्वाहा॑ य॒ज्ञं ग॑च्छ॒ स्वाहा॒ सोमं॑ गच्छ॒ स्वाहा॑ दि॒व्यं नभो॑ गच्छ॒ स्वाहा॒ ऽग्निं वै॑श्वान॒रं ग॑च्छ॒ स्वाहा॒ मनो॑ मे॒ हार्दि॑ यच्छ॒ दिवं॑ ते धू॒मो ग॑च्छतु॒ स्वर्ज्योति॑: पृथि॒वीं भस्म॒नाऽऽपृ॑ण॒ स्वाहा॑

samudráṃ gaccha svā́hā 'ntárikṣaṃ gaccha svā́hā deváṃ savitā́raṃ gaccha svā́hā mitrā́varuṇau gaccha svā́hā 'horātré gaccha svā́hā chándāṃsi gaccha svā́hā dyā́vā-pṛthivī́ gaccha svā́hā yajñáṃ gaccha svā́hā sómaṃ gaccha svā́hā divyáṃ nábho gaccha svā́hā 'gníṃ vaiśvānaráṃ gaccha svā́hā manó me hā́rdi yaccha dívaṃ te dhūmó gacchatu svàrjyótiḥ pṛthivī́ṃ bhasmánā''pṛṇa svā́hā

സമുദ്രത്തിലേക്ക് പോകുക—സ്വാഹാ! അന്തരിക്ഷത്തിലേക്ക് പോകുക—സ്വാഹാ! ദേവ സവിതാവിന്റെ അടുക്കൽ പോകുക—സ്വാഹാ! മിത്ര-വരുണന്മാരുടെ അടുക്കൽ പോകുക—സ്വാഹാ! അഹോരാത്രങ്ങളിലേക്കു പോകുക—സ്വാഹാ! ഛന്ദസ്സുകളിലേക്കു പോകുക—സ്വാഹാ! ദ്യാവാ-പൃഥിവികളിലേക്കു പോകുക—സ്വാഹാ! യജ്ഞത്തിലേക്കു പോകുക—സ്വാഹാ! സോമത്തിലേക്കു പോകുക—സ്വാഹാ! ദിവ്യ നഭസ്സിലേക്കു പോകുക—സ്വാഹാ! അഗ്നി വൈശ്വാനരന്റെ അടുക്കൽ പോകുക—സ്വാഹാ! എന്റെ മനസ്സിനെ ഹൃദയത്തിൽ സ്ഥിരമാക്കുക. നിന്റെ ധൂമം സ്വർഗത്തിലേക്കു പോകട്ടെ; സ്വർജ്യോതിഃ (സ്വർഗീയ ജ്യോതി) ദിശയിലേക്കു പോകട്ടെ. ഭസ്മംകൊണ്ട് പൃഥിവിയെ പരിപൂരണമാക്കുക—സ്വാഹാ!

समुद्रम् । गच्छ । स्वाहा । अन्तरिक्षम् । गच्छ । स्वाहा । देवम् । सवितारम् । गच्छ । स्वाहा । मित्रा-वरुणौ । गच्छ । स्वाहा । अहो-रात्रे । गच्छ । स्वाहा । छन्दांसि । गच्छ । स्वाहा । द्यावा-पृथिवी । गच्छ । स्वाहा । यज्ञम् । गच्छ । स्वाहा । सोमम् । गच्छ । स्वाहा । दिव्यम् । नभः । गच्छ । स्वाहा । अग्निम् । वैश्वानरम् । गच्छ । स्वाहा । मनः । मे । हार्दि । यच्छ । दिवम् । ते । धूमः । गच्छतु । स्वः-ज्योतिः । पृथिवीम् । भस्मना । आ-आपृण । स्वाहा

समुद्रम्to the ocean
समुद्रम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसमुद्र (प्रातिपदिक)
गच्छgo
गच्छ:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
स्वाहाsvāhā (offering-call)
स्वाहा:
(यज्ञीय-उद्गार)
TypeIndeclinable
Rootस्वाहा (निपात/अव्यय)
अन्तरिक्षम्to the mid-air/atmosphere
अन्तरिक्षम्:
कर्म
TypeNoun
Rootअन्तरिक्ष (प्रातिपदिक)
गच्छgo
गच्छ:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootगम्
स्वाहाsvāhā
स्वाहा:
(यज्ञीय-उद्गार)
TypeIndeclinable
Rootस्वाहा
देवम्to the god
देवम्:
कर्म
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
सवितारम्to Savitṛ
सवितारम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसवितृ (प्रातिपदिक)
गच्छgo
गच्छ:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootगम्
स्वाहाsvāhā
स्वाहा:
(यज्ञीय-उद्गार)
TypeIndeclinable
Rootस्वाहा
मित्रावरुणौto Mitra and Varuṇa
मित्रावरुणौ:
कर्म
TypeNoun
Rootमित्र-वरुण (द्वन्द्व-प्रातिपदिक)
गच्छgo
गच्छ:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootगम्
स्वाहाsvāhā
स्वाहा:
(यज्ञीय-उद्गार)
TypeIndeclinable
Rootस्वाहा
अहोरात्रेto day-and-night
अहोरात्रे:
कर्म
TypeNoun
Rootअहोरात्र (द्वन्द्व-प्रातिपदिक)
गच्छgo
गच्छ:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootगम्
स्वाहाsvāhā
स्वाहा:
(यज्ञीय-उद्गार)
TypeIndeclinable
Rootस्वाहा
छन्दांसिto the metres (chandas)
छन्दांसि:
कर्म
TypeNoun
Rootछन्दस् (प्रातिपदिक)
गच्छgo
गच्छ:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootगम्
स्वाहाsvāhā
स्वाहा:
(यज्ञीय-उद्गार)
TypeIndeclinable
Rootस्वाहा
द्यावापृथिवीto Heaven and Earth
द्यावापृथिवी:
कर्म
TypeNoun
Rootद्यावा-पृथिवी (द्वन्द्व-प्रातिपदिक)
गच्छgo
गच्छ:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootगम्
स्वाहाsvāhā
स्वाहा:
(यज्ञीय-उद्गार)
TypeIndeclinable
Rootस्वाहा
यज्ञम्to the sacrifice
यज्ञम्:
कर्म
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
गच्छgo
गच्छ:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootगम्
स्वाहाsvāhā
स्वाहा:
(यज्ञीय-उद्गार)
TypeIndeclinable
Rootस्वाहा
सोमम्to Soma
सोमम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
गच्छgo
गच्छ:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootगम्
स्वाहाsvāhā
स्वाहा:
(यज्ञीय-उद्गार)
TypeIndeclinable
Rootस्वाहा
दिव्यम्heavenly
दिव्यम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootदिव्य (प्रातिपदिक)
नभःto the sky
नभः:
कर्म
TypeNoun
Rootनभस् (प्रातिपदिक)
गच्छgo
गच्छ:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootगम्
स्वाहाsvāhā
स्वाहा:
(यज्ञीय-उद्गार)
TypeIndeclinable
Rootस्वाहा
अग्निम्to Agni
अग्निम्:
कर्म
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
वैश्वानरम्Vaiśvānara
वैश्वानरम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootवैश्वानर (प्रातिपदिक)
गच्छgo
गच्छ:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootगम्
स्वाहाsvāhā
स्वाहा:
(यज्ञीय-उद्गार)
TypeIndeclinable
Rootस्वाहा
मनःmind
मनः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
मेmy
मे:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
हार्दिin the heart
हार्दि:
अधिकरण
TypeNoun
Rootहार्द (प्रातिपदिक; हृद्-सम्बद्ध) / हृद् (आधार)
यच्छrestrain/hold
यच्छ:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootयम् (धातु)
दिवम्to heaven
दिवम्:
कर्म
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौ (प्रातिपदिक)
तेyour
ते:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
धूमःsmoke
धूमः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootधूम (प्रातिपदिक)
गच्छतुlet (it) go
गच्छतु:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
स्वःto heaven
स्वः:
कर्म
TypeNoun
Rootस्वर् (प्रातिपदिक)
ज्योतिःlight
ज्योतिः:
(विशेषण/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootज्योतिस् (प्रातिपदिक)
पृथिवीम्the earth
पृथिवीम्:
कर्म
TypeNoun
Rootपृथिवी (प्रातिपदिक)
भस्मनाwith ash
भस्मना:
करण
TypeNoun
Rootभस्मन् (प्रातिपदिक)
आपृणfill
आपृण:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootपॄ (धातु; आपृणु/आपृण)
स्वाहाsvāhā
स्वाहा:
(यज्ञीय-उद्गार)
TypeIndeclinable
Rootस्वाहा
S
Samudra (Ocean)
A
Antarikṣa (Mid-air)
S
Savitṛ
M
Mitra-Varuṇa
A
Ahorātra (Day and Night)
C
Chandas (Vedic metres)
D
Dyāvā-Pṛthivī (Heaven and Earth)
Y
Yajña (Sacrifice personified)
S
Soma
D
Divya Nabhas (Heavenly firmament)
A
Agni Vaiśvānara