Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 19

Rishi: Yājñavalkya (traditional)
Devata: Gaṇapati / Bṛhaspati-like lordship function (Vājasaneyin epithetic theology); also ‘Vasu’ as addressed
Chandas: Triṣṭubh-like opening; closing is shorter, refrain-like

ग॒णानां॑ त्वा ग॒णप॑तिᳪ हवामहे प्रि॒याणां॑ त्वा प्रि॒यप॑तिᳪ हवामहे नि॒धीनां॑ त्वा॑ निधि॒पति॑ᳪ हवामहे वसो मम । आहम॑जानि गर्भ॒धमा त्वम॑जासि गर्भ॒धम्

gaṇā́nāṃ tvā gaṇápatim havāmahe priyā́nāṃ tvā priyápatim havāmahe nidhī́nāṃ tvā nidhípatim havāmahe vaso mama | ā́ham ajāni garbhadhámā tvám ajāsi garbhadhám ||

ഗണങ്ങളുടെ ഗണപതിയായി നിന്നെ ഞങ്ങൾ ആവാഹിക്കുന്നു; പ്രിയങ്ങളിലെ പ്രിയപതിയായി നിന്നെ ഞങ്ങൾ ആവാഹിക്കുന്നു; നിധികളുടെ നിധിപതിയായി നിന്നെ ഞങ്ങൾ ആവാഹിക്കുന്നു—ഹേ വസു, നീ എന്റേതാകുക. ഞാൻ ഗർഭധരനെ അറിഞ്ഞിരിക്കുന്നു; നീ ഗർഭധരനെ ജനിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.

गणानाम् । त्वा । गणपतिम् । हवामहे । प्रियाणाम् । त्वा । प्रियपतिम् । हवामहे । निधीनाम् । त्वा । निधिपतिम् । हवामहे । वसो । मम । आ । अहम् । अजानि । गर्भधम् । आ । त्वम् । अजासि । गर्भधम् ।

गणानाम्of the groups/hosts
गणानाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootगण (प्रातिपदिक)
त्वाyou (as object)
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
गणपतिम्the lord of the hosts (Gaṇapati)
गणपतिम्:
कर्म (विशेषण/उपपद-सम्बन्धः: त्वा … गणपतिम्)
TypeNoun
Rootगणपति (प्रातिपदिक)
हवामहेwe invoke/call
हवामहे:
क्रिया
TypeVerb
Root√ह्वा (ह्वयति/आह्वयति)
प्रियाणाम्of the dear ones/beloved
प्रियाणाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeAdjective (used substantively)
Rootप्रिय (प्रातिपदिक)
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद्
प्रियपतिम्lord of the dear ones
प्रियपतिम्:
कर्म (त्वा … प्रियपतिम्)
TypeNoun
Rootप्रियपति (प्रातिपदिक)
हवामहेwe invoke
हवामहे:
क्रिया
TypeVerb
Root√ह्वा
निधीनाम्of the treasures/deposits
निधीनाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootनिधि (प्रातिपदिक)
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद्
निधिपतिम्lord of treasures
निधिपतिम्:
कर्म (त्वा … निधिपतिम्)
TypeNoun
Rootनिधिपति (प्रातिपदिक)
हवामहेwe invoke
हवामहे:
क्रिया
TypeVerb
Root√ह्वा
वसोO Vasu / O bountiful one
वसो:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootवसु (प्रातिपदिक)
ममof me / my
मम:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अहम्I
अहम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअस्मद्
अजानिI begot / I generated
अजानि:
क्रिया
TypeVerb
Root√जन् (जायते) / caus. √जनय्? (here: ‘beget’)
गर्भधम्the embryo-bearer / the one who bears the germ
गर्भधम्:
कर्म
TypeAdjective (used as noun)
Rootगर्भध (प्रातिपदिक; ‘womb-placing/embryo-bearing’)
त्वम्you
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद्
अजासिyou beget / you generate
अजासि:
क्रिया
TypeVerb
Root√जन् (जायते) / √जन् (जनति) (here: ‘beget’)
गर्भधम्the embryo-bearer / germ-bearing one
गर्भधम्:
कर्म
TypeAdjective (used as noun)
Rootगर्भध (प्रातिपदिक)
G
Gaṇapati (Gaṇānāṃ pati)
P
Priyapati (Lord of the beloved)
N
Nidhipati (Lord of treasures)
V
Vasu