Dashati 1
Soma Pavamāna’s self-purification through the filter as life-giving, rain-bestowing, and disease-removing power in the yajña
Soma Pavamāna
Bright cleansing and protective—an uplift that moves from supplication to assured triumph
R̥ṣi attribution is not determinable from the provided input alone; it requires Rigveda concordance for the underlying ṛc sources used in this Sāmavedic selection.
സോമ പവമാനൻ പവിത്രം (ശോധക) വഴിയായി സ്വയം ശുദ്ധീകരിച്ച് യജമാനർക്കായി ഒഴുകട്ടെ. ജലധാര/തരംഗംപോലെ നിർമ്മലമായി, നെയ്യുപോലെ തെളിഞ്ഞ്, മഴപോലെയുള്ള പോഷണവും മഹത്തായ ആഹാര-ശക്തിയും നൽകട്ടെ. രോഗമുക്തി (അയക്ഷ്മ) അനുഗ്രഹിച്ച്, രക്ഷസ്സുകളെയും വൈരബലങ്ങളെയും അകറ്റി, പ്രാചീന യജ്ഞഫലപ്രാപ്തി (പ്രത്നവത്) പുനഃസ്ഥാപിച്ച്, യാഗം ദീപ്തമായ കാന്തിയാൽ (രുചഃ) പ്രകാശിപ്പിക്കട്ടെ—ദേവന്മാർ ഏറ്റവും തേടുന്നവൻ (ദേവവീതമഃ) ആയി.
Mantras
Mantra 1
पवस्व वृष्टिमा सु नो ऽपामूर्मिं दिवस्परि अयक्ष्मा बृहतीरिषः
ഹേ സോമ, നീ നിന്നെ ശുദ്ധീകരിക്ക—വൃഷ്ടിദായകാ—ഞങ്ങൾക്ക് മംഗളമായി; ദ്യൗവിൽ നിന്നുള്ള അപാം ഊർമി, ജലതരംഗംപോലെ ഒഴുകുക; അയംക്ഷ്മ (രോഗരഹിതൻ) ആയി, മഹത്തായ ഇഷ് (പോഷക തഴുപ്പ്/തൃപ്തി) നൽകുക.
Mantra 2
तया पवस्व धारया यया गाव इहागमन् जन्यास उप नो गृहम्
ആ ധാരയാൽ തന്നേ നീ പവിത്രനാകുക; അതിനാൽ ഗാവുകൾ ഇവിടെ വന്നിരിക്കുന്നു; ജനങ്ങളും നമ്മുടെ ഗൃഹത്തിലേക്ക് അടുത്തുവരട്ടെ.
Mantra 3
घृतं पवस्व धारया यज्ञेषु देववीतमः अस्मभ्यं वृष्टिमा पव
ഘൃതംപോലെ ആ ധാരയാൽ നീ ശുദ്ധീകരിക്ക; യജ്ഞങ്ങളിൽ ദേവന്മാർ ഏറ്റവും അധികം ആശ്രയിക്കുന്നവൻ നീ; ഞങ്ങൾക്ക് വേണ്ടി, ഹേ വൃഷ്ടിദായകാ, നീ പവിത്രനാകുക.
Mantra 4
स न ऊर्जे व्या3व्ययं पवित्रं धाव धारया देवासः शृणवन्हि कम्
ഹേ സോമ! ഞങ്ങളുടെ പോഷണത്തിനായി നീ ധാരയോടുകൂടെ പവിത്രമായ പവിത്രക (അരിപ്പ)ത്തിലൂടെ ഒഴുകി പായുക; ദേവന്മാർ നിശ്ചയമായും ഞങ്ങളുടെ സ്തുതിയെ കേൾക്കട്ടെ.
Mantra 5
पवमानो असिष्यदद्रक्षांस्यपजङ्घनत् प्रत्नवद्रोचयन्रुचः
ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെടുന്ന പവമാന സോമൻ ഒഴുകി പുറപ്പെട്ടു; അവൻ പണ്ടത്തെപ്പോലെ രാക്ഷസന്മാരെ അകറ്റി, ദീപ്തമായ കിരണങ്ങളെ പ്രകാശിപ്പിച്ചു.
Frequently Asked Questions
It praises Soma as he is filtered and purified, asking him to flow auspiciously for the sacrificers—bringing rain-like nourishment, removing sickness, and ensuring the rite succeeds with radiance.
These are ritual and theological images: Soma moves like a watery wave through the filter, and ‘ghṛta’ suggests clarified, luminous purity—Soma becoming pleasing and fit for offering and drinking.
In the sacrificial reading (as in Sāyaṇa), ‘rakṣāṃsi’ are forces that obstruct the yajña—inner and outer hindrances. Purified Soma is invoked as a protective power that removes these obstacles and restores the ancient effectiveness of the rite.