Rig Veda 8.19.33: Mandala 8, Sukta 19, Mantra 33
Sukta 8.19
Rishi: Sobharī Kāṇva
Devata: Agni
Chandas: Triṣṭubh (probable; needs metrical verification)
Samhita Patha (Devanagari)
यस्य ते अग्ने अन्ये अग्नय उपक्षितो वया इव । विपो न द्युम्ना नि युवे जनानां तव क्षत्राणि वर्धयन् ॥
Transliteration
yásya te agne anyé agnáya upakṣitó vayā́ iva | vípo na dyumnā́ ní yuve jánānāṃ táva kṣatrā́ṇi vardháyan ||
Translation
ഹേ അഗ്നേ, ആരിൽ നിന്റെ മറ്റു അഗ്നികൾ പക്ഷികൾ കൂടിൽ പാർക്കുംപോലെ അധിവസിച്ചിരിക്കുന്നു—അവനിൽ വിപഃ (പ്രേരിത ദർശികൾ) പോലെ ദീപ്തമായ ശക്തികൾ ജനങ്ങളിൽ സ്ഥാപിതമാകുന്നു; അവ നിന്റെ ക്ഷത്രാണി (ആധിപത്യശക്തികൾ) വർധിപ്പിക്കുന്നു.
Word by Word
यस्यwhose / of whom
यस्य:
सम्बन्ध (genitive relation)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → य-
तेof you / your
ते:
सम्बन्ध (genitive relation)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
अन्येother (ones)
अन्ये:
कर्तृ (of implied/understood verb)
TypeAdjective (used substantively)
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
अग्नयःfires / Agnis
अग्नयः:
कर्तृ (of implied/understood verb)
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
उपक्षितःdwelt near; settled close by
उपक्षितः:
कर्तृ-विशेषण (predicate/qualifier)
TypeParticiple (past passive)
Rootउप-क्षि (धातु) / उपक्षि- (कृदन्त-प्रातिपदिक)
वयाःbirds
वयाः:
उपमान (in simile)
TypeNoun
Rootवयस् (प्रातिपदिक)
इवlike, as
इव:
उपमान-प्रदर्शक
TypeIndeclinable
Rootइव
विपःpoets / inspired seers
विपः:
कर्तृ (of following verbal idea)
TypeNoun
Rootविप्/विप्र (प्रातिपदिक; ‘inspired sage/poet’)
नlike, as
न:
उपमान-प्रदर्शक (correlative with इव/‘like’)
TypeIndeclinable
Rootन
द्यु॒म्नाsplendours; brilliant powers
द्यु॒म्ना:
कर्म (object of नि-यु/यु)
TypeNoun
Rootद्यु॒म्न (प्रातिपदिक)
निdown, into; firmly
नि:
क्रियाविशेषण (directional)
TypePreverb/Indeclinable
Rootनि
युवे(they) yoke / harness / set (to work)
युवे:
क्रिया
TypeVerb
Rootयु (धातु ‘to yoke, join, set in motion’)
जनानाम्of peoples / of men
जनानाम्:
सम्बन्ध (genitive: ‘of men/peoples’)
TypeNoun
Rootजन (प्रातिपदिक)
तवyour / of you
तव:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
क्षत्राणिpowers; dominions; sovereign mights
क्षत्राणि:
कर्म
TypeNoun
Rootक्षत्र (प्रातिपदिक)
वर्धयन्increasing; causing to grow
वर्धयन्:
कर्तृ (agent-participle governing कर्म)
TypeParticiple (present active)
Rootवृध् (धातु ‘to grow, increase’)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.